हट्यो अक्सिजनको पिरलो- गण्डकी - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

हट्यो अक्सिजनको पिरलो

दीपक परियार

पोखरा — कोभिड वार्डमा बेड भरिएर इमर्जेन्सीमा समेत संक्रमितलाई राख्नुपरेको दृश्य अचेल पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय अस्पतालमा देखिँदैन । दुईवटा अक्सिजन नियन्त्रण कक्षमा टनाटन सिलिन्डर छन् । अक्सिजन सकिएला भन्ने पिरलो छैन । बरू अक्सिजन घटबढ गर्ने कर्मचारी छैनन्, सुरक्षा गार्ड छन् ।

पोखरा स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानअन्तर्गत पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय अस्पतालको अक्सिजन नियन्त्रण कक्षमा सुरक्षा गार्ड अनील गुरुङ । तस्बिर : दीपक /कान्तिपुर

चार महिनादेखि पोखरा स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानको अस्पतालमा सुरक्षागार्डका रूपमा खटिएका पोखरा छोरेपाटनका अनील गुरुङ सोमबार अक्सिजन सिलिन्डर जोड्दै गरेको भेटिए । अस्पतालमा कर्मचारीको अभाव भएकोले सुरक्षा गार्ड नै अक्सिजन कक्षमा खटिन्छन् । ८/८ घण्टामा एक/एक जना पालो गर्छन् ।

अस्पतालमा कोभिडको बिरामी नराख्दै उनी सुरक्षा गार्डकै रूपमा बढी खटिन्थे । वैशाखको तेस्रो सातादेखि संक्रमितको उपचार सुरु भएदेखि उनीसहित अन्य सुरक्षागार्ड पनि अक्सिजन कक्षमा खटिएका छन् । सुरक्षा गार्डले नै अक्सिजन कक्ष चलाउँछन् । अक्सिजन ग्यास कम्पनीसँग सम्पर्क गर्छन् । कहिलेकाहीं आफैं अक्सिजन उद्योगमा पुग्छन् । ‘बिरामी र अस्पतालको अवस्था हेरेर देखेको सबै काम गर्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘यस्तो अवस्था देख्दादेख्दै मेरो काम होइन भनेर हात बाँधेर बस्न पनि भएन ।’ सुरक्षा गार्डलाई अस्पतालकै कर्मचारीले सेन्ट्रल सप्लाई सिस्टममा अक्सिजन सिलिन्डर जोड्न, घटबट गर्न सिकाएका हुन् ।

कोभिड वार्ड छिर्ने ढोकैनेर अक्सिजन कक्ष भएकाले पनि उनले त्यहाँ आउने सबैखाले संक्रमित देखेका छन् । धेरैजसो न्यून र मध्यम वर्गीय संक्रमित उपचारका लागि यहाँ आउँछन् । दुई साताअघि पूर्वी नवलपरासीबाट ३८ वर्षीया संक्रमित महिलालाई उनका श्रीमान्ले अस्पताल ल्याए । नवलपरासीमा सरकारी अस्पतालमा बेड नपाएको र निजीमा उपचार गर्न खर्चले नधानेपछि पोखरा ल्याएको ती महिलाका श्रीमानले बताएका थिए । श्रीमतीको अवस्था नाजुक हुँदा उनले अक्सिजनको फ्लो बढाइदिन अनीलसँग आएर बिलौना गरे 

श्रीमती बचाइदिन श्रीमान्ले गरेको बिलौना देखेर उनको पनि आँखाभरि आँसु भयो । गत साता ती महिलाको अस्पतालमै मृत्यु भयो । ‘बिरामीका कुरुवा यहाँ आएर अक्सिजन बढाइदिए आफ्नो आफन्त बाँच्छन् कि भनेर रोइकराइ गर्छन्,’ उनले भने, ‘हामीले मिल्नेसम्म गर्ने हो । बिरामी नबाँचेको देख्दा नरमाइलो लाग्छ ।’

अक्सिजन अभावमा जेठ १३ र १४ मा यस अस्पतालमा ८ जनाले ज्यान गुमाउँदा उनको ड्युटी परेको थिएन । ‘उद्योगबाटै अक्सिजन आउन ढिला भएको रहेछ,’ उनले भने, ‘त्यो घटनापछि यहाँ अक्सिजनको अभाव भएको छैन । उद्योगबाट पर्याप्त आएको छ ।’

गण्डकीमा घट्दै संक्रमण दर

अस्पतालका कोभिड फोकल पर्सन डा. शरद बराल पछिल्लो दिनमा संक्रमितको चाप घटेकाले पनि अक्सिजन प्रयोग कम भएको बताउँछन् । उनका अनुसार कोभिडका लागि छुट्याइएको झन्डै ८० बेड भरिँदा दैनिक ३ सय ६० देखि १ सय ७० सिलिन्डर अक्सिजन खपत हुन्थ्यो । हाल उक्त संख्या घटेर २ सय ५० देखि २ सय ७० पुगेको छ । ‘अहिले जिल्ला जिल्लामै अस्पतालमा अक्सिजन प्लान्ट सञ्चालनमा आएकाले यहाँ संक्रमितको चाप केही घटेको छ,’ उनले भने, ‘अहिले कोभिड बेडको पर्खाइमा इमर्जेन्सी वार्डमा राख्नुपर्ने अवस्था छैन ।’ अस्पतालमा जटिल संक्रमित आउने क्रम भने नघटेको उनले बताए ।

प्रदेश स्वास्थ्य निर्देशनालयको तथ्यांकअनुसार गएको दुई सातायता गण्डकीमा दैनिक थपिने संक्रमित र मृत्यु हुनेको संख्यामा कमी आएको छ । जेठ १३ मा ३ हजार ३ सय ९९ जनामा परीक्षण गर्दा १ हजार ७ सय ३३ जना (५१ प्रतिशत) मा संक्रमण देखिएको थियो । जेठ २० मा २ हजार ३ सय ११ जनामा परीक्षण गर्दा ९ सय ६ जना (३९ प्रतिशत) मा संक्रमण देखियो । सोमबार २ हजार ४ सय १५ जनामा गरिएको परीक्षणमा ७ सय ९१ जनालाई कोरोना पुष्टि भयो । यो दर झन्डै ३३ प्रतिशत हो ।

प्रदेशमा बेड अभाव हुने समस्या यतिखेर छैन । ५ सय ७० आइसोलेसन बेडमध्ये ४ सय १९ खाली छन् । २ सय १२ आईसीयू बेडमध्ये ८७ वटा खाली छन् । ४ सय ६४ एचडीयू बेडमध्ये २ सय १ खाली छन् । ७६ भेन्टिलेटरमध्ये ३६ वटा मात्रै प्रयोगमा छन् । बाँकी ४० खाली छन् । मृत्यु हुनेको संख्यामा समेत कमी आएको छ । सामेबार एकै दिन १ हजार ५ सय ३० निको भएका छन् । प्रदेशमा हाल ८ हजार ४ सय ४६ सक्रिय संक्रमित छन् ।

प्रकाशित : जेष्ठ २६, २०७८ १२:३५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

न्यायाधीश खतिवडाले भने- 'हामी अगाडि बढ्छौं, भगाउने कोसिस कतैबाट नहोस्'

'अबदेखि बेन्च गठनसम्बन्धी कुनै पनि प्रश्न हुनुहुँदैन । यो नै फाइनल हो । अबदेखि यो विषय उठान हुँदैन ।'
जयसिंह महरा

काठमाडौँ — प्रतिनिधिसभा विघटनका मुद्दा सुनुवाइका लागि गठन गरिएको संवैधानिक इजलासबाट न्यायाधीशलाई भगाउने कोसिस कतैबाट नहोस् भनेर बेच्नले सचेत गराएको छ । 

शेरबहादुर देउवासहित १ सय ४६ सांसदको रिटबाट सुनुवाइ सुरुवात गर्दै बेच्नले अब न्यायाधीशमाथि प्रश्न नउठाउन सचेत गराएको हो ।

न्यायाधीश ईश्वर खतिवडाले संवैधानिक इजलासबारे उठेका प्रश्नले धेरै अनुभव प्राप्त भएको भन्दै आगामी दिनमा यस्ता कुरा नउठाउन रिट निवेदक र विपक्षीलाई भनेका हुन् ।

'यो विवादका सिलसिलामा धेरै वटा अनुभव प्राप्त भएको छ । धेरै किसिमका अनुभव छन् । नयाँ अनुभव पाएका छौं । हामीले भन्नुपर्ने विशेषाधिकार पनि पर्याप्त छन्,' न्यायाधीश खतिवडाले भने, 'संविधानतः संवैधानिक इजलासमा प्रधानन्यायाधीशको विकल्प छैन । इजलासका बाँकी न्यायाधीश हामी एउटै डुंगामा छौं । अब हामी अगाडि बढ्छौं । हामीलाई भगाउने कोसिस कतैबाट नहोस् ।'

संवैधानिक इजलासलाई लिएर महान्यायाधिवक्ता रमेश बडाल र प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीका कानुन व्यवसायीले यसअघि न्यायाधीशद्वय दीपककुमार कार्की र आनन्दमोहन भट्टराईमाथि प्रश्न उठाएका थिए । आइतबारको इजलासमा प्रधानमन्त्रीका वकिल र महान्यायाधिवक्ता बडालले उक्त प्रश्न उठाएका हुन् । त्यस्तै, प्रधानमन्त्रीमा ओलीलाई शपथ गराउनुपर्छ भनेर रिट निवेदन हालेका अधिवक्ता राजाराम घिमिरेलगायतले ११ न्यायाधीशले नै यी रिट निवेदनमाथि सुनुवाइ गर्न नसक्ने भन्दै निवेदन इजलासमा पेस गरेका थिए ।

आइतबार भएको बहसका बारेमा भने न्यायाधीशद्वय कार्की र भट्टराई तथा इजलासले कुनै आदेश वा राय व्यक्त गरेन । न्यायाधीश खतिवडाले केही प्रश्नको जवाफ मौनताबाट दिनुपर्ने अवस्था हुने भन्दै ती प्रश्नको जवाफ दिन आवश्यक नरहेको संकेत गरे । 'अस्ति उठेको विवाद नोटिसमा छ । सम्बोधन गर्नुपर्छ/पर्दैन हाम्रो जानकारीमा छ । कहिलेकाहीँ केही कुरा, उठान गरिएका प्रश्नको कहिले शब्दबाट त कहिले मौनताबाट जवाफ हुन्छ,' खतिवडाले भने ।

न्यायाधीश खतिवडाले अगाडि भने, 'अबदेखि बेन्च गठनसम्बन्धी कुनै पनि प्रश्न हुनुहुँदैन । यो नै फाइनल हो । अबदेखि यो विषय उठान हुँदैन । लेख्नुपर्ने कहिले हो, त्यो हामी लेख्छौँ । भोलि, पर्सि हो कि फाइनलमा लेख्ने हो, त्यसमा लेख्छौं ।'

इजलासलाई अनावश्यक रूपमा विवादमा ल्याउने सन्दर्भ बिर्सनका लागि न्यायाधीश खतिवडाले आग्रह गरे । 'अनावश्यक रुपमा विवादमा ल्याउने सन्दर्भहरू बिर्सनुपर्छ । यो सिचुएसन हामी करेक्सन गर्छौं । करेक्सन गर्न प्रतिबद्ध छौं,' उनले भने ।

देउवालगायत सांसदका कानुन व्यवसायीहरूका लागि प्रधानन्यायाधीशले आधा घण्टा समय तोकेका छन् । न्यायाधीश खतिवडाले निर्धारित समयभित्र नै बहस सक्न भनेका छन् । 'समय जति तोकिएको छ त्यति नै हुन्छ । आधा घण्टा भनेको आधा घण्टा हुन्छ, ३१ मिनेट हुँदैन,' उनले समयबारे सचेत गराए ।

प्रतिनिधिसभा दोस्रोपटक विघटन गरिएपछि ३० रिट निवेदन सर्वोच्च अदालतमा परेका थिए । जसमा १ सय ४६ सांसदको पनि थियो । त्यसपछि संवैधानिक इजलास गठन भएको थियो । प्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्र शम्शेर जबराको अध्यक्षतामा गठित इजलासमा दीपककुमार कार्की, आनन्दमोहन भट्टराई, तेजबहादुर केसी र बमकुमार श्रेष्ठ थिए । बमकुमार श्रेष्ठले गत फागुन २३ गते नेकपा नामको मुद्दाको फैसला गरेको विषयलाई लिएर प्रश्न उठेको थियो भने उक्त फैसलाविरुद्ध परेको पुनरावलोकन रिटमा अनुमति नदिएको भन्दै न्यायाधीश तेजबहादुर केसीमाथि प्रश्न उठेको थियो । रिट निवेदकहरूले प्रश्न उठाएका थिए । त्यसपछि पनि उनीहरू इजलास छोड्न मानेका थिएनन् । केसी र श्रेष्ठले इजलास नछोडेपछि जेठ १८ गते न्यायाधीश कार्की र भट्टराईले इजलासबाट बाहिरिने राय दिएका थिए ।

प्रधानन्यायाधीश जबराले त्यसपछि वरिष्ठतम् न्यायाधीश रहेको इजलास गठन गरेका थिए । जसमा रहेका न्यायाधीश कार्की र भट्टराईमाथि सरकारी पक्षले प्रश्न उठाएको थियो । सरकारी पक्षले प्रश्न उठाएपछि मुद्दाको प्रारम्भिक सुनुवाइ नै अवरुद्ध भएको थियो । ८ रिट निवेदनमाथि प्रारम्भिक सुनुवाइ सकिएपछि विवाद उठेको थियो ।

बुधबारबाट रिट निवेदनमाथि प्रधानन्यायाधीश जबरा, न्यायाधीशहरू दीपककुमार कार्की, मीरा खड्का, इश्वर खतिवडा र आनन्दमोहन भट्टराईको इजलासले सुनुवाइ अगाडि बढाएको हो ।

प्रकाशित : जेष्ठ २६, २०७८ १२:२७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×