श्रीलंकामा विस्फोट घटना : अमारासँग सरकारले माग्यो क्षमा

एजेन्सी

कोलम्बो — श्रीलंकाली सरकार र प्रहरीले अमारा मजिदलाई गल्तीले कोलम्बोमा भएको आत्मघाती विस्फोटमा संलग्न रहेको भनिएको इस्लामिक स्टेट (आईएस) सम्बद्ध भनेकोमा क्षमायचाना मागेको छ । 

फेब्रुअरी २०१५ मा अमेरिकाको म्यारिल्यान्डस्थित टाउसन हाई स्कुलमा जीव विज्ञानको कक्षामा बसेकी अमारा मजिद ।फाइल तस्बिर : एपी

गल्तीले त्यसो भनिएको जनाउँदै सरकारले प्रहरीले क्षमा मागेको हो । अमेरिकास्थित ब्राउन युनिभर्सिटीकी विद्यार्थी अमारामाथि संदिग्ध आरोप लगाएपछि श्रीलंका विस्फोटमा संलग्नहरूको पत्ता लगाउन सरकार र प्रहरी चुकेको पुष्टि हुन्छ ।


श्रीलंका घटनामा प्रहरीले एकपछि अर्को गल्ती गर्दै आएको छ । त्यसको व्यापक आलोचना पनि भइरहेको छ । श्रीलंकाली राष्ट्रपतिले प्रहरी र सेना प्रमुख घटनामा चुकेको भन्दै राजीनामा मागेको थियो । त्यसलगतै प्रमुखहरूले राजीनामासमेत दिइसकेका छन् ।


अमाराको बारेमा त्यहाँको सुरक्षा निकायले अर्को गल्ती गर्‍यो । उनको नाम ‘वान्टेट’ सूचीमा रहेको सूचना सम्प्रेषण गरियो । यो जानकारी अमारासम्म पुगेपछि उनले ट्वीटमार्फत आफ्नो संलग्नता नरहेको प्रस्ट्याइन् । बिहीबार ट्वीट गरिन्, ‘आज बिहान मलाई थाहा भयो कि श्रीलंका सरकारले गलत तरिकाले आइतबार झएको आक्रमणमा इस्लामिक स्टेटसँग सम्बद्ध रहेको संदिग्ध आत्रमणकारीका रूपमा मेरो पहिचान गरेको छ । कस्तो बिहानी रहृयो यो ।’


अमेरिकामा बसोबास गर्ने उनी ‘द फरेनर्स’ पुस्तककी लेखिका पनि हुन् । यो पुस्तक विश्वभर मुस्लिमका लागि व्याप्त ‘स्टिरियोटाइप’ (मुस्लिमहरूलाई एउटै ढाँचा र छविमा फिट भएको मानसिकता) तोड्ने विषयमा केन्द्रित छ । यो किताबकै आधारमा आफूमाथि लगाइएको लान्छनाबाट उनी अत्यन्तै दुःखित र आक्रोशितसमेत बन्न पुगिन् ।


उनले लेखेकी छन्, ‘यो आरोप पूर्णतः झूटो र गलत हो । म स्पष्ट शब्दहरूमा भन्छु, हाम्रो समुदायलाई पहिलेदेखि नै कडा निगरानीसँग जुझ्नु परिरहेको छ । मलाई थप झूटो आरोप र जाँचको आवश्यकता छैन । कृपया मलाई यो भयानक आक्रमणसँग जोड्न बन्द गर्नुस् । अगामी दिनहरूमा यस्तो सूचना सम्प्रेषण गर्नुअघि धेरै मिहिनेत गर्नुहोला किनभने यसबाट कसैको परिवार र समुदाय निर्मम रूपमा पीडित हुन सक्छन् ।’


अमाराको यो ट्वीटपछि श्रीलंकाली प्रहरीले एउटा वक्तव्य जारी गर्दै उनको फोटोसहित आफ्नो गल्तीका लागि क्षमायाचना गर्दै भनेको छ, ‘यो तस्बिरमा देखिएकी महिला खोजी (वान्टेट) मा छैनन् ।’ ‘द हिजाब प्रोजेक्ट’ को सुरु गरेपछि अमारा १६ वर्ष उमेरमै चर्चामा आएकी हुन् । यो परियोजनामार्फत उनले मुस्लिम र गैरमुस्लिम महिलालाई हिजाब (बुर्का) लगाउने र यसको अनुभवबारे सामाजिक सञ्जालमा सेयर गर्न अनुरोध गरेकी थिइन् ।


उनी साहसी र निर्भय एक्टिभिस्ट हुन् । अमेरिकामा डोनाल्ड ट्रम्पको चुनावी अभियानका ताकाका उनले ट्रम्पलाई खुलापत्रसमेत लेखेकी थिइन् । ‘मैले आफ्नो जीवनको मिसन तपाईंजस्तो व्यक्तिले फैलाएको घृणाहरूलाई समाप्त पार्ने र मुस्लिमसँग जोडिएका गलत धारणाहरूलाई ठाडो चुनौती दिनेलाई बनाएकी छु,’ अमाराको पत्रमा उल्लेख छ ।


सुरक्षा कारबाहीमा १५ मारिए

कोलम्बो (एएफपी)– श्रीलंकाको पूर्वी क्षेक्र काल्मुनाईमा सुरक्षा कारबाहीमा १५ जना मारिएका छन् । कारबाहीमा मारिएकाहरूका ५ बालबालिका र तीन महिलासमेत छन् । सुरक्षा निकायले गरेको सुरक्षा कारबाहीका त्रममा श्रीलंकामा १५ जना मारिएका छन् ।


शंकास्फद व्यक्ति लुकेर बसेको सूचना आधारमा सुरक्षाकर्मीले घेरा हालेर आत्रमण सुरु गरेपछि दोहोरो भिडन्त भएको थियो । मृत्यु भएकाहरूमा जिहादी पनि रहेको जनाइएको छ । प्रहरीका अनुसार आक्रमणकारीले आत्मघाती विस्फोट गराएका थिए । प्रकाशित : वैशाख १५, २०७६ ०८:१९

प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

गमगढीको तस्बिर कथा

‘१९ जना तन्नेरी फोटोग्राफी तालिममा जुटे । गाउँबस्ती पुगे कथा खोज्न । मोबाइलबाटै तिनलाई कैद गरे अनि तस्बिर शृंखलाहरु जोडेर कथा बनाए ।’ 
राजबहादुर शाही

मुगु — ढोकाबाहिर अर्को ढोका, नानी काखमा लिइरहेकी एक युवती । हेर्दा ठ्याक्कै पानीरंगको चित्रकृति जस्तो । मोबाइलबाट खिचिएको तस्बिर हो यो ।

कलाकारहरूले मुगुको गमगढीमा मोबाइलबाट खिचिएको तस्बिर ।

काठमाडौंमा हालै सम्पन्न अन्तर्राष्ट्रिय नाटक महोत्सवमा कर्णाली कथा बोकेको नाटक ‘गर्भ छिटा’ देखाएर जिल्ला फर्किनेबित्तिकै कलाकारहरू त्यसै बसेनन् । १९ जना तन्नेरी फोटोग्राफी तालिममा जुटे । गाउँबस्ती पुगे कथा खोज्न । मोबाइलबाटै तिनलाई कैद गरे अनि तस्बिर शृंखलाहरू जोडेर कथा बनाए ।

परम्परागत गाउँले जीवनशैली ती तस्बिरहरूलाई हालै कर्णाली आर्ट सेन्टरले गमगढीमा प्रदर्शनीमा राख्यो । स्थानीय स्टुडियोबाटै एफोर साइजमा निकालिएका तस्बिरहरू फ्रेमिङ गरिएका थिएनन् । तर, विषयवस्तुको मौलिकता र कथाका आधारमा ती तस्बिरहरू अब्बल थिए ।

गाउँले जीवन झल्किने विषयवस्तुमा आधारित रहेर सदरमुकाम गमगढीमै प्रथमपटक गरिएको तस्बिर प्रदर्शनीमा ८० तस्बिर रहेका थिए, यी तस्बिर केही दिनमै विभिन्न सामुदायिक विद्यालयमा पनि प्रदर्शनीको चाँजोपाँचो पनि मिल्दै छ । ८० तस्बिरमध्ये ९ वटा तस्बिर सामाजिक सवालका कथाहरूमा आधारित थिए ।

उपल्लो मुग कार्मारोङ गाउँपालिकाकी छोर्देन लामाले ‘छोरी’ भन्ने शीर्षकमा तस्बिर कथा बनाइन् । छोरी जन्मिँदा पनि सुत्केरी आमालाई छोरा जन्माए जति नै स्याहारसुसार चाहिने सवाललाई उनले बलियोसित उठाएकी थिइन् । गाउँमा छोरा जन्मिँदा आमालाई सम्मान र छोरी जन्मिँदा अपमान गर्ने प्रवृत्तिप्रति उनको व्यंग्य थियो ।

चैन गाउँकी जन्म लक्ष्मी हमालले पनि नारी विषयवस्तु नै रोजिन् । उनले परिवारबाट एक्लिएकी महिलाको जीवनको एक्लोपनालाई तस्बिर कथामा उतारेकी थिइन् । छायानाथ रारा नगरपालिकास्थित मुर्मा गाउँका खामु विकले रारा तालमा दैनिक रूपमा पर्यटकलाई घोडा सवार गराउने एक महिलाको दैनिकीलाई मोबाइल क्यामेरामा कैद गरिन् भने फोटो प्रशिक्षार्थी ढुवा लामाले गाउँघरका खेतबारीको डिलमा पाइने सिस्नुलाई कथाको विषयको रूपमा छाने । स्थानीय महिलाले सिस्नो टिप्दै गरेको र चुलोमा पकाउँदै गरेको तस्बिरले ग्रामीण जीवन र खानपानको भिन्न कथा प्रस्तुत गरेको थियो ।

सिस्नुको विषयमा जानकारी होस् भन्ने ध्येयले फोटो कथा बनाएको उनले बताए । ‘सिस्नुबाट भिटामिन पनि पाइन्छ । यसलाई मिलाएर टिप्नुपर्छ । सामान्यतः कसरी खाने भन्ने पनि सहरमा बसेकालाई थाहा नहुन सक्छ,’ उनले भने, ‘त्यही भएर सबै जानकारी समेट्ने गरी फोटो कथा बनाएको हुँ ।’

स्थानीय उत्पादनलाई विशेष जोड दिएर पनि आफूले तस्बिर खिचेको उनले बताए । प्रदर्शनीमा राखिएको तस्बिरहरूमा बाख्राको रौंबाट बनाइने फेरुवाको विषय पनि खुलाइएको छ । वनपाखामा पाइने बानियोलाई पनि तस्बिरमा प्राथमिकता दिइएको छ । गाउँघरमा बानियोबाट विभिन्न प्रकारमा सामग्री बनाएर बिक्री गर्ने चलन पनि छ ।

गमगढीमा प्रदर्शन गरिएको तस्बिरहरूमार्फत शिक्षक, विद्यार्थीदेखि स्थानीय कर्मचारी र सर्वसाधारणसम्मले पनि आफ्नै थातथलोको विशिष्टताबारे बुझ्ने मौका पाएको कर्णाली आर्ट सेन्टरले जनाएको छ । नाटक मात्रै नभएर फोटोबाट पनि कथा बनाउन र भन्न सकिन्छ भन्ने उद्देश्यले आर्ट प्रदर्शनी गरेको कर्णाली आर्टस सेन्टरका संयोजक एवं रंगकर्मी हीराबिजुली नेपालीले बताए । ‘यहाँका युवाहरूले सिर्जना अभिव्यक्तिको वैकल्पिक माध्यम पनि समाउन भन्ने ध्येय पनि हो,’ उनले भने, ‘फोटोबाट पनि पैसा कमाउन सकिन्छ भन्ने पनि देखाउनु थियो ।’

पुरानो जनजीवन बदलिँदै नयाँतिर रूपान्तरण भइरहेको बेला रहनसहन, सम्पदा, बाटोघाटो र ग्रामीण दृश्यहरू इतिहासको रूपमा सुरक्षित राख्न पनि यस्ता प्रदर्शनी सहयोगी बन्ने हीराबिजुलीले बताए । महँगो क्यामेरा किन्न नसकेपछि मोबाइलबाटै फोटोग्राफी सिर्जनातिर उनीहरू लागेका हुन् । ‘मोबाइल आफैंमा बहु उपयोगी बनेको छ यति बेला,’ उनले भने, ‘कला, सिर्जना पनि त यहीँबाट हुन्छ ।’

यसरी खिचिएका ८० वटा तस्बिरहरू विभिन्न सामुदायिक विद्यालयमा पनि प्रदर्शनीको तयारी भइरहेको उनले जनाए । ‘तस्बिर सिकाईको गतिलो माध्यम पनि त हो नि,’ उनले भने । नाटक ‘गर्भ छिटा’ बाट चर्चा कमाएको कर्णाली आर्टस सेन्टर पछिल्लो समय गाउँबस्तीमा जनचेतनामूलक अभियान पनि उक्तिकै सत्रिय छ । प्रदर्शनीअघिको फोटो प्रशिक्षणमा भने काठमाडौं ओस्कार इन्टरनेसनल कजेल अफ फिल्म स्टुडियोका रोबिन शर्माले फोटोग्राफी तालिम दिएका थिए ।

प्रकाशित : वैशाख १५, २०७६ ०८:१७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×