हिउँमा धार्मिक यात्रा

काँडाका बासिन्दा हरेक माघमा हिमपातको पुकारा गर्छन् । हिउँले ननुहाए बुडुमष्ट मन्दिरबाट झार्ले गोठसम्मको उनीहरुको यात्रा अपुरो हुन्छ ।
हरि गौतम

(रुकुम पश्चिम) — बाँफीकोट गाउँपालिका–५, काँडाका स्थानीय बर्सेनि माघ महिनामा हिमपातको अपेक्षा गर्छन् । स्थानीयले बाली सप्रियोस् भनेर होइन, यात्राका लागि हिमपातको आशा गर्ने गरेका हुन् । काँडास्थित बुडुमष्ट मन्दिरबाट गरिने यात्राका लागि हिउँ पर्नु अनिवार्य नै हुन्छ ।

ZenTravel

बुडुमष्ट मन्दिरमा गरिएको भाकल र देवताको इच्छाअनुसार हिमपातपछि मात्रै धार्मिक यात्रा गर्ने गरिएको हो । स्थानीयले बर्सेनि मन्दिरबाट झार्ले गोठसम्मको धार्मिक यात्रा गर्दै आइरहेका छन् । मन्दिरका धामी र पुजारीसहित भक्तजन दुई दिन हिँडेर झार्ले गोठ पुग्छन् भने ३ देखि ७ दिनपछि मात्रै मन्दिर फर्किन्छन् । तीर्थयात्रुले बाक्लो हिउँमा यात्रा मात्रै गर्नु पर्दैन । उनीहरू हिमपातको समयमै रुखको ओत लगाएर बास बस्छन् । स्थानीय गोपाल केसीका अनुसार यात्राको क्रममा घरमा बास बस्न पाइँदैन । ‘नुनसमेत नखाएर गर्नुपर्ने हिउँमाथिको धार्मिक यात्रा चुनौतीपूर्ण छ,’ उनले भने, ‘पानी जमेपछि हिउँले नै स्नान गर्नुपर्छ ।’ उनका अनुसार तीर्थालुले दूध, दही र सुख्खा रोटी मात्रै खाने नियम चलिआएको छ ।

धन आर्जन, सन्तान प्राप्ति र मनोकांक्षा पूरा हुने विश्वासका साथ बर्सेनि धार्मिक यात्रा गर्ने गरिन्छ । झार्ले गोठको पूजापाठ सकेपछि फेरि फर्केर बुडुमष्ट मन्दिरमा पूजाआजा गर्ने गरिएको स्थानीय पुरोहित बालकृष्ण रिजालले बताए । उनका अनुसार झोर्ले गोठ र मन्दिरमा पूजाआजा गरेपछि मात्र एक वर्षको हिउँमाथिको धार्मिक यात्रा सकिन्छ । धार्मिक यात्रापछि मनोकांक्षा पूरा भएकाहरूले बुढुमष्ट मन्दिरमा बोकाको बली चढाउने गरेको उनले जानकारी दिए । स्थानीयका अनुसार माघे पूर्णिमाअघि हिमपात नभएपछि धार्मिक यात्रा अन्यत्रै मोडिन्छ । हिउँ नपरेपछि रुकुम पूर्वको सिस्ने गाउँपालिका–४ मा रहेको तातोपानीसम्मको धार्मिक यात्रा गर्ने चलन रहेको केसीले बताए । ‘हिउँ परेपछिकै धार्मिक यात्रा शुभसंकेतका रुपमा लिने चलन पुरानै हो,’ उनले भने, ‘बुडुमष्ट मन्दिरबाट गरिने अरु ३ धार्मिक यात्रामध्ये झार्ले गोठसम्मको यात्रा महत्त्वपूर्ण मानिन्छ ।’

उनका अनुसार मन्दिरबाट १७ दिन लामो धार्मिक यात्रा पनि गरिन्छ । जुम्लाको बुरु र डोल्पाको मुकुटधारीसम्मको १७ दिने धार्मिक यात्रा हरेक वर्षको वैशाख पूर्णिमाको अवसरमा हुन्छ । यो यात्रा पनि नुनबिनाको यात्रा हो । सबै धार्मिक यात्राका क्रममा घरमा बास बस्न पाइँदैन । जंगल र रुखलाई छानो मानेर बास बसिन्छ । हरेक साउने पूर्णिमाको अवसरमा बुडुमष्टबाट गारकटेरा र आठबीसकोट नगरपालिकास्थित शाइकुमारी मन्दिरको धार्मिक यात्रासमेत गर्ने गरिएको छ । कार्त्तिक पूर्णिमाको बेला रुकुम पूर्वको सिस्ने गाउँपालिका–१, को वायुगाडको धार्मिक यात्रा पनि स्थानीयले चलाइरहेको पुरोहित रिजालले जनाए । उनका अनुसार सबै यात्राको केन्द्रविन्दु बुडुमष्ट मन्दिर नै हो । ‘हरेक धार्मिक यात्राअघि र पछि बुडुमष्ट मन्दिरमा आएर पूजाआजा गरिन्छ,’ उनले भने, ‘आफूले चाहेको पूरा हुने विश्वासकै कारण वर्षमा ४ स्थानको धार्मिक यात्रा गर्ने चलन छ ।’

स्थानीय तारापति पुरीले मन्दिरका सामग्री बोक्नका लागि पुजारी, पूजाआजा र पाठका लागि ब्राहमण र मुख्य कामका लागि धामी यात्रामा हिँड्ने गरिएको बताए । ‘पहिला सफलता नपाएकाहरू यात्रापछि सफलता मिलेको भन्दै भाकल पूरा गर्न मन्दिरमा आउने गरेका छन्,’ उनले भने, ‘धार्मिक यात्रा भएकाले खानपानदेखि उठबससम्मका नियम लगाइएको छ ।’ बुडुमष्ट मन्दिरबाट दीक्षाप्राप्त धामीको नेतृत्वमा धार्मिक यात्रा गर्ने गरिएको छ । यात्रामा कम्तीमा ७ जनादेखि डेढ सय जनासम्म सहभागी हुने गरेका छन् । धार्मिक यात्राका क्रममा मन्दिरका घाटघण्ट, निसानी, चौंरी, थदरो, वेद, शंख, मूर्ति साथैमा लिने गरिएको छ । मन्दिरका धामी ध्रुवराज केसीले केही भक्तजन आत्मशान्ति र मनोकांक्षा पूरा गर्नका लागि धार्मिक यात्रामा जोडिने गरेका बताए ।

प्रकाशित : माघ ८, २०७६ १०:३५
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पार्किङ व्यवस्थित गरिँदै

हरि गौतम

(रुकुम पश्चिम) — मुसीकोट नगरपालिका–१, खलंगामा लामो समयदेखि अव्यवस्थित रहेको सवारी पार्किङलाई व्यवस्थित गर्न थालिएको छ । नगरपालिकाले बजारका विभिन्न ठाउँ र सडकमै गरिने पार्किङ हटाउन पहल थालेको छ ।

जथाभाबी पार्किङका कारण खुला ठाउँ नै भेटाउन मुस्किल भएपछि व्यवस्थापन सुरु गरिएको नगरपालिकाले जनाएको छ । अहिले राप्ती लोकमार्गको दायाँबायाँ तथा पुष्पलालचोकमा जथाभाबी सवारी पार्किङ भइरहेको छ ।

अव्यवस्थित पार्किङको कारण बटुवासमेत समस्यामा पर्दै आएका छन् । नगरपालिकाका वडा नं. १ का वडाध्यक्ष बिरबल केसीले सरोकारवालासँगको पटकपटकको छलफलपछि बजारमा हुने जथाभाबी पार्किङ हटाउन थालिएको बताए । जथाभाबी पार्किङ हुने सवारी साधनलाई अन्यत्रै लिएर व्यवस्थित गर्ने निर्णय भएको उनको जानकारी दिए । उनका अनुसार १ नम्बर वडाकै सल्लेमा जग्गा भाडामा लिएर सवारी पार्किङ गराउने प्रयास भइरहेको छ ।

वडा कार्यालयले तीन स्थानीयको जग्गा महिनाको १२ हजार रुपैयाँ तिरेर भाडामा लिएको छ । उक्त क्षेत्रमा पार्किङ गरेबापत एउटा सवारीबाट ५० रुपैयाँ लिने गरी निर्णय भएको छ । निजी सवारीको पार्किङ भने १ नम्बर वडाकै सहिदमैदानमा गराइने तयारी छ । यातायात व्यवसायीसमेतको छलफल र सहमतिमा उक्त निर्णय गरी कार्यान्वनमा लिन लागिएको वडाध्यक्ष केसीले जानकारी दिए । सदरमुकामस्थित मुख्य बजारमा बसपार्क छैन । सल्लेमा निर्माण गरिएको बसपार्क साँघुरो भएका कारण सार्वजनिक सवारीसाधन जथाभाबी पार्किङ गर्ने गरिएको हो । केही दिनभित्रै सवारी पार्किङरहित सडक बनाउने गरी काम भइरहेको वडा कार्यालयले जनाएको छ । अहिले सवारी पार्किङ भइरहेको ठाउँमा ‘नो पार्किङ’का बोर्ड राख्ने वडा कार्यालयको तयारी छ ।

सल्लेस्थित बसपार्कमा एक दर्वन गाडी अटाउन मुस्किल छ । टिकट काउण्टर बजार केन्द्रित भएपछि पनि सडकमा सवारी पार्किङ बाक्लिएको स्थानीयको गुनासो छ । सवारीसाधनको टिकट काउण्टर र टिकट काट्ने ठाउँ पनि व्यवस्थित गर्ने योजना अघि सारिएको वडा कार्यालयले जनाएको छ । जिल्लामा पाँच यातायात समिति छन् । जिल्ला बाहिरका अन्य समितिका गाडी पनि आउजाउ गर्छन् । स्थानीय गोपाल केसीले वडाले दीर्घकालीन रुपमा सममस्या समाधान गर्ने गरी पार्किङ व्यवस्थापन गर्न जरुरी रहेको औंल्याए ।

पार्किङ समस्याको दिगो व्यवस्थापनका लागि डीपीआर बनाइएको छ । सहरी विकास तथा भवन विभागले व्यवस्थित मलसहितको बसपार्क निर्माणको ५२ करोड १२ लाख रुपैयाँ लागतको बसपार्क निर्माण हुने गरी डीपीआर निर्माण गरेको हो । डीपीआर निर्माणपछि बसपार्क निर्माणको पहल थालिएको नगरपालिकाले जनाएको छ । मुसीकोट नगरपालिका–१ मा बनाइने बसपार्कको लागि आवश्यक सहयोग जुटाउने काम सुरु गरिएको नगर प्रमुख देविलाल गौतमले बताए ।

प्रकाशित : माघ ७, २०७६ ०९:४३
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×