आयआर्जन दुनाटपरीबाटै

कान्तिपुर संवाददाता

हेटौंडा — यहाँको कमलाखोंज क्षेत्रमा खेर जाने सालको पातको दुनाटपरी उद्योग सञ्चालन गरेर एक व्यवसायीले मनग्य आम्दानी गरेका छन्  । दुधौली नगरपालिका ४ स्थित डुढाका टंकप्रसाद सापकोटाले दुनाटपरी उद्योग सञ्चालन गरेर मनग्ये आम्दानी गरेका हुन् ।

आफ्नै घरमा सञ्चालन गरेको उद्योगलाई उनले वरपीपल नामकरण गरेका छन् । घरेलु तथा साना उद्योग विकास समितिको सहयोगमा स्थापना भएको वरपीपल दुनाटपरी उद्योगले स्थानीयलाई रोजगारीसमेत दिएको छ ।

समूहको पहलबाट उद्योग खोलियो सञ्चालक सापकोटाले भने, ‘अहिले समूहका सबैलाई रोजगार मिलेको छ, स्थानीयले जगंलबाट पात ल्याउँछन्, त्यसको पारिश्रमिक दिइन्छ ।’ जंगलबाट पात ल्याउनेलाई पारिश्रमिक दिएर पनि राम्रै आम्दानी भएको उनले बताए । ‘घरखर्च राम्रोसँग चलेको छ, त्यसको अलावा केही रकम बचतसमेत हुने गरेको छ,’ उनले भने ।

उद्योगमा ५० जनाभन्दा बढीले पात संकलनको रोजगारी पाएका छन् । पात संकलकको पारिश्रमिक कटाएर नै मासिक ४० हजारभन्दा बढी आम्दानी हुने गरेको उनले सुनाए । मिहिनेत गरे घरआँगनमै कमाउने आधार धेरै भएको उनको ठहर छ ।

पात संकलन गरेबापत् सामुदायिक वनलाई रोएल्टी बुझाउने गरिएको छ । उद्योगबाट बनेका दुनाटपरी सदरमुकाम सिन्धुलीमाढीका अलावा बनेपा, भक्तपुर, काठमाडौंलगायत देशका विभिन्न सहरमा बिक्रीवितरण हुँदै आएको छ ।

दुनाटपरी उद्योग भनेर हेला हुन्छ, तर आम्दानी राम्रो देखिन्छ, लघु उद्यमीलाई सघाउँदै आएका श्री सिन्धुलीका सचिव वेदराज दाहालले भने, ‘खेर जाने पातको सदुपयोग पनि भएको छ, गाउँमै रोजगारी र मनग्ये आम्दानी पनि छ ।’ कमलाखोंज क्षेत्रमा सालका रूख प्रशस्त भएकाले पातको समस्या नरहेको सञ्चालक सापकोटा भनाइ छ ।

प्रकाशित : फाल्गुन २६, २०७५ ०७:३५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

मलेसियासँग भिसा शुल्कमा अझै विवाद

होम कार्की

काठमाडौँ — द्विपक्षीय श्रम समझदारी हुनुअघि जारी भएका कलिङ भिसाको शुल्क कामदारले ब्यहोर्न नपर्ने ग्यारेन्टी नहुँदा मलेसियाको रोजगारी खुल्न सकेको छैन । गत जेठदेखि मलेसियामा नेपाली कामदार जान बन्द छ ।

मलेसियाको गृह मन्त्रालयले रोजगारदाता कम्पनी सिफारिस गरेपछि कलिङ भिसा जारी हुन्छ । त्यस्तो भिसा पाएका कामदारलाई काठमाडौंस्थित मलेसियाली दूतावासले राहदानीमा भिसा लगाइदिन्छ । भिसा पाउन कामदार आफैं राहदानी लिएर दूतावास जान मिल्दैन । मलेसिया भीएलएनले भिसा प्रक्रिया गरेपछि मात्रै दूतावासले भिसा लगाइदिन्छ । यो प्रक्रिया गरेबापत भीएलएनले प्रतिराहदानी ७ हजार ४ सय ८० रुपैयाँ शुल्क लिने गरेको छ ।

श्रम समझदारी हुनुअघि झन्डै ७ हजार कामदारको कलिङ भिसा जारी भइसकेको छ । वैदेशिक रोजगार व्यवसायीले सबै विवरणसहित वैदेशिक रोजगार कार्यालय, ताहाचलमा श्रम स्वीकृतिका लागि पेस गरेका छन् । भिसा प्रक्रियाको शुल्क कसले बेहोर्ने भन्ने विवाद छ ।

श्रम, रोजगार र सामाजिक सुरक्षा मन्त्रालय भीएलएनले लिने शुल्क कामदारबाट लिन नहुने पक्षमा छ । ‘हामीले मलेसिया पक्षसँग कलिङ भिसा जारी भइसकेका कामदारले भिसा प्रक्रियाबापत लिने शुल्क रोजगारदाताले नै बेहोर्नुपर्ने विषयमा प्रस्ट हुन खोज्यौं,’ मन्त्रालयका एक अधिकारीले भने, ‘तर मलेसिया पक्षले श्रम समझदारी अगाडि जारी भएका कलिङ भिसा पाएका कामदारको हकमा प्रस्ट जिम्मेवारी लिएको छैन ।’

काठमाडौंस्थित मलेसियाली दूतावासले समझदारीअघि जारी भएका कामदारको भिसा प्रक्रियामा लाग्ने खर्च रोजगारदाताबाटै बेहोर्न लगाउन नसकिने स्पष्ट पारेको छ । दूतावासले समझदारीपछि जारी कलिङ भिसाको प्रक्रियाका लागि लाग्ने खर्च रोजगारदाताले बेहोर्ने जनाएको छ । कात्तिक १२ मा श्रम समझदारीमा भिसा प्रक्रियाका लागि २२५ रिंगेट लिन पाउने उल्लेख छ ।

मन्त्रालयले सिधै दूतावासबाट भिसा दिनसमेत प्रस्ताव गरेको थियो । ‘जबसम्म मलेसिया सरकारले आफ्नो प्रणाली परिवर्तन गर्दैन तबसम्म विद्यमान प्रणालीअनुसार नै कार्यसम्पादन रहन्छ,’ दूतावासले श्रम मन्त्रालयलाई भनेको छ । गत बिहीबार मलेसियामा रहेका विदेशी कामदारको व्यवस्थापन गर्न गठित उच्चस्तरीय समितिले मलेसिया सरकारलाई प्रतिवेदन पेस गरेको थियो ।

मलेसियाका लागि नेपाली राजदूत उदयराज पाण्डेले झन्डै ९ महिनादेखि रोकिएको मलेसिया गन्तव्य छिट्टै खुल्ने वातावरण बन्दै गरेको बताए । ‘मलेसिया विवाद अब थप लम्बिनेवाला छैन । गाँठो फुक्न बाँकी रहेका विषयमा मलेसियाका उच्च अधिकारीहरूसँग छलफल गर्न गृहकार्य भइसकेको छ,’ उनले भने।

प्रकाशित : फाल्गुन २६, २०७५ ०७:३३
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्