डेंगुका बिरामी बढे

रुपन्देहीमा ४८, परासी पश्चिममा ३१, पाल्पामा ६, कपिलवस्तुमा ३, दाङ र बाँकेमा २/२ एवं गुल्मी र बर्दियामा १/१ जनामा डेंगुको संक्रमण देखिएको छ 
अमृता अनमोल

बुटवल — प्रदेशका विभिन्न जिल्लामा डेंगुको संक्रमण बढ्दै गएको छ । सामाजिक विकास मन्त्रालयको स्वास्थ्य महाशाखाका अनुसार शुक्रबारसम्म प्रदेशमा ९४ जनामा डेंगुको संक्रमण फेला परेको छ । 

प्रदेशभरिमा सबैभन्दा धेरै ४८ बिरामी रूपन्देहीमा भेटिएका छन् । परासी पश्चिममा ३१, पाल्पामा ६, कपिलवस्तुमा ३, दाङ र बाँकेमा २/२ एवं गुल्मी र बर्दियामा एक/एक जनामा डेंगुको संक्रमण देखिएको छ ।

डेंगु बढ्दै गएपछि स्वास्थ्य संस्थामार्फत नागरिकलाई सचेत रहन आग्रह गरिएको महाशाखा प्रमुख उमाशंकर चौधरीले बताए । जोखिम बढेका स्थानमा स्थानीय तहको सहकार्यमा लामखुट्टे ‘खोज र नष्ट गर’ अभियान थाल्ने तयारी गरेको उनले बताए । डेंगुसँगै भाइरल ज्वरोका बिरामीको संख्यासमेत दैनिक बढेको छ ।

लुम्बिनी प्रादेशिक अस्पतालका मेसु डा. कृष्ण खनालले बिरामी बढ्दै गए डेंगु परीक्षणका लागि किटको अभाव हुने बताए । चिकित्सकका अनुसार लामखुट्टेको वृद्धि र फोहोर तथा टायरको उचित व्यवस्थापन नहुँदा डेंगु र ज्वरोका बिरामी बढेका हुन् ।

लुम्बिनी मेडिकल कलेज प्रभासमा उपचारका लागि आएकामध्ये साउनमा दुई र भदौमा चार जनामा डेंगुको संक्रमण देखिएको कलेजका सूचना अधिकारी कृष्णप्रसाद पराजुलीले बताए । पाल्पामा गत वर्ष पनि सात जनामा डेंगु देखिएको थियो । स्वास्थ्य कार्यालय रूपन्देहीका प्रमुख केयरसिंह गोदारका अनुसार विभिन्न अस्पतालमा उपचार गराइरहेका थप २४ जना संक्रमित छन् । डेंगुकै आशंकामा उनीहरूको उपचार भइरहेको भए पनि पुष्टि हुन बाँकी रहेको उनले बताए ।

विद्यालय बन्द
पाल्पाको पूर्वखोला गाउँपालिका–३, रिङनेरहको अर्खलडाँडामा चार दिनदेखि फैलिएको भाइरल ज्वरोले गाउँ नै प्रभावित भएको छ । विद्यार्थी नै बिरामी परेपछि दुई दिनदेखि विद्यालय बन्द छ । अर्खलडाँडामा केही दिनयता मौसमी भाइरल ज्वरोको प्रकोप देखिएको वडाध्यक्ष नीलकण्ठ भट्टराईले बताए ।

कोरङ्गा र अर्खलडाँडा गाउँका २० बढी घर परिवारमा भाइरल ज्वरोको प्रकोप देखिएको उनले बताए । भाइरल प्रभावित क्षेत्रमा गाउँपालिकाको स्वास्थ्य शाखा र रिङनेरह स्वास्थ चौकीबाट गाउँमै शिविर राखेर बिहीबार उपचार गरिएको थियो । स्वास्थ्य शाखाका प्रमुख मोहन ढकालका अनुसार ७३ जनालाई गाउँमै पुगेर उपचार गरिएको छ ।

टोलीले ४३ जना पुरुष, ३० जना महिलाको स्वास्थ्य परीक्षण गरेको थियो । यसमा १८ जना विद्यार्थी प्रभावित भेटिएको उनले बताए । ‘रुघाखोकी, ज्वरो, टाउको दुख्ने समस्या बढी देखिएको छ,’ उनले भने, ‘सिंगो गाउँका बालबालिकादेखि वृद्धवृद्धासम्म प्रभावित भएका छन् ।’

गाउँका अधिकांश बालबालिका बिरामी परेको र भाइरल अन्यलाई सर्ने भएकाले जनउज्ज्वल आधारभूत विद्यालय शुक्रबारलाई बिदा दिइएको छ । मौसमी रुघाखोकी, ज्वरो र भाइरलमा उपचारपछि केही सुधार आएको गाउँपालिका अध्यक्ष नुनबहादुर थापाले बताए ।

प्रकाशित : भाद्र २१, २०७६ १०:२८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

मोफसलका “नृत्यगुरू”

अमृता अनमोल

बुटवल — गीत/संगीतको तालमा चाल मिलाएर नाच्न जति गाह्रो छ, त्यसको दोब्बर गाह्रो छ सिकाउन । बुटवलका लोकेन्द्र शाह भने २४ वर्षदेखि यसमै रमेका छन् । स्कुले बालबालिकालाई नाच्न सिकाउँदैमा उनलाई बेफुर्सद छ ।

फुर्सद मिल्यो कि म्युजिक भिडियोमा नृत्य निर्देशन गर्छन् । अहिलेसम्म १ सय ५० म्युजिक भिडियोमा लोकेन्द्रको नृत्य निर्देशन छ । एक सय बढी त तीज गीतमै नृत्य निर्देशन गरेका छन् । ‘सम्झना’ लगायत पाँचवटा फिल्ममा समेत उनले नृत्य निर्देशनको भूमिका निभाएका छन् ।

‘नाच्ने मेरो सोख हो,’ उनले भने, ‘यही सोख पूरा गर्दा नृत्य प्रशिक्षक बनें । त्यसपछि मात्रै नृत्य निर्देशनमा हात हालेको हुँं ।’ लोकन्द्र जागिरेको रूपमा नृत्य शिक्षक हुन् । यसबाहेक आफ्नै लगानीमा आस्था कला केन्द्र खोलेका छन् । त्यसमा भने सानादेखि ठूलाले नृत्य सिक्छन् । बुटवल र आसपासमा छायांकन र उत्पादन हुने अधिकांश म्युजिक भिडियोमा पनि नृत्य निर्देशनको रूपमा उनैले काम गर्छन् । लोक नृत्यमा पनि उनी राम्रो काम गर्छन् । लोकगीत आफैंले लेख्छन् । संगीत पनि आफैंले भर्छन् ।

आधुनिक र लोक–पपमा भने नृत्य निर्देशनको मात्रै काम गर्छन् । रूपन्देहीका धेरै कला केन्द्रमा भेटिने कलाकार लोकेन्द्रले उत्पादन गरेका हुन् । विद्यालयका नृत्य शिक्षक अधिकांश उनकै चेला छन् । ‘मैले नृत्य सिकाएका १५ जनाले राष्ट्रिय अवार्ड पाएका छन्,’ उनले भने, ‘आफ्नो शिक्षाबाट अघि बढेको देख्दा खुसी लाग्छ ।’

लोकेन्द्रले बुटवलमा २०५२ देखि नृत्य प्रशिक्षण थालेका हुन् । त्यसबेला विद्यालयमा संगीत शिक्षक राख्ने र नाच्न/गाउन सिकाउने सुरुवात उनैले गरेका थिए । ‘नृत्यमा रस बस्नुपर्छ । बसेपछि छुट्दैन,’ उनले भने । उनले स्थानीय लुम्बिनी टेलिभिजनमार्फत तीन वर्षता डान्स आइडलसमेत चलाउँदै आएका छन् । उनको आस्था कला केन्द्रले समेत डान्स आइडल गर्छ । ‘गाउनजस्तो सहज ठाउँ र समय नाच्न मिल्दैन,’ उनले भने, ‘यसैले नाच्नेका लागि प्लेट फर्म तयार गरिरहेको छु ।’

अर्खाखाँचीको डिभर्नाका लोकेन्द्रलाई सानैदेखि नाच्न, गाउन र मादल बजाउन मन पर्थ्यो । स्कुलका कार्यक्रममा गाउँथे र नाच्थे । भैली खेल्ने, नाटक देखाउने, कालिका र लाखेमा नाच्ने गर्थे । यसपछि पढ्ने सिलसिलामा काठमाडौं गए । तर, उनले पढाइ होइन, नृत्य सिके । त्यही सीप अहिले बुटवलमा पोखिरहेका छन् ।

माँझीले डुंगा खियाएर नदी वारपार गराएजस्तै उनले नाच्न सिकाएर धेरै बालबालिकालाई माथि पुर्‍याएका छन् । ‘धेरैले काठमाडौंमा बसे नाम र दाम कमाइन्छ भन्छन्,’ उनले भने, ‘तर मलाई आफैंले जग बसालेको बुटवलमा भ्याइनभ्याइ छ । जहिलेसम्म सक्छु, नाच्नै सिकाउँछु ।’

लोकेन्द्रलाई गत वर्ष वरिष्ठ वाद्यवादकका रूपमा राष्ट्रिय लोक तथा दोहोरी गीत प्रतिष्ठानले सम्मान गर्‍यो । जिल्ला स्तरमा भने झन्डै ५० संस्थाबाट सम्मानित भएका छन् । ‘दाम थोरै छ तर काम र सम्मान छ,’ उनले भने, ‘मनोरञ्जन मात्र होइन, स्वास्थ्यका लागि पनि नाच्नुपर्छ भन्ने मान्छे बढेका छन् । यसमै खुसी छु ।’

प्रकाशित : भाद्र २०, २०७६ ०८:३७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्