प्रदेश सांसदमा ४ महिला- मधेस - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

प्रदेश सांसदमा ४ महिला

महोत्तरीबाट ३ र सर्लाहीबाट १ जना निर्वाचित 
प्रमुख दलले महिलालाई टिकटमा कन्जुस्याइँ गर्दा जित्नेको संख्या कम
अजित तिवारी

जनकपुर — मधेस प्रदेशको ६४ प्रत्यक्ष सिटमध्ये चारवटा मात्रै महिलाले जितेका छन् । प्रमुख दलबाट संघ र प्रदेशमा महिलाको उम्मेदवारी नै न्यून परेकाले जित्नेको संख्या कम भएको हो । अहिले जित हासिल गरेका पनि यसअघि प्रदेश सांसद थिए ।



प्रदेशसभामा महोत्तरीबाट तीन र सर्लाहीबाट एक जना महिला निर्वाचित भएका छन् । सर्लाही–१ को २ बाट नेकपा एकीकृत समाजवादीकी बेची लुङ्गेली १३ हजार ३ सय १ मत ल्याएर विजयी भएकी छन् । उनको निकटतम प्रतिद्वन्द्वी एमालेकी उम्मेदवार शान्तिकुमारी लामा थिइन् । लुङ्गेलीले यसअघि पनि सर्लाहीको सोही क्षेत्रबाट प्रदेशसभामा जितेकी थिइन् । नेकपा विभाजन भएपछि प्रदेशसभामा नेकपा एसकी प्रमुख सतेचक बनेकी उनी प्रदेशसभा बैठकमा बढी उपस्थित हुने सांसद पनि थिइन् । नेकपा एसले यस पटक प्रदेशसभामा ४ सिट जितेको छ । पार्टीका संसदीय दलका नेता एवं प्रदेशका मन्त्री शत्रुघन महतो धनुषा–४ को २ बाट चुनाव हारेपछि लुङ्गेलीले प्रदेशसभामा दलको प्रमुख जिम्मेवारी पाउने आकलन छ ।

यस्तै, महोत्तरी–१ को १ बाट एमालेकी शारदादेवी थापा निर्वाचित भएकी छन् । थापा यसअघि पनि प्रदेशसभाकी निर्वाचित सांसद थिइन् । प्रदेश मामिलाका विभिन्न समितिमा काम गरेकी उनले प्रदेशसभामा जनजीविकाका सबालमा आवाज उठाउँदै आएकी थिइन् । एमाले मधेस प्रदेशमा ठूलो दल बनेपछि थापालाई प्रदेशसभामा उपल्लो जिम्मेवारी दिइने एमालेभित्र चर्चा छ । थापाकै क्षेत्रबाट चुनाव लडेकी राप्रपा नेपालकी रंगिता कर्णले भने २ सय ७९ मत मात्र ल्याइन् ।

महोत्तरी–२ (२) बाट स्वतन्त्र उम्मेदवार बनेकी सुरिताकुमारी साह ८ हजार ५ सय ६८ मत ल्याएर विजयी भएकी छन् । उनले सत्ता गठबन्धनबाट कांग्रेसका उम्मेदवार नागेश्वर यादवलाई पराजित गरिन् । यसअघि उनी त्यही क्षेत्रबाट लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीबाट सांसद थिइन् । गठबन्धनका कारण टिकट नपाएपछि उनी स्वतन्त्र उम्मेदवार बनेकी थिइन् । साह सूचना तथा सञ्चार राज्यमन्त्रीसमेत बनेकी थिइन् । साहकै क्षेत्रबाट उम्मेदवारी दिएकी राप्रपा नेपालकी उम्मेदवार संगीतादेवी पाण्डेयले भने न्यून मत ल्याइन् ।

महोत्तरी–३ को २ बाट लोसपाकी रानी शर्मा तिवारी प्रदेशसभामा दोस्रो पटक निर्वाचित भएकी छन् । उनले स्वतन्त्र उम्मेदवार उज्जलकुमार झालाई हराइन् । महिलालाई राजनीतिमा अवसर दिनुपर्ने वकालत गर्ने तिवारी महिलाको सवाल र मुद्दामा पार्टीभित्र पनि संघर्ष गर्ने नेतृ हुन् । प्रदेशमा उम्मेदवारी दिएका अन्य महिला उम्मेदवारले भने सम्मानजनक मतसमेत ल्याउन सकेनन् । महोत्तरी–२ को १ बाट नेकपा एसकी उम्मेदवार मन्जुकुमारी यादव ६ हजार २ सय ५१ मत ल्याएर पनि पराजित भइन् । उनलाई लोसपाका जयनुल राइनले पराजित गरे । उनी यसअघि प्रदेशसभामा समानुपातिकबाट सांसद थिइन् ।

जसले चुनाव हारे

सिरहा–३ को २ बाट उम्मेदवारी दिएकी जसपाकी रेणुकुमारी यादवले तेस्रो स्थानमा चित्त बुझाउनुपर्‍यो । सिरहा–४ को २ मा राप्रपा नेपालकी उम्मेदवार भालसैर देवी मण्डलले २२४ मत मात्र पाइन् । त्यही क्षेत्रबाट चुनाव लडेकी स्वतन्त्र उम्मेदवार ललितादेवी पासवानले ६८ मत पाइन् । सिरहा–२ को १ बाट राप्रपाकी उम्मेदवार सुनिताकुमारी साहले २८९ मत, सिरहा–१ को २ बाट बहुजन शक्ति पार्टीकी सुमिन्द्रादेवी मण्डलले ५२० र स्वतन्त्र उम्मेदवार निर्मलाकुमारी यादवले ३२ मत मात्र पाए । यस्तै, सिरहा–१ को १ बाट राप्रपाकी जंगादेवी यादवले ३६८ मत, जनता प्रगतीशिल पार्टीकी समुन्द्रीदेवी सहनीले १८६ र स्वतन्त्र उम्मेदवार पलासदेवी सदायले ७२ मत पाए ।

सप्तरी–१ को १ मा नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीकी उम्मेदवार शशिकला कुमारी चौधरीले २०१ मत र नेमकिपाकी उम्मेदवार महावतीदेवी मलाहले ८१ मत पाए । सप्तरी–१ को २ मा नेमकिपाकी सुनिताकुमारी मलाहले २४, २ को १ मा नेमकिपाकी विणादेवी यादवले १३८, स्वतन्त्र उम्मेदवारद्वय चन्द्रकला सिंह र पुनिताकुमारी ठाकुरले थोरै मत मात्र ल्याए ।

रौतहटमा पनि प्रदेशमा उम्मेदवारी दिएका मनिताकुमारी, किरणकुमारी साह, हुसने आरा खातुन, मोमताज अन्सारीले एक हजार मत पनि कटाउन सकेनन् ।

बारा–१ को १ बाट नागरिक उन्मुक्ति पार्टीकी राधाकुमारी चौधरीले १ हजार ३ सय ४४ मत ल्याइन् । पर्सा–२ को २ बाट यसअघि चुनाव जितेकी करिमा बेगमले यसपालि १ हजार ५ सय १ मतमै चित्त बुझाउनुपर्‍यो । जनता समाजवादी पार्टीबाट टिकट नपाएपछि बेगम त्यो क्षेत्रबाट स्वतन्त्र उम्मेदवार थिइन् । बेगमसँग संविधानसभा र प्रदेशसभाको एक–एक कार्यकालको अनुभव छ ।

प्रकाशित : मंसिर १६, २०७९ ०८:०२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सुरुंगा बालविवाहमुक्त पालिका

कान्तिपुर संवाददाता

राजविराज — सप्तरीको सुरुंगा नगरपालिकालाई बालविवाहमुक्त घोषणा गरिएको छ । कदमाहामा बुधबार एक कार्यक्रमका बीच नगरपालिकालाई बालविवाहमुक्त घोषणा गरिएको हो । बालविवाहमुक्त घोषणा हुने सुरुंगा मधेस प्रदेशकै पहिलो पालिका हो । नेपालको कानुनले विवाह गर्ने उपयुक्त उमेर २० वर्षलाई तोकेको छ ।

बालविवाहमुक्त क्षेत्र घोषणा गर्न गरिएका विभिन्न कार्यक्रम र अभियानका क्रममा स्पष्ट सूचक प्राप्त भएकाले त्यसकै आधारमा यस्तो घोषणा गरिएको नगर प्रमुख गीता चौधरीले बताइन् । उनका अनुसार पालिकामा बसोबास गर्दै आएका विभिन्न समुदायका प्रतिनिधि, पुरोहित, मौलाना, मायनजन, जवार, मौल्बी, दुरालगायतले पालिकामा बालविवाह हुन नदिने प्रतिबद्धता जनाएका छन् । अभिभावकले समेत सन्तानको बालविवाह नगर्ने, नगराउने, कतै भए भोजभतेरमा समेत सामेल नहुने बताएका छन् । विद्यालय नजाने बालबालिकाको समेत जन्म दर्ता बनाउन पनि अभिभावक सहमत भएका छन् ।

वडा तथा पालिकास्तरमा यसअघि नै बालविवाहका घटनाको उजुरी र सम्बोधन गर्न संयन्त्र निर्माण गरिएको छ । समुदायमा आधारित निगरानी समूहहरू आ–आफनो टोल समुदायमा बालविवाह रोक्न सक्रिय छन् । पालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत गजेन्द्रनाथ शर्माका अनुसार सन् २०१९ मा पालिकाभर २ सय ४१ जनाको विवाह भएकोमा १३ जना १८ वर्षमुनि र २१ जना २० वर्षमुनिका थिए । सन् २०२० मा भने बालविवाह गर्नेको संख्या घटेको देखिन्छ । त्यस वर्ष ३ सय १८ जनाको विवाह हुँदा १८ वर्षमुनिका ७ जना, २० वर्षमुनिका ३ जना थिए । सन् २०२१ मा पालिकाभर १ सय ४ जनाको मात्रै विवाह भएको रेकर्ड छ । जसमध्ये १८ वर्षमुनिका ६ जना र २० वर्षमुनिका २ जना थिए । यो वर्ष (सन् २०२२) विवाह गर्नेको संख्या उल्लेख्य मात्राले बढे (३३५ जना) पनि बालविवाह गर्ने १ जना मात्रै रहेको शर्माले जानकारी दिए ।

बालविवाहले निम्त्याउने स्वास्थ्य, पारिवारिक, सामाजिक तथा आर्थिक समस्याका बारेमा सचेतना फैलाइएकाले त्यसको सकारात्मक प्रभावस्वरूप सानै उमेरमा विवाह गर्नेको संख्या निकै कम भएको उनको भनाइ छ । अहिले पनि विद्यालयदेखि टोल, समाज सबैतिर बालविवाहविरुद्धको अभियान सञ्चालनमा छ । ‘घोषणा त भयो तर यसलाई कायम राख्न सबै पक्षको सहयोगको उत्तिकै अपरिहार्य छ,’ कार्यक्रममा बोल्दै नवनिर्वाचित सांसद तेजुलाल चौधरीले भने ।

प्रकाशित : मंसिर १६, २०७९ ०८:०१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×