ओलीको सपना

विमल निभा

विगत सप्ताह बडो काव्यमय रह्यो । यसको कारण के हो भने नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानले आफ्नो वार्षिक काव्य अनुष्ठान अन्तर्गत केही कविहरूलाई आकर्षक नगदसहित पुरस्कृत गर्‍यो । र सम्भवतः यसैबाट प्रेरणा ग्रहण गरेर अर्को ठूलो सरकारी प्रतिष्ठान अर्थात् नेपाल सरकार पनि एकाएक सक्रिय भयो । यसको फलस्वरुप राजधानी काठमाडौंबाट दुई कवि गिरफ्तार भए ।


नेपाली साहित्यको नयाँ पुस्ताका कविद्वय संगीतश्रोता र रसुवाली कविको नामले परिचित ठाकुरप्रसाद तिमिलसिनाको हठात् गिरफ्तारीले तमाम कविहरू अतिव आक्रोशित भएका छन् । कहाँसम्म भने एक सरकारी कविले उत्तेजित भएर मसँग भने, ‘यो राम्रो भएन ।’
‘के राम्रो भएन कविज्यू ?’ मैले भनें ।
‘तपाईंलाई थाहै छ नि ।’
‘के थाहा छ, मलाई ?’
‘कविहरूका गिरफ्तारीमा सरकारको कुनै दोष छैन ।’ उनले भने, ‘यो झुक्किएर भएको हो ।’

मसँग सरकारी कविले कुनै गलत बयान गरिरहेका थिएनन् । यस सम्बन्धमा सरकारी अभिव्यक्ति ठ्याक्कै यही रहेको छ । दिवसको उज्यालोमा कविहरूका गिरफ्तारीपश्चात आएको विज्ञप्तिमा यस्तै उल्लेख रहेको छ । वास्तवमा कविहरू झुक्किएर समातिएका हुन् । र यसरी झुक्किएर समातिएको कुरा मलाई पनि राम्रै लाग्यो । कदाचित सरकार नझुक्किएको भए के हुन्थ्यो ? मेरो विचारमा जे पनि हुनसक्थ्यो । यसबखत त कविहरू फगत झुक्किएर समातिएका हुन् । के नराम्रो भयो ? अन्यथा हाम्रोसामु कवि कृष्णसेन ‘इच्छुक’ को ऐतिहासिक उदाहरण पनि टड्कारो रूपमा रहेको छ । त्यसबखत सरकार विलकुलै झुक्किएको थिएन ।

‘के सोचिरहनुभएको हो ?’ मलाई चुपचाप पाएर सरकारी कविले मुख खोले ।
‘केही होइन कविज्यू ।’ मैले भनेँ ।
‘मलाई सबै थाहा छ ।’
‘के थाहा छ ?’
‘तपाईहरू सरकारलाई त्यसै आलोचना गरिरहनुभएको छ । ‘सरकारी कविको क्रोध जारी थियो, ‘यो विरोधको कुनै अर्थ छैन ।’

सरकारी कविले जेसुकै भने पनि कवि र कविताको कुरोमा सरकार झुक्किएकै हो त ? यो संगतिपूर्ण लागिरहेको छैन मलाई । हेर्नोस्, वर्तमान सरकार प्रमुख प्रधानमन्त्री कमरेड खड्गप्रसाद शर्मा ओली स्वयम् एक कवि हुन् । र प्रधानमन्त्रीको कुर्सीमा आसिन भएकाले कविताको क्षेत्रमा पनि उनको सोही स्तरको हैसियत रहेको छ । एक प्रकारले उनी आफ्नै पार्टी नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) का अर्का कवि कमरेड झलनाथ खनाल परम्पराका प्रधान (मन्त्री) कवि हुन् । याद रहोस्, कवि झलनाथ खनाल भूतपूर्व प्रधानमन्त्री हुन् । र दुवै प्रधान कविहरूमा तात्त्विक अन्तर के रहेको छ भने वर्तमान प्रधानमन्त्री कमरेड खड्गप्रसाद शर्मा ओलीको कवित्वले कविवर माधवप्रसाद घिमिरेबाट अनुमोदित हुने सुनौलो अवसर पाएको छ ।

कवि ओली प्रधानमन्त्री हुनुभन्दा अघि परमानेन्ट ‘राष्ट्रकवि’ घिमिरेको लैनचौरस्थित निवासथानमा कविता सुनाउन जाने गर्थे । त्यहाँ उनले के–के कविता सुनाए, त्यो मलाई थाहा भएन । तर हिमवत् खण्ड साहित्य सम्मेलन, चन्द्रागिरिमा कवि खड्गप्रसाद शर्मा ओलीले तात्तातै लेखेर सुनाएको कविता तल दिइन्छ ।

‘परिवर्तनशील दुनियाँमा
सधैं बाँचेको को छ र
बँचुन्चेल हो जिन्दगी
मर्नु त छँदैछ
मरे पनि केही छैन
त्यसपछि पनि सपना देख्न पाउँ
सगरमाथा, लुम्बिनी
मेची, महाकाली
हाम्रा लहलह खेत, बारी
झपक्क कान्ला र आली
यो पनि सपनामा
भए पनि देख्न पाउँ
चन्द्रागिरिको डाँडामा आएर सपनामा
भावी सन्तति मुस्कुराएको
देख्न पाउँ
मरे पनि केही छैन
त्यसपछि पनि सपना देख्न पाउँ ।’

यस्तो मृत्युपश्चात पनि सपनाको हार्दिक कामना गर्ने कवि प्रधानमन्त्री खड्गप्रसाद शर्मा ओली कविहरूका मामलोमा झुक्किन सक्छन् त ? अहँ, यो कदापि सम्भव छैन । अतः उनी एक सच्चा एवं सजग कवि भएकोमा कुनै शंका छैन । म कवि ओलीको सपनाको पक्षमा दह्रोसँग उभिएको छु । यो एक असाधारण सपनावादी कविता हो । किनभने मरेपछि सपना देख्ने अलौकिक इच्छा व्यक्त भएको छ, यसमा । यस विषयक मेरो व्यक्तिगत ज्ञान त्यति परिपक्व नभएकोले म उनको जीवितावस्थाको सपनाबारे थोरै सामान्य जिज्ञासा राख्ने अनुमति चाहन्छु । हँ, आजभोलि हाम्रा कवि प्रधानमन्त्री कमरेड खड्गप्रसाद शर्मा ओली आफ्नो नितान्त निजी सपनामा के देख्ने गर्छन्– झापा आन्दोलन ? महाकाली सन्धि ? सहिद रत्नकुमार वान्तवा ? होली वाइन ? हँसिया–हथौडा ? वाइडबडी जहाज ? कार्ल मार्क्स ? राजा महेन्द्र ? जनवाद ? गुगल ब्वाय ? रातो झण्डा ? आइफा अवार्ड ? वर्ग–संघर्ष ? कमरेड दीपक मनाङे ???

प्रकाशित : असार २१, २०७६ ०७:४१
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

त्रुटिपूर्ण निर्माणले  पुल अलपत्र

माया श्रेष्ठ

काठमाडौँ — अनामनगरस्थित धोबीखोलामाथि निर्माणाधीन पुल ३ वर्षदेखि अलपत्र हुँदा पैदलयात्रु र स्थानीय व्यापारीले सास्ती खेप्दै आएका छन् । पुल भए सजिलै वारपार हुनेमा पैदलयात्रुलाई टाढाबाट घुम्नुपर्ने बाध्यता छ । स्थानीय व्यापारीको व्यापार चौपट भएको छ ।

दीपक सापकोटा कालिकास्थानदेखि मदन भण्डारी कलेजमा पढ्न आउँछन् । ‘खोलावारिबाट हेर्दा कलेज पुग्न एक मिनेट पनि लाग्दैन,’ उनले भने, ‘नजिकै पुगिसकेपछि ८–९ मिनेटको बाटो घुमेर बल्ल कलेज पुगिन्छ ।’ कलेज नजिकै सडक पेटीमा नाति डोर्‍याएर वारि अनामनगर आउँदै थिए ६६ वर्षीय डोलबहादुर क्षेत्री । उनले पुल हुँदा वारिपारि सजिलै गरेको अनुभव सुनाए । उनले भने, ‘घरका सबै काममा निस्किएकाले लामो बाटो नातिलाई लिएर स्कुल पुग्नु पर्छ । गाह्रो परिरहेछ ।’

स्थानीयवासी चन्द्रबहादुर थापाका अनुसार खोलामाथि फड्के राख्न वडा कार्यालयले दिएको छैन । सवारीसाधन र मान्छे हिँडने पुल भत्काएको ४ वर्ष भयो,’ थापाले गुनासो पोखे, ‘वडाले त बनाउँदैन, स्थानीय मिलेर फड्के बनाउँछौँ भन्दा पनि दिँदैन ।’ वडा २९ कार्यालयले पैदलयात्रु ओहोरदोहोर गर्न मिल्ने फलामे पुल बनाइदिने आश्वासन मात्रै दिएको उनी सुनाउँछन् ।

बानेश्वरको भित्री बाटो भएर अनामनगर हुँदै हिँड्ने हजारौँ पैदलयात्रु बस चढेर घुमाउरो बाटो हिँड्न बाध्य छन् । समयमा पुल नबन्दा स्थानीय व्यापारीसमेत प्रभावित छन् । खोलापारिका ग्राहक आउनै छाडेको तरकारी व्यापारी विनोद शाहले बताए । ‘पुल हुँदा खोलापारिका ग्राहक प्रायः मेरैमा आउँथे,’ उनले भने, ‘खोलामाथि फड्के एक महिनासम्ममा नराखे पसल सार्ने सोच बनाएको छु ।’ निर्माणाधीन पुल अगाडि पसल भएकाले घाम लाग्दा धुलो र पानी पर्दा हिलोले दिक्क बनाएको उनले गुनासो पोखे ।
पैदल यात्रुका लागि फलामे पुल निर्माण गर्ने योजना बनाएको वडा २९ का वडाध्यक्ष कुशकुमार क्षेत्रीले बताए । ‘आवतजावत गर्न पाँच फिट चौडा फलामे पुल बनाउँछौँ,’ उनले भने, ‘पुल बनाउन सडक विभाग, बानेश्वरले आलटाल गर्दा ढिला भएको छ ।’

दुई लेनको १२ मिटर लामो पुल बनाउन ३ करोड २२ लाख रुपैयाँमा ०७३ माघमा काम सक्ने गरी सडक विभागले ठेकेदार कम्पनी भण्डार थाङजीसँग सम्झौता गरेको थियो । पुलको काम ६० प्रतिशत काम सकेर अलपत्र अवस्थामा छ । हालसम्म १ करोड ६९ लाख खर्च भइसकेको छ । पुल निर्माण गर्दै जाँदा पिलर सडकभन्दा ६ फिटमाथि पुगेपछि काम ठप्प भएको हो । २ महिना पहिले पुलको नक्सा फेरि बनाएर काम सुरुवात गर्ने विभागका सूचना प्रवक्ता सुदर्शन कार्कीले बताएका थिए । अहिले उनी सम्पर्कमा आउन चाहेनन् ।

प्रकाशित : असार २१, २०७६ ०७:३९
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT