कतारको स्वीकारोक्ति : विश्वकप तयारीका क्रममा ४००-५०० श्रमिकको मृत्यु भएको छ- विश्व - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

कतारको स्वीकारोक्ति : विश्वकप तयारीका क्रममा ४००-५०० श्रमिकको मृत्यु भएको छ

गार्डियनले सन् २०२१ मा प्रकाशित गरेको खोजमूलक रिपोर्टमा भने नेपालसहित ५ मुलुकका ६ हजार ५ सयभन्दा बढी श्रमिकको मृत्यु भएको दाबी गरिएको छ ।
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — यतिबेला कतारमा विश्वकप फुटबल-२०२२ आयोजना भइरहेको छ । समूह चरणको अन्तिम खेल सुरु भइसकेका छन् विश्वकपको रौनक हेर्नका लागि संसारभरबाट दर्शक कतार पुगेका छन् ।

तर यसैबीच विश्वकप आयोजनाका लागि पूर्वाधार निर्माणमा श्रमिकको शोषण गरेको र तयारीका क्रममा मृत्यु भएका श्रमिकका परिवारलाई क्षतिपूर्ति नदिएको भन्दै कतारी सरकारको कडा आलोचना पनि हुँदै आएको छ ।

कतारमा विश्वकप फुटबलका लागि पूर्वाधार बनाउने क्रममा मृत्यु भएका, गम्भीर चोटपटक लागेका र ज्यालाबाट वञ्चित भएका श्रमिक र परिवारलाई क्षतिपूर्ति दिन अन्तर्राष्ट्रिय मानव अधिकारकर्मीले फिफा र कतारमाथि दबाब दिइरहेका छन् । यसैबीच विश्वकप आयोजनासम्बन्धी उच्च समितिका महासचिव हसन अल थवादीले पूर्वाधार निर्माण वा आयोजना तयारीका क्रममा ४ सयदेखि ५ सय श्रमिकको मृत्यु भएको स्वीकार गरेका छन् ।

पियर्स मोर्गनसँगको कुराकानीमा हसन अल थवादी । तस्बिर : पियर्स मोर्गन अनसेन्सर्डको युट्युबबाट स्क्रिनग्र्याब गरिएको हो ।

'पियर्स मोगर्न अनसेन्सर्ड' टेलिभिजन सोमा अन्तर्वार्ताका क्रममा थवादीले भनेका छन्, 'अनुमान त्यस्तै ४ सयजति हो । ४ सयदेखि ५ सयकै बीचमा होला । मसँग ठ्याक्कै संख्या त छैन ।' उनले त्यसमध्ये पनि काम गर्ने क्रममा ३ जनाको मृत्यु भएको ३७ जनाको अन्य अवस्थामा मृत्यु भएको बताएका छन् । उनले आप्रवासी कामदारको मृत्युबारे कतार सरकार पारदर्शी भएको दाबी समेत गरेका छन् । 'एउटै मृत्यु पनि दु:खको कुरा हो । हामीले हरेक वर्ष कार्यक्षेत्रको अवस्थामा सुधार गर्दै लगेका थियौँ । कम्तीमा विश्वकप आयोजनास्थलचाहिँ सुधार गरेका थियौँ ।'

अल थवादीको अन्तर्वार्ता प्रसारण भएपछि अधिकारवादी समूह फेयर स्क्वायरले कतार जिम्मेवार र उत्तरदायी रूपमा प्रस्तुत नभएको आरोप लगाएको छ । फेयर स्क्वायरलाई उद्धृत गर्दै गार्डियन लेख्छ, 'श्रमिकको मृत्युको मुद्दामा कतारले अक्षम्य पारदर्शिता देखाइरहेको छ भन्ने यो पछिल्लो उदाहरण हो । हामीलाई वास्तविक तथ्यांक र सूक्ष्म अनुसन्धान चाहिन्छ । अस्पष्ट तथ्यांक र सञ्चारमाध्यममा दिएको अन्तर्वार्ता पर्याप्त हुँदैन । फिपा र कतारले अझै थुप्रै प्रश्नको उत्तर दिनुपर्नेछ । यी श्रमिकको कसरी र कहाँ मृत्यु भयो भन्नेबारे र आश्रित परिवारले क्षतिपूर्ति पायो/पाएन भन्ने स्पष्ट जवाफ आउनुपर्छ ।'

कतारको विश्वकप आयोजनासम्बन्धी उच्च समितिले सन् २०१४ मा रंगशाला निर्माण सुरु भएयता मात्र ३ जनाको कामको सिलसिलामा मृत्यु भएको दाबी गरेको छ । तर गार्डियनले सन् २०२१ मा प्रकाशित गरेको खोजमूलक रिपोर्टमा भने नेपालसहित ५ मुलुकका ६ हजार ५ सयभन्दा बढी श्रमिकको मृत्यु भएको दाबी गरिएको छ । कतारले सन् २०१० मा विश्वकप आयोजनाको अधिकार पाएको थियो । कतारले सन् २०११ देखि पूर्वाधार निर्माण सुरु गरेको थियो ।

गार्डियनका अनुसार सन् २०११ देखि २०२० सम्म १ हजार ६ सय ४१ नेपाली श्रमिकको मृत्यु भएको छ । तर यो तथ्यांकबारे नेपाल सरकारले आधिकारिक रूपमा भने केही जानकारी गराएको छैन । त्यस्तै सबैभन्दा बढी २ हजार ७ सय ११ भारतीय श्रमिकको मृत्यु भएको छ । त्यस्तैगरी बांग्लादेशका १ हजार १८, पाकिस्तानका ८ सय २४ र श्रीलंकाका ५ सय ५७ श्रमिकको मृत्यु भएको गार्डियनको दाबी छ ।

प्रकाशित : मंसिर १४, २०७९ १२:२०
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

प्रदेश १ मा कुनै दलले पाएनन् स्पष्ट बहुमत

सरकार बनाउन संयुक्त लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्च निर्णायक
देवनारायण साह

मोरङ — प्रदेश १ मा सत्ता र विपक्षी दुवैमध्ये कुनै गठबन्धनले स्पष्ट बहुमत प्राप्त गर्न नसक्ने भएका छन् । ९३ सदस्यीय प्रदेशसभामा सत्ता गठबन्धन र एमाले गठबन्धन दुवैले ४६/४६ बराबर प्रदेश सांसद पाउने भएको छ । यस प्रदेशमा सरकार गठनका लागि संयुक्त लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्चले समानुपातिकमा प्राप्त गर्ने एउटा प्रदेश सांसद निर्णायक बन्ने देखिएको हो । 

प्रदेशका ५६ निर्वाचन क्षेत्रमध्ये ५४ वटाको अन्तिम मतपरिणाम सार्वजनिक भइसकेको छ । जसमा एमालेले २५, कांग्रेसले १५, माओवादी केन्द्रले ९, नेकपा (एकीकृत समाजवादी)ले ३ र राप्रपाले २ वटा क्षेत्रमा जितेका छन् । मतगणना भइरहेको सुनसरी ४(१) र ४(२) मा कांग्रेस जितनिकट रहेको तर अन्तिम मतपरिणाम आउन बाँकी छ । यस आधारमा सत्ता गठबन्धन कांग्रेसको १७, माओवादीको ९ र एकीकृत समाजवादीको ३ गरी प्रत्यक्षतर्फ २९ र एमालेको २५ र राप्रपाको २ गरी विपक्षी गठबन्धनलाई २७ सिट प्राप्त हुने देखिएको छ ।

समानुपातिकतर्फ निर्वाचन आयोगको सूचना प्रणालीमा बुधबार बिहानसम्ममा प्रविष्ट भएको १८ लाख २ हजार ९०७ मतमध्ये एमालेले ६ लाख २९ हजार ९५९, कांग्रेसले ५ लाख २९ हजार ८९६ मत प्राप्त गरेको छ । राप्रपाले १ लाख ९० हजार ६०४, माओवादी केन्द्रले १ लाख ७७ हजार २६१, जनता समाजवादी पार्टीले ५८ हजार ५११, एकीकृत समाजवादीले ५४ हजार ६८७ र संघीय लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्चले २६ हजार२०४६ मत प्राप्त गरेका छन् । उदयपुरको क्षेत्र १ र सुनसरीको क्षेत्र ३ र ४ मा समानुपातिक मतगणना भइरहेको छ । क्षेत्र ४ को समानुपातिक मतगणना अन्तिम चरणमा पुगेको निर्वाचन अधिकृतको कार्यालयले जनाएको छ ।

समानुपातिकतर्फ दलहरूले प्राप्त गरिरहेको मतका आधारमा ३७ समानुपातिकतर्फको प्रदेश सांसदमा एमालेले १४, कांग्रेसले १२, राप्रपा र माओवादी केन्द्रले ४/४, जनता समाजवादी पार्टी, एकीकृत समाजवादी र संयुक्त लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्चले १/१ प्रदेश सांसद प्राप्त गर्ने देखिएको छ ।

समानुपातिकतर्फ सत्ता गठबन्धन दल कांग्रेस, माओवादी केन्द्र र एकीकृत समाजवादीको गरी १७, विपक्ष गठबन्धन दल एमाले, राप्रपा, जनता समाजवादी पार्टीको गरी १९ प्रदेश सांसद पाउने देखिन्छ । ९३ सदस्यीय प्रदेशसभामा प्रत्यक्ष र समानुपातिक दुवैको गरी सत्ता गठबन्धन र एमाले गठबन्धन दुवैलाई ४६/४६ बराबर प्रदेश सांसद प्राप्त हुने देखिएको छ । सरकार गठनका लागि समानुपातिकमा एउटा प्रदेश सांसद पाउने संयुक्त लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्च निर्णायक हुने भएको छ । संयुक्त लोकतान्त्रिकले जुन गठबन्धनलाई समर्थन गर्छ, त्यहीको सरकार बन्ने देखिएको हो ।

पहिलो प्रदेशसभामा पनि संयुक्त लोकतान्त्रिकले समानुपातिकमा २६ हजार १२३ मत ल्याएर एउटा प्रदेश सांसद प्राप्त गरेको थियो । ५ दलीय गठबन्धनको समर्थनमा मुख्यमन्त्री भएका राजेन्द्रकुमार राई नेतृत्वको सरकारमा संयुक्त लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्चकी प्रदेश सांसद विष्णु तुम्बाहाम्फे सामाजिक विकास राज्यमन्त्री छन् ।

पहिलो प्रदेशसभामा एमालेले ५१, कांग्रेसले २१, माओवादी केन्द्रले १६, तत्कालीन संघीय समाजवादी फोरमले ३, राप्रपा र संयुक्त लोकतान्त्रिक राष्ट्रिय मञ्चले १/१ प्रदेश सांसद प्राप्त गरेको थियो ।

प्रदेश सांसदमा एमालेबाट निर्वाचित भएकामध्ये केन्द्रीय नेता अर्थात् पार्टीको स्थायी कमिटी सदस्य हिक्मत कार्की मात्रै छन् । उनी एमालेको संसदीय दलको नेता र गठबन्धनको सरकार बन्ने अवस्थामा मुख्यमन्त्रीका लागि प्रमुख दाबेदार रहेको प्रदेश सांसदहरूको भनाइ छ । कार्कीले दलको नेता आफूलाई नै बनाउने पार्टीको लाइन रहेको बताए ।

सत्ता गठबन्धन दलमा पनि मुख्यमन्त्रीका आकांक्षी दलैपिच्छे छन् । आ–आफ्ना दलको नेता बन्नका लागि उनीहरूले प्रदेश सांसदहरुलाई समाजिक सञ्जालमार्फत बधाई दिनुका साथै फोन गरेर पनि दलको नेतामा सघाउन आग्रह गर्न थालेको निर्वाचित प्रदेश सांसदहरुले बताए ।

सत्ता गठबन्धन दल कांग्रेसमा मुख्यमन्त्रीका आकांक्षी आन्तरिक मामिला तथा कानुनमन्त्री केदार कार्की, केन्द्रीय सदस्यत्रय प्रदीपकुमार सुनुवार, अमृत अर्याल, भीम पराजुली, प्रदेश १ सभापति उद्धव थापा, प्रदेश समिति महामन्त्री भूपेन्द्र राई छन् । थापाको नाम कांग्रेसको समानुपातिक सूचीमा १ नम्बरमा सिफारिस छ । उनीहरूमध्ये सुनुवार, अर्याल र राई पार्टी सभापति शेरबहादुर देउवा निकट, पराजुली र थापा कांग्रेस नेता कृष्णप्रसाद सिटौला र कार्की कांग्रेस नेता शेखर कोइरालानिकट हुन् ।

माओवादी केन्द्रबाट मन्त्री इन्द्रबहादुर आङ्बो, माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहालका ज्वाइँ जीवन आचार्य, हर्कबहादुर लावती र एकीकृत समाजवादीबाट मुख्यमन्त्री राजेन्द्रकुमार राई पनि मुख्यमन्त्रीका आकांक्षी देखिएका छन् । मन्त्री आङ्बोले आफू मुख्यमन्त्री बन्नका लागि सत्ता गठबन्धन दलबीच प्रदेश बाँडफाँडमा प्रदेश १ माओवादीको भागमा पार्न अभियान चलाइरहेको एक नेताले बताए ।

प्रकाशित : मंसिर १४, २०७९ ११:२५
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×