अमेरिकाद्वारा डब्लूएचओबाट बाहिरिने प्रक्रिया सुरु

(एजेन्सी)

वासिङ्टन — अमेरिकाले विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लूएचओ) बाट बाहिरिने औपचारिक कदम चालेको छ ।

राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले कोरोना भाइरस (कोभिड–१९) को महामारी फैलिएपछि गत मे महिनामा डब्लूएचओबाट बाहिरने घोषणा गरेका थिए । ईयूसहित विभिन्न देशहरुले त्यसो नगर्न आग्रह गरे पनि ट्रम्पले राष्ट्रसंघीय निकाय परित्याग गर्ने र त्यसलाई उपलब्ध गराइने रकम अन्य परोपकारी संस्थालाई दिने बताएका थिए ।

ट्रम्पले डब्लूएचओबाट अलग हुने उद्देश्यबारे राष्ट्रसंघ र कंग्रेसलाई सूचित गरेका छन् । तर डब्लूएचओबाट पूर्णरूपमा अलग हुन अमेरिकालाई करिब एक वर्ष लाग्ने जनाइएको छ । राष्ट्रसंघ महासचिवका प्रवक्ता स्टेफान ड्युजरिकले अमेरिकाले सन् २०२१ जुलाई ६ देखि डब्लूएचओ परित्याग गर्न सूचना दिएको पुष्टि गरेका छन् ।

डेमोक्र्याटिक दलका तर्फबाट परराष्ट्र सम्बन्ध समितिमा रहेका सांसद रोबर्ट मेनन्डेजले ट्वीटरमा लेख्दै राष्ट्रपतिले अमेरिकालाई डब्लूएचओबाट औपचारिक रूपमा बाहिर निकालेकोबारे कंग्रेसमा जानकारी गराएका जनाएका छन् ।

एक वरिष्ठ अमेरिकी अधिकारीले सीबीएस न्यूजलाई अमेरिकी सरकारले डब्लूएचओलाई सुधार गर्न तथा सोझै व्यवहार गर्ने भनेको भए पनि नमानेपछि अलग हुनुपरेको बताएका छन् । ‘हामीले आग्रह गरेअनुसार अत्यावश्यक सुधार गर्न उनीहरू असफल भएकाले यो सम्बन्ध अन्त्य गर्दै छौं,’ ती अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै सीबीएस न्युजले उल्लेख गरेको छ ।

कोभिड–१९ को महामारीका लागि जिम्मेवार चीनको दबाबमा डब्लूएचओ परेको ट्रम्पको आरोप छ । उनले डब्लूएचओमा चीनको सम्पूर्ण नियन्त्रण रहेको दाबी गर्दै आएका छन् ।

यसैबीच, आगामी नोभेम्बरमा हुने अमेरिकी राष्ट्रपतीय चुनावमा डेमोक्र्याटिक दलका उम्मेदवार जो बाइडनले ट्वीट गर्दै आफू राष्ट्रपति बनेको पहिलो दिन अमेरिकाले डब्लूएचओको सदस्यता लिने बताएका छन् ।

अमेरिका डब्लूएचओको प्रमुख दाता हो । उसले गत वर्ष ४० करोड डलरभन्दा बढी रकम डब्लूएचओलाई दिएको थियो । यो संगठनको कुल बजेटको झन्डै १५ प्रतिशत हो । अमेरिका बाहिरिएपछि डब्लूएचको आर्थिक स्थिरता तथा स्वास्थ्य सेवा र विविध रोगसँग संघर्ष गर्न सञ्चालित कार्यक्रमहरू अन्योलमा पर्ने जनाइएको छ ।

प्रकाशित : असार २४, २०७७ २१:३६
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

ओली–दाहालका 'म्याराथन भेट', अझै भेटिएन संकटमोचन सूत्र

बबिता शर्मा

काठमाडौँ — नेकपाभित्र उत्पन्न विवाद समाधानका लागि भन्दै नेकपाका अध्यक्ष एवं प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र अर्का अध्यक्ष पुष्पकमल दाहालबीच दैनिकजसो घन्टौं छलफल भइरहेका छन् । तर, एकअर्काप्रति आक्रामक अभिव्यक्तिसँगै दबाब बनाउने रणनीति लिएका ओली र दाहालले झण्डै विभाजनको तहमा पुगेको पार्टीको संकट टार्ने उपाय भने अझै भेट्टाउन सकेका छैनन् ।

असार १० बाट सुरु भएको स्थायी कमिटी बैठक असार १८ पछि लगातार स्थगित छ । बैठक रोकेर ओली र दाहालले कहिले एक–एक जना बसेर त कहिले पार्टीका दोस्रो तहका नेतासमेत राखेर पटक–पटक छलफल गरेका छन् । नेकपाका नेताहरुका अनुसार अहिलेसम्म उनीहरुले संकटमोचन सूत्र भने फेला पारिसकेका छैनन् । पार्टी प्रवक्ता नारायणकाजी श्रेष्ठ भन्छन्, ‘सहमति जुटाउने प्रयासस्वरुप दुई अध्यक्षबीच लगातार वार्ता भएका छन् । शुक्रबार बस्ने स्थायी कमिटी बैठक अगाडिसम्म सहमति जुटाउने कोसिस छ ।’

नेकपामा अध्यक्ष दाहाल–वरिष्ठ नेता माधवकुमार नेपाल समूह प्रधानमन्त्री र पार्टी अध्यक्ष दुवै पदबाट ओलीले राजीनामा दिनुपर्ने पक्षमा छन् । नभए कम्तिमा एक पद छाड्नै पर्ने यो समूहको अडान छ । तर, प्रधानमन्त्री एवं पार्टी अध्यक्ष ओली आफूविरुद्ध षड्यन्त्र भएको भन्दै दुवै पद नछाड्ने अडानमा छन् । आफ्नो अडानमा आउन दाहाल र नेपाललाई बाध्य पार्ने ओलीको रणनीति छ ।

बैठक चलिरहेका बेला संसद् अधिवेशन अन्त्य गरेपछि नेकपाभित्रको विवाद झन् चुलिएको थियो । बैठक सुरु भएकै दिन ओली र दाहालले पार्टी र सरकार संचालनका विषयमा परस्परविरोधी अभिव्यक्ति दिएपछि विवाद फराकिलो बन्दै गएको थियो । दुवै पक्षका अडानले सहमति जुटाउन कठिन भएको नेताहरु बताउँछन् । प्रधानमन्त्री ओलीले दुवै अध्यक्ष बसेर छलफलबाट समाधान निकाल्नुपर्ने नभए पार्टी विभाजन हुने चेतावनी दिएको दाहाल पक्षको भनाई छ ।

बुधबारसम्मको छलफलमा ठोस प्रगति भएको छैन । बुधबार स्थायी कमिटी बैठक रोकेर साँझ ओली र दाहालले दुई घन्टा लामो कुराकानी गरे । पार्टीको आन्तरिक विवादलाई लिएर अध्यक्षद्वयबीच प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा भएको छलफल बिनानिष्कर्ष सकियो । दाहालका प्रेस संयोजक विष्णु सापकोटाले दुवै अध्यक्षबीच भएको छलफलबाट कुनै निष्कर्ष ननिस्किएको बताए ।

मन्त्रिपरिषद् बैठकबाट संसद अधिवेशन अन्त्यको सिफारिस गरेपछि स्थायी कमिटी बैठक स्थगित गरेर ओली–दाहालबीच असार १८ मा छलफल भएको थियो । त्यस दिन करिब एक घन्टाको छलफलमा ओलीले राजीनामा बाहेक कुरा भएमात्र छलफलमा बस्न तयार भएको बताएका थिए । असार १९ मा अध्यक्षद्वयबीच करिब ४ घन्टा वार्तालाप भए पनि दुवैले अडान नछाडेपछि सहमति हुन सकेन । छलफलमा महासचिव विष्णु पौडेल र स्थायी कमिटी सदस्य जनार्दन शर्मा पनि सहभागी थिए । असार २० को छलफल स्थगित भएको थियो । असार २१ मा दुई अध्यक्षबीच भनाभन नै भयो । यो छलफलमा महासचिव पौडेल, स्थायी कमिटी सदस्य वर्षमान पुन, शंकर पोखरेल र शर्मा पनि सहभागी थिए ।

त्यसपछि असार २२ मा भएको दुईजनाबीचको छलफलमा प्रधानमन्त्री ओलीले आफ्ना कुरा राखेका थिए । यसमा ओलीले आफूलाई सबैतिरबाट सिध्धाउने प्रयास भएपछि प्रतिरक्षामा उत्रेको बताएका थिए । ‘मलाई माधवसँग मिलेर सिध्याउन खोजेपछि मैले पनि कदम चालें । तर, दुवै पदबाट राजीनामा दिन्नँ,’ ओलीको भनाइ थियो ।

त्यसको अर्को दिन असार २३ मा दाहालले आफ्ना कुरा राखेका थिए । दाहालले जेठ २ को सहमतिअनुसार प्रधानमन्त्री पद छाड्न माग गरेका थिए । ‘केही कुरा सुन्नु हुन्न । आफ्नो हिसाबले चल्नु हुन्छ । अब साथीहरुको कुरा पनि सुन्नु पर्‍यो तपाईंले । जेठ २ गतेको सम्झौताअनुसार छोड्नुस्,’ दाहालको भनाई थियो । त्यसपछि असार २४ दुवै अध्यक्षबीच छलफल भएको थियो । तर, दुवैजना अडानमै रहे ।

स्थायी कमिटी बैठकमा ७ एजेन्डा तय भएका थिए । तर, नयाँ नयाँ विवादले यी विषयमा छलफल नै हुन पाएको छैन ।

प्रकाशित : असार २४, २०७७ २१:१५
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×