अनुदान फिर्ता गर्दै लाभग्राही

अगन्धर तिवारी

काठमाडौँ — पर्वतमा भूकम्पपछिको पुनर्निर्माणको लाभग्राही सूचीमा सूचीकृत भएका सात जनाले अनुदान रकम फिर्ता गरेका छन् । पूर्ण क्षतिको विवरणमा परेर घर निर्माणका लागि भन्दै पहिलो किस्ता लगेर घर नबनाएकाले उक्त रकम फिर्ता गरेका हुन् ।

भूकम्प पुनर्निर्माण जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइ अनुदान व्यवस्थापन तथा पूर्वाधार विकास कार्यालयका अनुसार फिर्ता गर्नेमा कुश्मा नगरपालिकाबाट ६ जना र फलेवास नगरपालिकाका एक जनाले रकम फिर्ता गरेका हुन् ।

पहिलो किस्ता लगेर पनि घर निर्माण नगरेकालाई गत भदौदेखि कार्यालयले रकम फिर्ता गर्न सार्वजनिक सूचना जारी गरेको थियो । कम क्षतिको सूचीमा परेको पर्वतमा निजी आवास पुनर्निर्माण गर्नुपर्ने लाभग्राहीको सूचीअनुसार उपलब्धि निकै न्यून भएको पाइएको छ । जिल्लाका सबै स्थानीय तहमा गरी पूर्ण क्षति भएका लाभग्राहीको संख्या पाँच हजार दुई सय ६९ रहेको छ । अहिलेसम्म घर निर्माण सम्पन्न गरेका १ सय ६४ जना छन् । लाभग्राहीको सूचीमा सूचीकृतमध्ये ४ हजार ९ सय ५० जनाले पहिलो किस्ताबापतको ५० हजार रुपैयाँ लगेका थिए । दोस्रो किस्ता लिनेको संख्या २ हजार ३ सय ७४ छ । भूकम्प गएको चार वर्ष पुग्नै लाग्दा पनि निजी आवास पूर्ण रूपमा सम्पन्न गर्नेको संख्या भने जम्मा १ सय ६४ रहेको छ ।

कतिपय भूकम्पपीडितहरूले घर बनाउन प्राविधिक स्टिमेटसमेत गराउन पाएका छैनन् । पीडितले भूकम्प प्रतिरोधी घर निर्माण गर्न भन्दै पहिलो किस्ताबापतको ५० हजार रुपैयाँ लिएर बसेको दुई वर्षभन्दा बढी समय पुग्दासमेत पुनर्निर्माण प्राधिकरणले पठाएका प्राविधिक घरघरै पुगेर सल्लाह नदिंदा पीडितहरू अलमलमै छन् ।

पहिलो चरणमा गत वर्ष केही घरमा पुगेर स्टिमेट गरिएका घर अधुरै छन् । त्यसयता प्राविधिक नआउँदा घरको जग हाल्नसमेत नपाइएको पीडितहरूको गुनासो छ । ‘पटकौंपटक गुहार्दा पनि प्राविधिक आएनन्,’ बिहादीका राधेश्याम पराजुलीले भने, ‘आएका प्राविधिकले पनि यसरी घर बनाउनू भनेर सल्लाह दिंदैनन् । हामी अझै अलमलमै छौं ।’ प्राविधिक नआएकै कारण समयमा घर थाल्न नसकेको र दक्ष कामदारसमेत नपाएको गुनासो पीडितहरूले गरेका छन् ।

जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइ अनुदान व्यवस्थापन कार्यालयका अनुसार सबैभन्दा बढी घर निर्माण मोदी गाउँपालिकामा भएको छ । मोदीमा ४९ जनाले घर निर्माण सकेर तेस्रो किस्ता लिइसकेको कार्यालय प्रमुख रामआशिष शाहले जानकारी दिए । ‘कतिपयले घर बनाइसकेर पनि हिसाब राफसाफ भएको छैन,’ उनले भने, ‘घर बनाइसकेकालाई हामीले तेस्रो किस्ता लिन बोलाइरहेका छौं । कतिपयले फुर्सद नपाएर आउन सक्नुभएको छैन ।’ उनका अनुसार पैयुँ गाउँपालिकामा अहिलेसम्म एक जनाले पनि घर निर्माण सम्पन्न गरेको रेकर्ड आएको छैन । पैयुँका छ सय ५८ जनाको घर पूर्ण क्षतिमा परेको र छ सय ५१ जनाले पहिलो किस्ता तथा दुई सय ३९ जनाले दोस्रो किस्ताको रकम बुझेको कार्यालयमा रेकर्ड छ । फलेबास नगरपालिकामा नौ जनाले घर निर्माण सकेर तेस्रो किस्ताको रकम बुझेका छन् ।

कुश्मा नगरपालिकामा ३१, जलजलामा २८, महाशिलामा १५ र बिहादी गाउँपालिकामा ३२ जनाले घर निर्माण सकेर तेस्रो किस्ता लिइसकेका छन् । फलेबास नगरपालिका–८ को अर्चलेका २० घरधुरीको बासस्थान नै असुरक्षित भएपछि उनिहरूलाई एकीकृत बस्तीमा स्थानान्तरणको प्रक्रिया सुरु भएको छ । बिहादी गाउँपालिकाका–४ वहाकीठाँटीका रन्नता पाठकलाई जोखिमयुक्त बस्तीका लाभग्राही कायम भई आएको र जग्गा खरिदलगायतका कार्यहरू अगाडि बढाइएको कार्यालयले जनाएको छ ।
त्यस्तै पैयुँ, महाशिला, र बिहादी गाउँपालिकाबाट जोखिमयुक्त बस्ती सर्वेक्षणका लागि निवेदन प्राप्त भएका र उक्त निवेदन सम्बन्धित निकायमा पठाइएको कार्यालयले जनायो । नीजि आवास पुनर्निर्माणमा लाभग्राहीको नाम छुटेको भन्दै जिल्लाभरिबाट दुई हजार ८ सय ७४ वटा गुनासो आएको छ ।

गुनासो फाराम भर्नेमा सबैभन्दा धेरै बिहादी गाउँपालिकाका छन् । बिहादीका सात सय ६५ जनाले गुनासो फाराम भरेका एकाइ कार्यालयले जनाएको छ । फलेबास नगरपालिकाका छ सय ६७ जनाले गुनासो फाराम भोरेका छन् । त्यस्तै कुश्मा नगरपालिकाबाट छ सय २५, मोदी गाउँपालिकाबाट दुई सय ८, जलजला गाउँपालिका ७३, पैयु गाउँपालिकाबाट चार सय १७ र महाशिला गाउँपालिका एक सय १९ जनाले गुनासो फाराम भरेको कार्यालयको तथ्यांकमा छ । गुनासो संकलन गरी केन्द्रमा पठाएको एकाइका प्रमुख शाहले बताए । उनका अनुसार अहिलेसम्म एउटा पनि गुनासो फर्स्योट भएका छैनन् ।

प्रकाशित : चैत्र १०, २०७५ १०:०७
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

५१ चालक कारबाहीमा

कान्तिपुर संवाददाता

पर्सा — होली पर्वमा मापसे गरी सवारी चलाउने चालकलाई जिल्ला ट्राफिक प्रहरी कार्यालयले कारबाही गरेको छ । यस क्रममा ५१ जनालाई पक्राउ गरी कारबाही गरिएको जिल्ला ट्राफिक प्रहरी कार्यालयले जनाएको छ ।

ट्राफिक प्रहरी निरीक्षक राजकुमार सिंहका अनुसार बुधबार र बिहीबार गरी सदरमुकाम वीरगन्ज तथा जिल्लाका विभिन्न सडक खण्डमा कारवाही गरिएको छ । मापसे गरी सवारी चलाउने १४ जनालाई पक्राउ गरिएको छ । त्यसैगरी हेलमेट नलगाई मोटरसाइकल चलाउने ९ जनालाई र मोटरसाइकलमा ३ जना चढेर सवारी चलाउने २८ जनालाई पक्राउ गरिएको छ । उनीहरूलाई ३६ हजार जरिवाना गराइएको छ ।

जिल्लामा वर्षेनी होली पर्वको समयमा मादक पदार्थ सेवन गरेर सवारी चलाउने, हेल्मेट नलगाउने र मोटरसाइकलमा ३ देखि ४ जनासम्म सवार हुने जस्ता गतिविधि हुने गरेको छ । यसले गर्दा मोटरसाइकल दुर्घटना बढी हुने र त्यस्ता दुर्घटनामा घाइते हुने तथा ज्यानै जाने समेत घटना भएका छन् ।

तर यस वर्ष त्यस्ता घटना हुन नपाएको प्रनि सिंहले बताए । ‘हामीले यसरी मापसे गरेर तथा नियम उल्लंघन गरेर सवारी चलाउनेहरूलाई कारवाही गर्ने नीति पहिले नै बनाएका थियौं,’ उनले भने, ‘त्यसकारण यस वर्ष होली पर्वमा सवारी दुर्घटना तथा दुर्घटनामा हताहतका घटना भएन ।’
यसै गरी, होली पर्वको मौका छोपेर यात्रुहरूसँग बढी भाडा लिने सुमोका चालकलाई पनि ट्राफिक प्रहरीले कारवाही गरेको छ । प्रनि सिंहका अनुसार वीरगन्जदेखि राजधानी चल्ने १० सुमो चालकहरूलाई शनिबार जनही १/१ हजार जरिवाना गरी यात्रुबाट बढी लिएको भाडा फिर्ता समेत गराइएको छ । होली पर्व सकिएपछि राजधानी फर्कनेहरूको लर्को लागेको छ ।

प्रकाशित : चैत्र १०, २०७५ ०९:५९
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्