कागतीको मूल्य दुई वर्षमै दोब्बर- अर्थ / वाणिज्य - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

कागतीको मूल्य दुई वर्षमै दोब्बर

२०७७ वैशाखमा प्रतिकिलो २०० रूपैयाँसम्म पुगेको कागतीको मूल्यले २०७९ वैशाखमा ४०० रूपैयाँसम्म छोयो
सीमा तामाङ

काठमाडौँ — वैशाख पहिलो साता उपत्यकामा कागतीको मूल्य गोटाकै २५ रुपैयाँ पुग्यो । अहिले प्रतिगोटा १५ रुपैयाँमा पाइन्छ । साना व्यापारीले १५ रुपैयाँ गोटाको कागती किलोको ४५० रुपैयाँमा बेच्छन् । कालीमाटी तरकारी बजारमै होलसेल मूल्य न्यूनतम ३५० र अधिकतम ४ सय रुपैयाँ छ ।

स्वदेशमै कागती उत्पादन भए पनि पर्याप्त मात्रामा नहुँदा भारतबाट आयात हुने गरेको भन्सार विभागले बताएको छ । कालीमाटी फलफूल तथा तरकारी बजार विकास समितिको तथ्यांकअनुसार पनि कागतीको मूल्य बर्सेनि बढ्दै गएको पाइन्छ ।

२०७७ वैशाख १९ मा कालीमाटीमा कागती प्रतिकिलो मूल्य न्यूनतम १८० रुपैयाँ र अधिकतम २०० रुपैयाँ थियो । एक वर्षको अन्तरालमा सोही मितिमा कालीमाटीमा कागतीको मूल्य २४०/२५० रुपैयाँ पुग्यो । त्यति बेला एक वर्षमा ५० रुपैयाँ मूल्य बढ्यो । तर २०७९ वैशाखमा होलसेल मूल्य नै प्रतिकिलो ३५०/४०० रुपैयाँ पुग्यो । यस वर्ष प्रतिकिलो १५० रुपैयाँसम्म मूल्य वृद्धि भयो ।

समितिका सूचना अधिकारी विनय श्रेष्ठ भने कागतीको मूल्य बढ्नुलाई स्वाभाविक बताउँछन् । ‘एक दिनकै अन्तरालमा

पनि मूल्य बढेको पाइन्छ, यो वर्षको कुरा भयो, त्यसमाथि यो भारतीय बजारमा पनि भर पर्छ,’ उनले भने, ‘अहिले भारतमा पनि मूल्य बढेको छ, त्यसकारण नेपालमा पनि बढ्यो, उता घट्दा यता पनि घट्छ ।’ स्वदेशमा स्थानीय कागतीभन्दा आयातितले ठूलो हिस्सा ओगटेको छ ।

चालु आर्थिक वर्षको ९ महिनामा मात्रै भारतबाट ८४ लाख ९७ हजार ५ सय ६८ किलो कागती आयात भएको छ । ६४ करोड ८९ लाख ९१ हजार रुपैयाँको कागती भित्रिएको भन्सार विभागको तथ्यांक छ । आयातित कागतीमध्ये ४७ लाख ३७ हजार ३१९ किलो कालीमाटी तरकारी बजारबाट खरिदबिक्री भएको समितिले जनाएको छ । यस अवधिमा कालीमाटीमा ४७ हजार १७४ किलो स्वदेशी कागती आएको छ ।

संखुवासभा, भोजपुर, खोटाङ, उदयपुर, झापा, सुनसरी, सिन्धुपाल्चोक, रामेछाप, सिन्धुली, काभ्रे, ललितपुर, भक्तपुर, काठमाडौं, नुवाकोट, धादिङ, मकवानपुर, चितवन, गोर्खा, तनहुँ, कास्की, पर्वतलगायत जिल्लामा कागतीको व्यावसायिक खेती नै हुन्छ । तर नेपालकै माग धान्न सक्ने स्थिति अझै छैन । बाह्रै महिना कागती उत्पादन हुने गरे पनि साउन/भदौमा मात्रै राम्रो उत्पादन हुन्छ । प्यूठानका किसान गोपाल भण्डारीले आफ्नै जिल्लामा झन्डै ७ वर्षदेखि कागती खेती गरिरहेका छन् ।

३५ बोट बिरुवा रोपेर सुरु गरिएकामा अहिले ५ रोपनी जग्गामा २ सयभन्दा बढी बिरुवा छन् । एउटा कागतीको बिरुवाले ३५ वर्षसम्म फल दिने गरेको भण्डारीले जानकारी दिए । वैशाखमा फूल खेल्ने बिरुवाले साउन/भदौमा फल दिन्छ । अहिले प्रतिकिलो चार सय रुपैयाँमा खरिदबिक्री भइरहेको कागतीको पर्याप्त उत्पादन भने छैन ।

‘अहिले पनि बारी घुमियो भने २/३ किलो कागती दैनिक निस्कन्छ । तर यो पर्याप्त हुँदैन,’ उनले भने, ‘एउटा बोटमा १२ महिना फल लाग्छ । तर साउनमा भने धेरै फल्छ ।’ कागती खेती गर्ने किसानलाई २ वर्षदेखि मौसमले साथ नदिएको उनले सुनाए । फूल खेल्ने बेलामा मुसलधारे पानी र असिना परेपछि कागतीको उत्पादन राम्रो हुन नसकेको उनले सुनाए । चैत–वैशाखमा स्थानीय कागती निस्कँदैन । कागती खेती राम्रै भएकाले थप बिरुवा रोपेर खेती फैलाउने भण्डारीको योजना छ ।

कागती खेतीले पनि किसानको ध्यान तान्न थालेको छ । प्यूठानकै टंक रेग्मीले पनि जिल्लामै कागतीका बिरुवा रोपेको ४ वर्ष पुग्न लाग्यो । एकै पटक रोपेका बिरुवा सबै नहुर्किंदा राम्ररी फूलसमेत नखेलेको उनले बताए । ‘फरक–फरक जातका बिरुवा एकै पटक रोप्यौं । तर सबै बिरुवा राम्ररी हुर्केका छैनन्,’ उनले भने, ‘कागतीका बिरुवा रोपेको २ देखि ३ वर्षदेखि नै फल दिन थाल्ने रहेछ, केही बिरुवाले फूल खेलेका छन् । केहीमा फल नै लाग्न थालिसक्यो, बाह्रैमास हुने रहेछ ।’

आर्थिक वर्ष २०७६/७७ को कृषि मन्त्रालयको तथ्यांक हेर्दा देशभर ११ हजार ७ सय ९४ टन उत्पादन भएको छ । मुलुकभर १४ सय ८८ हेक्टर जमिनमा कागती खेती गरिन्छ ।

प्रकाशित : वैशाख २१, २०७९ ०७:०१
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

आधिकारिक र बागी पक्षबीच झडप

कान्तिपुर संवाददाता

रुकुम पश्चिम — माओवादी केन्द्रका आधिकारिक र बागी उम्मेदवारबीच झडप हुँदा ६ जना घाइते भएका छन् । त्रिवेणी गाउँपालिका–१ मा माओवादीबाट उम्मेदवार बनेका लक्ष्मण ओली र बागी उम्मेदवार सुन्दर ओली पक्षधरबीच झडप भएको हो ।

घाइते हुनेमा धर्मेन्द्र सुनार, जीवन पुन, टीकाजंग मल्ल, बलबहादुर पुन, चेतन केसी र यमबहादुर पुन छन् । घाइतेमध्ये धर्मेन्द्र, जीवन र टीकाजंगको अवस्था गम्भीर रहेको प्रहरीले जनाएको छ । उनीहरूलाई नेपालगन्जस्थित कोहलपुर मेडिकल कलेजमा पठाइएको छ । मंगलबार बिहान दुई पक्षबीच झडप भएको जिल्ला प्रहरी प्रमुख प्रहरी नायब उपरीक्षक विष्णुप्रसाद सोतीले जानकारी दिए । सुन्दरले माओवादी केन्द्रबाट टिकट नपाएपछि बागी उम्मेदवारी दिएका थिए ।

उनी माओवादी केन्द्रका त्रिवेणी गाउँपालिका उपाध्यक्षसमेत थिए । बागी उम्मेदवारी दिएका कारण पार्टीले ६ महिनाका लागि निलम्बन गरिसकेको छ । तर उनले यो झडपमा आफ्नो कुनै संलग्नता नभएको बताएका छन् ।

उनीहरूकै व्यक्तिगत झगडालाई अन्य ढंगबाट विश्लेषण गरिएकोप्रति उनले आपत्ति जनाएका छन् । उनले विज्ञप्ति जारी गरेरै यो व्यक्तिगत कुरा भएको र समूहगत कुरा नभएको उल्लेख गरेका छन् ।

प्रकाशित : वैशाख २१, २०७९ ०६:५२
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
x
×