२१.१२°C काठमाडौं
काठमाडौंमा वायुको गुणस्तर: १९६

यज्ञ बञ्जाडे

बञ्जाडे कान्तिपुरमा बैंक तथा वित्त र आर्थिक बिटमा लेख्छन् ।

यज्ञ बञ्जाडेका लेखहरु :

घट्यो निक्षेपको ब्याजदर, बढ्न सकेन कर्जा

वैशाख महिनाका लागि वाणिज्य बैंकहरूमा निक्षेपको ब्याजदर औसत ०.२९ प्रतिशतले घटेको छ । योसँगै वैशाखमा वाणिज्य बैंकहरूको एकवर्षे व्यक्तिगत मुद्दती निक्षेपको अधिकतम औसत ब्याजदर ६.९६४ प्रतिशत कायम हुनेछ । सञ्चालनमा रहेका २० वाणिज्य बैंकहरूमध्ये १३ वटाले चैतको तुलनामा वैशाखमा निक्षेपको ब्याज घटाएको, तीन वटाले बढाएको र चार वटाले स्थिर राखेका छन् । 

द्विपक्षीय लगानी सम्झौताको ढाँचा स्वीकृत, राष्ट्रिय हितलाई प्राथमिकता 

सरकारले नेपाल र अन्य मुलुकबीच गरिने द्विपक्षीय लगानी सम्झौता (बीआईए) को नमुना ढाँचा स्वीकृत गरेको छ । गत २२ मा बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले बीआईएको ढाँचा स्वीकृत गर्ने निर्णय गरेको हो ।

कृषि विकास बैंक ६ दशकदेखि किसानको भरोसा

प्रसंग करिब ६ दशकअघिको हो । माघको महिना थियो । तत्कालीन राजा महेन्द्रले काठमाडौं भूगोलपार्कमा एउटा बैंकको उद्घाटन गरे । नाम थियो– कृषि विकास बैंक ।राजा महेन्द्रबाट वि.सं. २०१७ मा प्रजातन्त्रको अपहरण भयो । दुईतिहाइको जननिर्वाचित सरकार अपदस्थ गरेर उनले एकदलीय व्यवस्था लागू गरे ।

बाह्य क्षेत्र निरन्तर सबल, आन्तरिक अर्थतन्त्रमा छैन सुधार

मुख्य गरी बढ्दो रेमिट्यान्स र घट्दो आयातका कारण अर्थतन्त्रको बाह्य क्षेत्र निरन्तर सबल बनिरहँदा आन्तरिक आर्थिक गतिविधिमा भने सुधार हुन सकेको छैन । राष्ट्र बैंकले बिहीबार सार्वजनिक गरेको गत फागुनसम्मको समग्र आर्थिक तथा वित्तीय प्रतिवेदनले सरकारी वित्तमा अपेक्षित सुधार हुन नसकेको देखाएको हो ।

ऊर्जामन्त्री बस्नेत र श्रममन्त्री अर्याल आबद्ध सहकारीमा पनि बचत अपचलन

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का उपसभापति एवं श्रममन्त्री डोलप्रसाद (डीपी) अर्याल र पार्टी सहमहामन्त्री कवीन्द्र बुर्लाकोटी पनि सहकारीको बचत अपचलनमा मुछिएका छन् । काठमाडौंमा कार्यालय रहेको ‘हाम्रो नयाँ कृषि सहकारी संस्था’ मा डेढ वर्षअघिसम्म अर्याल उपाध्यक्ष र बुर्लाकोटी सञ्चालक थिए, त्यही अवधिदेखि नै सहकारीले रकम फिर्ता नदिएको भन्दै पीडितले सरकार गुहारेका छन् । 

दोस्रो त्रैमासमा ४ प्रतिशत आर्थिक वृद्धि, उद्योग क्षेत्र ऋणात्मक

चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमासमा नेपालको आर्थिक वृद्धि ४ प्रतिशत हुने प्रारम्भिक अनुमान गरिएको छ । राष्ट्रिय तथ्यांक कार्यालयले मंगलबार सार्वजनिक गरेको त्रैमासिक कुल गार्हस्थ्य उत्पादन प्रतिवेदनले यस्तो देखाएको हो । पहिलो त्रैमासमा ३.२ प्रतिशतको आर्थिक वृद्धि हुने कार्यालयले प्रारम्भिक अनुमान थियो ।

१५ महिनामा लगातार खर्बभन्दा बढी रेमिट्यान्स

विदेशमा रहेका नेपालीले गत माघमा मात्र १ खर्ब ५ अर्ब रुपैयाँ रेमिट्यान्स नेपाल पठाए । यससँगै गत माघसम्म रेमिट्यान्समार्फत ८ खर्ब ३९ अर्ब रुपैयाँ मुलुक भित्रियो । गत आर्थिक वर्षको माघसम्मको तुलनामा यस वर्ष रेमिट्यान्स २१.६ प्रतिशतले बढेको हो । ०७९ माघसम्म आप्रवाह २७.१ प्रतिशतले बढेको थियो । गत माघसम्ममा अमेरिकी डलरमा रेमिट्यान्स आप्रवाह १९.१ प्रतिशतले बढेर ६ अर्ब ३१ करोड पुगेको छ ।

सरकारले दिएन ब्याज अनुदानको १३ अर्ब, सर्वसाधारणलाई छैन सस्तो ऋण

पछिल्ला केही महिनायता नागरिकले बैंक तथा वित्तीय संस्थाबाट सहुलियत कर्जा पाएका छैनन् । सरकारले उत्पादन अभिवृद्धि, आन्तरिक रोजगारी प्रवर्द्धन, उद्यमशीलता विकासलगायत उद्देश्यले ल्याएको उक्त कार्यक्रम बन्द भएर अथवा म्याद सकिएर नागरिक सुविधाबाट वञ्चित भएका भने होइनन् । ब्याज अनुदानबापतको रकम सरकार (अर्थ मन्त्रालय) ले भुक्तानी नदिँदा बैंकहरूले उक्त कर्जा प्रवाह रोकेका हुन् । 

बैंकमा थुप्रियो ६ खर्ब ६१ अर्ब

कर्जा प्रवाह बढ्न नसकेपछि ६ खर्ब ६१ अर्ब लगानीयोग्य रकम बैंकमै थुप्रिएको छ । अर्थतन्त्रका बाह्य सूचकमा सुधार, घट्दो ब्याजदर, पर्याप्त तरलतालगायत कारण चालु वर्षको सुरुदेखि कर्जा माग बढ्ने अपेक्षा गरिए पनि अर्थतन्त्रको परिस्थिति सोचेअनुरूप नहुँदा कर्जा प्रवाह अपेक्षित रूपमा बढ्न नसकेको हो । 

५७ लाख परिवारको आफ्नै घर, साढे ८ लाख भाडाको घरमा

मुलुकमा रहेका कुल ६६ लाख ६० हजार ८ सय ४१ परिवार मध्ये साढे ८ लाख परिवार भाडाको घरमा बस्दै आएका छन् । ५७ लाख २८ हजार ५ सय ८६ परिवार (८६ प्रतिशत) को मात्र आफ्नै घर छ । ८ लाख ५० हजार ५ सय ६२ (१२.८ प्रतिशत) भने भाडाको घरमा बस्दै आएको गत साता राष्ट्रिय तथ्यांक कार्यालयले सार्वजनिक गरेको आवासीय घर र घरायसी सुविधासम्बन्धी विश्लेषणले देखाएको हो ।