छोरीसँगको त्यो अन्तिम भेट- समाचार - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

छोरीसँगको त्यो अन्तिम भेट

छोरी भेट्न गएकी झाँकरीलाई सोमबारको भेट नै अन्तिम होला भन्ने लागेको थिएन । सँगै खाना खाएर अबेरसम्म भलाकुसारी गरेर सुतेकी छोरी मात्रै हो इन, उनले तीन नातिनातिना पनि एकैसाथ गुमाइन् ।
मोहन शाही

डोटी — झाँकरी विक ११ वर्षीय नाति इन्द्रलाई लिएर सोमबार दुई घण्टाको पैदल यात्रापछि आदर्श गाउँपालिका–१ बाझककानी खलगडास्थित छोरीको घर पुगिन् । बेलुकी छोरी बिस्ना, ज्वाइँ लोगे, सम्धिनी पानादेवी लुहारलगायत सबैले एकसाथ खाना खाए ।

‘ज्वाइँ, नातिहरू पारस र इन्द्र पल्लो कोठामा सुते,’ उनले भनिन्, ‘अर्को कोठामा सम्धिनी र नातिनीहरू सरु, कटी र अस्मितासँगै म एउटा कोठामा सुत्यौं ।’

बाहिर झमझम पानी परिरहेको थियो । छोरी र सम्धिनीसंँग अबेर रातिसम्म भलाकुसारी हुँदा ढिलो गरी सुतेको उनले बताइन् । राति डेढ बजेतिर एक्कासि सम्धिनी कराउन थालेपछि उनको निद्रा खुल्यो । ‘ब्युँझिँदा घरको छानाबाट लेदो खसिरहेको थियो, हामी दुवै कोठाभित्रै कराउन थाल्यौं, छोरी र नातिनीहरू उठ्न ढिलो गरे,’ उनले भनिन् । पल्लो कोठामा सुतेका उनका ज्वाइँ र नातिहरू भने उनीहरूको आवाज सुनेर ब्युँझिसकेका थिए ।

‘बाहिर निस्केर बार्दलीमा मात्र के पुगेका थियौं, गर्ल्याम्म घरको भित्ता हाम्रैतिर ढल्यो,’ लोगेले भने, ‘मेरा हातमा सालो र छोरो थियो, उफ्रन खोज्दा छोराको हात छुटेर आँगनमै च्यापियो, म र सालो भने बाँचेछौं ।’ झाँकरी हुत्तिएर टाढा लडेकीले बाँच्न सफल भइन् तर उनका छोरी र नातिनीहरू भने च्यापिए । सोमबार राति लोगे लुहारको तीनतले घर भत्कँदा च्यापिएर आमा र छोराछोरी गरी ४ जनाको मृत्यु भएपछि पूरै गाउँ शोकाकुल छ ।

मृत्यु हुनेमा लोगेकी श्रीमती २६ वर्षीय बिस्ना, उनका ९ वर्षीय छोरा पारस, छोरीहरू ४ वर्षीया सिरु र ९ महिने कटी रहेको इलाका प्रहरी कार्यालय आदर्शका इन्चार्ज प्रहरी निरीक्षक वीरबहादुर बुढाऐरले बताए ।

लोगे, उनकी आमा पाना, सासु झाँकरी, साला इन्द्र र छोरी अस्मिता घाइते छन् । उनीहरूको दिपायलस्थित शैलेश्वरी अस्पतालमा उपचार भइरहेको छ । उनीहरूको स्वास्थ्य अवस्था सामान्य रहेको अस्पतालका निर्देशक आइजंग कुँवरले बताए ।

झाँकरीको कम्मरमा चोट छ भने उनकी सम्धिनीको खुट्टा र छातीमा चोट लागेको छ । झाँकरी मंगलबार दिनभर अस्पतालमा छटपटाइरहेकी थिइन् । नयाँ मानिस देख्नबित्तिकै उनको भक्कानो छुट्थ्यो । छोरी र नातिनातिनासहित चार जनाको ज्यान गएको पीडा उनलाई असह्य भएको छ । छोरीको न्यास्रो लागेमा भेट्न जाने गरेकी थिइन् । गत जेठमा मात्र भेटेर फर्केकी उनी सोमबार फेरि छोरीको घर पुगेकी थिइन् । छोरीसँंगको त्यही भेट उनका लागि अन्तिम भयो ।

प्रहरीले घर पत्थरले छाएको जीर्ण रहेकोले भत्किएको बताएको छ । ‘पानादेवीले पानी परेका बेला माटो बेलाबेला खसिरहन्छ भन्दै बेवास्ता गरेर घरभित्र सुतेका रहेछन् । नभन्दै राति घर नै भत्केर दुःखद घटना भयो,’ बुढाऐरले भने । गत चैतमा भारतबाट फर्केपछि मर्मत गरेकाले घर भत्कने कल्पना नै नगरेको लोगेले बताए । ‘बाजेले जग खनेर बुबाले घर बनाएका हुन्,’ उनले भने, ‘त्यसरी भत्केला भन्ने सोचेकै थिएनौं, एक्कासि यस्तो भयो ।’

उधारोमै उपचार

आर्थिक अवस्था कमजोर रहेकाले घाइतेहरूको उपचारमा समस्या भएको छ । मंगलबार उनीहरूले शैलेश्वरी अस्पतालमा उधारोमै उपचार गराइरहेका छन् । कमजोर आर्थिक अवस्थाका कारण रोजीरोटीका लागि भारत गएका लोगे लकडाउनका कारण जागिर गुमेपछि घर फर्किएका थिए ।

श्रीमती, एक छोरा र दुई छोरी गुमाएका उनले आफूसंँग दाहसंस्कारका लागि समेत रकम नभएको गुनासो गरे । उनीहरूको उपचार र दाहसंस्कारका लागि मंगलबार कांग्रेस डोटीले २० हजार रुपैयाँ सहयोग गरेको जिल्ला उपसभापति लक्ष्मण सिंहले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण २८, २०७७ ०९:२२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

लेबनानमा रोजगारी गुमाउँदै नेपाली

आर्थिक संकटले धेरै स्थानीय नागरिकले तलब दिन नसक्ने भएपछि कोभिडपूर्व नै थुप्रै नेपाली महिलाले लेबनान छोडिसकेका थिए । एक साता अगाडि विस्फोट भएपछि आर्थिक संकट झन् गहिरिएको छ ।
होम कार्की

काठमाडौँ — लेबनानमा झापाकी कुमारी भुजेलको ड्युटी नियमित नभएको ६ महिना बितिसक्यो । आफ्नो रोजगारदाताले तलब दिन नसक्ने भएपछि उनलाई एउटा सर्तमा बस्न मात्रै दिएको छ ।

बास दिएबापत सातामा एक दिन साहूको घर सरसफाइ गरिदिनुपर्छ । बाँकी ६ दिन आफैंले बाहिर काम खोज्न जानुपर्छ । उनी अन्य घरमा काम खोज्दै जसोतसो जीविका चलाउँदै आइरहेकी थिइन् ।

‘लेबनानमा पहिला जस्तो छैन । एक वर्षदेखि नै यसले आर्थिक संकट झेलिरहेको थियो । त्यसमा कोभिड थपियो । एक साता अगाडि विस्फोट भएपछि आर्थिक संकट झन् गहिरिएको छ,’ १० वर्षदेखि लेबनानमा कार्यरत भुजेलले कान्तिपुरलाई फोनमा भनिन्, ‘अब हामीजस्ता घरेलु श्रमिकको भविष्य झन् के हुन्छ भनेर केही भन्नै सकिएको छैन ।’

आर्थिक संकटले धेरै स्थानीय नागरिकले तलब दिन नसक्ने भएपछि कोभिडपूर्व नै थुप्रै नेपाली महिलाले लेबनान छोडिसकेका थिए । ‘म आउँदा लेबनानमा १२ हजार जति दिदीबहिनी थिए । श्रमस्वीकृति दिन बन्द गरेपछि नयाँ दिदीबहिनी आउन पाएनन् । पुरानाहरू पनि विस्तारै फर्किन थाले । अहिले जति छन्, ती सबै ९, १० वर्ष अगाडिदेखि राम्रो घरमा भएकाहरू मात्रै छन्,’ उनले भनिन्, ‘अहिले मुस्किलले १२ सयभन्दा बढी भेटिँदैनन् ।’ उनले आफू पनि नेपाल जान विमान खुल्ने दिनको प्रतीक्षामा बसिरहेको बताइन् ।

९ वर्षदेखि लेबनानमा कार्यरत इटहरीकी कुमारी लिम्बूले डलर सटही नहुँदा नेपालमा पैसा पठाउन नसकिएको बताइन् ।

‘यहाँका मालिकहरू काममा लगाएपछि हामीलाई डलरमा तलब दिन नै सक्तैनन् । ८ महिना भइसक्यो डलरको अनुहार देखेको छैन । हामीलाई पहिला डलरमै तलब पाउँथ्यो । उनीहरूले लेबनानी मुद्रा दिन्छन् । त्यो लेबनानी मुद्रा हामीलाई काम छैन । यो खोस्टो बराबरकै छ । नेपालमा पैसा पठाउन जाँदा मनी ट्रान्सफरले लेबनानी मुद्रा लिँदैनन् । हामीले सटही गर्न सक्दैनौं,’ उनले भनिन्, ‘लेबनानी पैसाले चामल, तरकारी किन्न मात्रै चल्छ । चामल र तरकारी किनेर खानका लागि यहाँ किन बस्नुपर्‍यो र ? फेरि महँगाइ निकै बढेको छ । एक किलो चामल किन्न झन्डै १२ सय रुपैयाँ पर्न थालेको छ ।’

१३ वर्षदेखि लेबनानमा कार्यरत चन्द्रा जोशीले मुस्किलले महिनामा ४० डलर पनि कमाउन कठिन रहेको बताए ।

‘महिनामा ५ सय डलर कतै जाँदैनथ्यो । अहिले ४० डलर हात पर्दैन,’ उनले भनिन्, ‘यहाँका लेबनानीहरूको जीवनशैली लोभलाग्दो थियो । उनीहरू कार्यालय जान्थे । हामी घरको कामदेखि रेखदेख गरिदिन्थ्यौं । अहिले उनीहरू आफैं घरको काम गर्न थालेपछि हाम्रो रोजगारी गुम्यो ।’ उनी २००७ तिर लेबनान पुगेकी थिइन् । त्यतिखेर इजरायल र लेबनानबीच युद्ध भएको थियो । ‘त्यतिखेर केही दिन डर भयो । सकियो । पछिल्लो एक वर्षदेखि हामी यहाँ आर्थिक तनाव झेलिरहेका छौं । अब पहिलाजस्तो दिन आउला जस्तो छैन । विस्फोटले लेबनानलाई झन् तल झारिदियो,’ उनले भने ।

राजधानी बेरुतमा साउन २० गते भएको विस्फोटबाट मारिनेको संख्या दुई सय नाघेको छ । ६ हजार जना घाइते भएका छन् ।

३ लाख घरविहीन हुनुका साथै झन्डै १५ विलियन डलरको नोक्सानी भएको अनुमान गरिएको छ । ‘हामी जहाँ पार्टटाइमरका लागि काम गर्न जान्छौं, त्यहाँका साहूहरू लेबनान खत्तमै भयो भनेर चिन्ता गर्छन् । भोलिको विषयलाई लिएर निराश देखिन्छन् । विस्फोटले बेरुत सहरै भग्नावशेष जस्तै देखिन्छ । एउटा घरमा सिसा छैन । पहिला हेर्दा सुन्दर देखिन बेरुत अहिले कुरूप झैं देखिन्छ,’ उनले भनिन्, ‘जीवनका महत्त्वपूर्ण उमेर यहीं बिताए । यही सहर कुरूप भइदिँदा हाम्रो मन पनि नमिठो हुँदोरहेछ । आफ्नै घरठाउँ उजाड भएजस्तो लाग्दोरहेछ ।’

बेरुतस्थित पत्रकार हविव वथाहले गत अक्टोबरदेखि सरकारविरुद्ध सडक आन्दोलन सुरु भएयता ‘ढुंगा खसेजसरी नै’ अमेरिकी डलरको तुलनामा लेबनानी मुद्राको भाउ निरन्तर तल झरेर कमजोर हुँदै गएको बताए । ‘लेबनानी नागरिकले आधारभूत जीवनयापनका लागि नै कष्टकर हुने अवस्था देखिन्छ,’ उनले भने, ‘आधा लेबनानी नागरिकको जीवन गरिबीको रेखामुनि आउने अनुमान गरिएको छ । ७५ प्रतिशतलाई दैनिक जीवनयापनका लागि सहयोग चाहिने अवस्था देखिने सरकारी अनुमान छ । संसारको एउटा कमजोर अर्थतन्त्रभित्र लेबनानको अर्थतन्त्र प्रवेश गरेको छ ।’

गैरआवासीय नेपाली संघ, लेबनानका अध्यक्ष अशोक थापाले लेबनानमा नेपालीको रोजगारीको अवसर अब समाप्तको दिशातर्फ अगाडि बढेको बताए ।

‘यहाँ नै रोजगारी निरन्तर हुन्छ भन्ने सानो मात्रै आशा छ,’ उनले भने, ‘यहाँको नागरिककै भविष्य अन्योलमा परेका बेला हामी आप्रवासीको के चाहिँ होला । अब स्वदेश फिर्नका लागि लगेज प्याक गर्नुको विकल्प देख्दिनँ ।’

प्रकाशित : श्रावण २८, २०७७ ०९:२१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×