सिरिजंगा विश्वविद्यालय खोल्न पहल

कान्तिपुर संवाददाता

तेह्रथुम — लिम्बू भाषा तथा लिपिका सर्जक सहिद सिरिजंगाका नामबाट विश्वविद्यालय खोल्न लालीगुराँस नगरपालिकाले पहल थालेको छ । रोजगारमुखी शिक्षा दिने गरी वसन्तपुरमा विश्वविद्यालय खोल्न पहल थालिएको नगर प्रमुख अर्जुन माबुहाङले बताए ।

विश्वविद्यालय स्थापनाका लागि नगरपालिकाले त्रिभुवन विश्वविद्यालयका सहप्राध्यापक बालकृष्ण माबुहाङको संयोजकत्वमा सम्भाव्यता अध्ययन गर्न कार्यदल गठन गरेको थियो ।

कार्यदलले विभिन्न चरणको छलफलपछि प्रारम्भीक आधारपत्र तयार गरेर नगरपालिकामा बुझाइसकेको छ । ‘एकै स्थानमा धेरै विषय अध्ययन हुने विश्वविद्यालयको परिकल्पना गरेका हौं,’ नगर प्रमुख माबुहाङले भने ।

प्रकाशित : भाद्र २३, २०७६ १९:००
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

अफगान शान्ति वार्ता रद्द, तालिवानले भन्यो- 'अमेरिकी निर्णय अपरिपक्व'

(एजेन्सी)

काबुल — अफगानिस्तानमा क्रियाशिल तालिबान लडाकु समूहले शान्ति वार्ता रद्द गर्ने अमेरिकी निर्णय अपरिपक्व रहेको जनाएको छ । तालिवानका प्रवक्ताद्वारा जारी विज्ञप्तिमा ‘वार्ता रद्दको निर्णयले सबैभन्दा बढी अमेरिकीहरू नै प्रभावित हुने’ चेतावनी समेत दिइएको छ ।

अफगानिस्तानमा १८ वर्षदेखि जारी युद्ध अन्त्यका लागि भएका प्रयासस्वरूप अमेरिका र तालिवानबीच ९ चरणसम्मको वार्ता भइसकेको छ। तालिवानद्वारा जारी विज्ञप्तिमा वार्ताको अन्तिम समयसम्म राम्रो भइरहे पनि अमेरिका गैरजिम्मेवार बनेको आरोप समेत लगाइएको छ।

वार्ता रद्द गर्ने ट्रम्पको निर्णयपछि दोहोस्थित तालिवानको राजनीतिक कार्यालयमा बसेको तालिवानको ‘जरुरी आन्तरिक बैठक’ ले उक्त निर्णय गरेको जनाइएको छ। यसअघि अफगान राष्ट्रपति कार्यालयले देशमा वास्ताविक शान्ति स्थापनका लागि तालिवान र सरकारबीच वार्ता हुनुपर्ने जनाएको थियो।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले क्याम्प डेविडमा अफगान राष्ट्रपति असरफ घानी तथा वरिष्ठ तालिवान नेताबीच तय गरिएको बैठक रद्द गरेको घोषणा आइतबार गरेका थिए।

अफगानिस्तानको राजधानी काबुलमा गरिएको पछिल्लो कारबम आक्रमणमा एक अमेरिकी सैनिकको ज्यान गएपछि राष्ट्रपति ट्रम्फ त्रुद्ध बनेका हुन्। आक्रमणको जिम्मा तालिवान समूहले लिएको थियो।

ट्रम्पले एक अनपेक्षित कदम चाल्दै मेरील्याण्ड रिट्रीटमा तालिवान शीर्षस्थ नेता र घानीसहितको बैठक आयोजना गर्न लागेका थिए। अफगान सरकारलाई अमेरिकाको कठपुतली बताउने तालिवान समूहका नेतालाई वार्तामा बोलाइएको उक्त योजनाबारे विस्तृत विवरण सार्वजनिक गरिएको थिएन।

सन् २००१ मा अमेरिकाले अफगानिस्तानमा गरेको अतिक्रमणपछि तालिवान सरकार सत्ताच्युत भएको थियो। २००१ को सेप्टेम्बर ११ मा अमेरिकाको रक्षा मन्त्रालय तथा ट्वीन टावरमा गरिएको आक्रमणको योजनाकार अल–कायदा समूहलाई तालिवान सरकारले आ श्रय दिएको भन्दै अमेरिकाले अफगानिस्तानमा आक्रमण गरेको थियो।

अमेरिकी विदेशमन्त्री माइक पोम्पियोले भने अमेरिकी भूमिमा तालिवान समूहसँग वार्ता आयोजना गर्ने निर्णयको बचाउ गरेका छन्। फक्स न्यूजसँगको कुराकानीका पोम्पियोले अफगानिस्तानमा शान्ति स्थापना गरी अमेरिकी सेना फिर्ता गर्ने निर्णय अमेरिकी सरकारको प्राथमिकता भएको बताएका छन्।

अमेरिकी वार्ताकार जाल्मे खलिलजादले गतसाता तालिवानसँग शान्ति सम्झौता टुंगोमा पुगको गतसाता घोषणा गरेका थिए। सम्झौता अनुसार अमेरिकाले २० साताभित्र ५ हजार ४ सय सैनिक अफगानिस्तानबाट फिर्ता लैजाने बताइएको थियो। राष्ट्रपति ट्रम्प पनि पछिल्लो समय अफगानिस्तानबाट अमेरिकी सेना फिर्ता लैजाने पक्षमा छन्।

सेना फिर्ताको बदलामा तालिवानले अमेरिका र उसका साझेदारविरुद्ध आक्रमण गर्नेहरूका लागि अफगानिस्तानलाई अखडा बन्न नदिने सुनिश्चित गरेको जनाइएको थियो।

तालिवानले अफगानिस्तामा सन् १९९६ देखि २००१ सम्मको शासन गरेको थियो। उक्त अवधिमा तालिवानले महिलाहरूमाथि निर्मम व्यवहार गर्नुका साथै धर्मसम्बन्धी कानून कडा पारेको थियो। हाल अफगानिस्ताको करिब ७० प्रतिशत भू–भागमा तालिवान समूह क्रियाशिल छ।

सन् २००१ को अमेरिकी हस्तक्षेपछि अफगानिस्तानमा गठबन्धन राष्ट्रका करिब ३ हजार ५ सय सुरक्षाकर्मीको ज्यान गइसकेको छ। त्यसमध्ये २ हजार ३ सय भन्दा बढी अमेरिकी छन्। सर्वसाधारण, लडाकु र सरकारी फौजको मृत्युको भने एकिन तथ्यांक छैन्।

सन् २०१९ को फेब्रुअरीमा सार्वजनिक एक प्रतिवेदन अनुसार युद्धका कारण ३२ हजार सर्वसाधारणले ज्यान गुमाईसकेका छन्। ब्राउन विश्वविद्यालयस्थित वाट्सन इन्स्टिच्यूटका अुनसार ५८ हजार सुरक्षाकर्मी तथा ४२ विद्रोही युद्धका क्रममा मारिएका छन्।

प्रकाशित : भाद्र २३, २०७६ १८:२८
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT