प्रशान्त माली

प्रशान्त मालीका लेखहरु :

सहज बन्दै क्यान्सर उपचार

तल्लो पेट र कम्मर दुख्ने समस्या देखिएपछि धादिङकी ५६ वर्षीया एक महिला दुई साताअघि वीर अस्पताल पुगिन् । उपचारमा चित्त नबुझेपछि परिवारले उनलाई भारतको दिल्लीस्थित राजीव गान्धी क्यान्सर अस्पताल एन्ड रिसर्च सेन्टर पुर्‍याए ।

लाखे जोगाउने तन्नेरीहरू

सानैदेखि नाच्न निकै मन पराउने ललितपुरका अनिल महर्जन ‘लाखे’ नाचेको देख्दा भने निकै डराउँथे । तर पनि लुकीलुकी नाचको हरेक स्टेप राम्ररी नियाल्थे । अनि घरमा नक्कल गर्थे ।

ठूला अस्पतालमा आईसीयू अभाव

ढाडको नसा च्यापिएर खुट्टा नचल्ने भएपछि धनगढीकी ५८ वर्षीया धर्मादेवी भट्ट मंसिर १० मा राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टरको इमर्जेन्सी पुगिन् । चिकित्सकले तत्काल शल्यक्रिया गर्नुपर्ने बताए तर आईसीयूमा बेड खाली थिएन ।

१२ वर्षे जात्राको बिदाइ [तस्बिरहरू]

साउन १० गते गठेमंगल घण्टाकर्ण चतुर्दशीबाट सुरु भएको ठेचोको नवदुर्गा भवानी देवी गुठीको १२ वर्षे जात्रा आइतबार धुखः नामक नाच नचाएपछि सम्पन्न भएको छ । नाच सम्पन्न भएसँगै ठेचो बस्तीमा निषेध गरिएको नवदुर्गा गुठीको बाजाबाहेक बाजा बजाउन, घण्टा, सिठ्ठी, ताली बजाउन, खुट्टा झुन्ड्याएर बस्न, बिहे, भोजभतेर गर्न, राति हिँडडुल र ‘रात बसाल्ने गरी पाहुना सत्कार गर्न’ नमिल्ने परम्परा फुकुवा भएको छ ।

विमान दुर्घटनाका १४ शव पहिचान गर्न डीएनए परीक्षण

पोखरामा आइतबार यती एयरलाइन्सको एटीआर–७२ विमान दुर्घटनाका मृतकमध्ये १४ जनाको शव पहिचान गर्न डीएनए परीक्षण गरिने भएको छ । परीक्षणका लागि कम्तीमा दुई महिना लाग्ने विज्ञहरूको भनाइ छ । 

सार्वजनिक बिदाले बिरामीलाई थप पीडा

खोटाङकी ८० वर्षीया भगवती पुरीलाई मुटुको शल्यक्रिया गर्न सहिद गंगालाल राष्ट्रिय हृदय केन्द्रका चिकित्सकले साउनको मिति दिएका थिए । त्यतिबेला अस्पतालमा ‘अक्सिजेनेटर’ मेसिन नहुँदा रोकियो । पछि मंसिर ४ लाई बोलाइयो, त्यसबेला पनि शल्यक्रिया हुन पाएन ।

उपकरण बिगार्दै थन्काउँदै, बिरामी निजीमा जान बाध्य

कान्ति बाल अस्पतालमा आन्द्रासम्बन्धी रोग पत्ता लगाउन प्रयोग गरिने फ्लोरोस्कोपी मेसिन बिग्रिएको १५ वर्ष बितिसक्यो । मुटुको परीक्षण गर्ने कोरियोग्राफी मेसिन थन्किएको दुई वर्ष पुग्यो । अस्पतालमा एमआरआई मेसिन छैन । भएको एउटा सिटी स्क्यान पनि बिहीबारदेखि थन्किएको छ । 

विपन्न र बिमितको उपचार गर्न १० अर्ब बजेट, तर ५ महिनादेखि भुक्तानी ठप्प

विपन्न नागरिकको उपचार खर्चको भुक्तानी रोकिँदा देशभरका बिरामी मर्कामा परेका छन् । स्वास्थ्य बिमा कार्यक्रममा आबद्ध नागरिकका लागि ७ अर्ब ५० करोड र विपन्न नागरिक उपचार कोष शीर्षकमा २ अर्ब ४७ करोड परिचालन गर्ने जिम्मेवारी स्वास्थ्य बिमा बोर्डले पाएको छ । तर, जनशक्ति अभावमा बिल रुजु गर्न नभ्याएको भन्दै बोर्डले भुक्तानी रोक्दा अस्पतालले सेवा बन्द गर्न थालेका छन् । 

राष्ट्रिय औषधि नीति बनाउने जिम्मा अमेरिकी संस्थालाई

सरकारले जनताको हित र राष्ट्रको स्वार्थ केन्द्रमा राखेर तर्जुमा गर्नुपर्ने नीति बनाउने जिम्मा अमेरिकी संस्थालाई दिएको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयले राष्ट्रिय औषधि नीतिको मस्यौदाको जिम्मा नेपालस्थित अमेरिकी गैरसरकारी संस्था मेडिसिन्स, टेक्नोलोजिज एन्ड फर्मास्युटिकल सर्भिसेस् (एमट्याप्स) लाई दिएको हो । 

आवासीय चिकित्सक तनावमा

पोखरा स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा ड्युटीमा रहेका आवासीय चिकित्सक किरण श्रेष्ठको मंसिर २१ मा निधन भयो । मृत्युका विभिन्न कारणमध्ये कामको चाप मुख्य रहेको भन्दै प्रतिष्ठानका आवासीय चिकित्सक अहिले १० बुँदे माग राखेर आन्दोलनमा छन् । आवासीय चिकित्सक बिरामीको सेवामा अहोरात्र खटिनुपर्ने, सेवा प्रवाहकै क्रममा विभिन्न रोग लाग्ने र आकस्मिक मृत्यु हुने जोखिम उत्तिकै रहेको उनीहरूको भनाइ छ ।