गोविन्द पोखरेल

गोविन्द पोखरेलका लेखहरु :

२५ वर्षपछि दाङमा भेटियो ‘तक्षक नाग’

तक्षक नागले राजा परीक्षितलाई डसेर मारेपछि उनका छोरा जनमेजयले सर्प यज्ञ गरेर सर्प प्रजातिलाई नष्ट गर्न खोजे । सर्प प्रजातिको अस्तित्वरक्षाका लागि तक्षक नागले स्वर्गका राजा इन्द्रसँग अनुरोध गरेका कथा हिन्दु धार्मिक ग्रन्थमा पढ्न पाइन्छ । कथाहरूले नागलाई अलौकिक शक्तियुक्त र सर्पहरूको राजा बताउँछन् । हामीलाई देख्ता–सुन्दा अनौठो लाग्ने शक्ति के सर्पमा साँच्चै हुन्छ ? 

आज राति पृथ्वी र मंगल ग्रह आमनेसामने

यो वर्ष मंगल ग्रहको अनुसन्धानका लागि अमेरिका, यूएई र चीनले आफ्ना यानहरु प्रक्षेपण गरे । जुलाई १९ मा संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई)को ‘होप’, जुलाई २३ मा चीनको तियानवेन–१ र जुलाई ३० मा नासाको ‘पर्सिभरेन्स रोभर’ मंगल ग्रह मिसनका लागि प्रक्षेपण गरिए ।

मुसामा कोरोना अध्ययन गर्दै नेपाली वैज्ञानिक

कुन–कुन प्रकारका जडीबुटी सेवन गर्दा कोरोना संक्रमितको शरीरमा प्रतिरोधात्मक क्षमता विस्तार हुन्छ भन्ने विषयमा नेपाली वैज्ञानिकहरूले मुसामाथि अध्ययन गर्ने भएका छन् । मानिसको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउन विभिन्न जडीबुटीका १ सय ३६ वटा यौगिक पत्ता लागेका छन् । तीमध्ये ९३ वटा यौगिक कोरोना प्रजातिका अन्य भाइरस संक्रमण हुँदा प्रयोग भएको पाइएको छ ।

के बाघहरू मान्छे खोज्दै आक्रमण गर्छन् ?

कसैले ‘बाघले मान्छे भेट्टायो भने खाइहाल्छ नि’ भन्दा हामी सामान्य रूपमा लिन्छौं । वास्तविकता भने केही फरक छ । मान्छे बाघको आहारा प्रजाति होइन । बाघले विरलै मात्र मान्छेको सिकार गर्छ । बाघलाई मान्छे खान बाध्य बनाउनेचाहिँ मान्छे स्वयं नै हो । बाघले गाउँघरमै आएर मानिसलाई आक्रमण गरेका घटना निकै न्यून छन् । जति गरेको छ जंगलभित्रै ।

पृथ्वी आकारको अर्को ग्रह

खगोलशास्त्रका एक नेपाली अनुसन्धानकर्ता सम्मिलित समूहले पृथ्वी आकारको ग्रह पत्ता लगाएको छ । अमेरिकाको मासाच्युसेट्स इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजी (एमआईटी) मा प्लानेटरी साइन्समा पीएचडी गर्दै गरेका २८ वर्षीय नेपाली अनुसन्धानकर्ता प्रज्वल निरौला सम्मिलित समूहले नयाँ ग्रह पत्ता लगाएको हो । समूहमा मुख्य भूमिका निरौलाले खेलेका हुन् । उनी काठमाडौं मैतीदेवीका हुन् ।

पीपीईको गुणस्तर जाँच्‍न नाष्टले बनायो पीसीटी डिभाइस

बिरामीको उपचारमा खटिँदा स्वास्थ्यकर्मीले प्रयोग गर्ने पर्सनल प्रोटेक्टिभ इक्‍विपमेन्ट (पीपीई)को गुणस्तर परीक्षण अब नेपालमै हुने भएको छ । नेपाल विज्ञान तथा प्रविधि प्रज्ञा प्रतिष्ठान (नाष्ट)ले पीपीईको गुणस्तर परीक्षण गर्न पीसीटी निर्माण गरेको छ ।

जडिबुटी सम्बन्धी अनुसन्धान गर्न नेपाली महिला वैज्ञानिकलाई ५० हजार डलर अनुदान

जडिबुटी सम्बन्धी अनुसन्धान गर्न एक नेपाली महिला वैज्ञानिकले ५० हजार डलर अनुदान पाएकी छन् । पोखरा वन विज्ञान अध्ययन संस्थानको सिल्भिकल्चर एन्ड फरेस्ट बायोलोजी विभागकी उपप्राध्यापक समेत रहेकी ज्योति भण्डारीले जडिबुटीबाट औषधि उत्पादन सम्बन्धी अनुसन्धानका लागि करिब ५७ लाख रुपैयाँ बराबरको अनुसन्धानवृत्ति पाएकी हुन् ।

३ वर्षपछि नाष्टको जर्नल

३ वर्षदेखि रोकिएको नेपाल विज्ञान तथा प्रविधि प्राज्ञ प्रतिष्ठान (नाष्ट)  को 'नेपाल जर्नल अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजी' सोमबार प्रकाशित भएको छ ।

किन बढ्दै छ रासायनिक मलको प्रयोग ?

ठेकेदार कम्पनीले समयमै मल आयात गर्न नसक्दा यति बेला मुलुकभर रासायनिक मलको अभाव छ । विकल्पका रूपमा सरकारले बंगलादेश सरकारसँग युरिया मल पैंचो मागेको छ ।