ध्रुव सिम्खडा

ध्रुव सिम्खडाका लेखहरु :

दलका महाधिवेशन : असफलहरूलाई कति बोकिरहने ?

जनाधारका आधारमा मुलुकका तीन ठूला राजनीतिक दल आ–आफ्ना महाधिवेशनमा जुटेका छन् । नेपाली काङ्ग्रेसले वडा अधिवेशन, गाउँ/नगर अधिवेशन र जिल्ला अधिवेशनहरू सम्पन्न गरेको छ । यद्यपि, क्रियाशील सदस्यता विवाद नटुङ्गिएका कारण केही स्थानीय तह र जिल्ला अधिवेशनहरू हुन सकेका छैनन् । गत फागुनमै सम्पन्न गर्नुपर्ने १४ औँ महाधिवेशन समयमा गर्न नसक्नु काङ्ग्रेसको ठूलो असफलता हो ।

हराएको बाटो

पहिलो बास—मदानपुर, नुवाकोट ।२०४७ साल पुस महिना । काठमाडौं ठण्डीले कठ्याङ्ग्रिएको थियो । स्कुल, कलेजमा मीनपचासको alदा सुरू हुँदै थियो । मैले घरतिर लाग्ने सोच बनाएँ । 

कांग्रेस-एमाले : को कति ‘मास बेस्ड’ ?

एमाले विधान महाधिवेशन भर्खरै सकिएको छ । विधान महाधिवेशन भए पनि विधिका विषयमा बहस चाहिँ धेरै भएन । अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले राजनीति, महासचिव ईश्वर पोखरेलले संगठनात्मक र उपमहासचिव विष्णु पौडेलले विधान संशोधन प्रस्ताव पेस गरे । केही असहमतिका बुँदाहरूलाई नरम शैलीमा परिमार्जन गरी विधान महाधिवेशन टुंग्याइयो । यही महाधिवेशनको जगमा अब मंसिरमा एमालेको राष्ट्रिय महाधिवेशन हुनेछ ।

कांग्रेस : कति लोकतन्त्रवादी, ऐनामा हेर्ने कि ? 

पार्टी विधानको दफा–१० मा सदस्यतासम्बन्धी यस्तो व्यवस्था रहेको छ, ‘नेपाली कांग्रेसको सदस्यता र क्रियाशील सदस्यता जहिलेसुकै वितरण गरिनेछ । तर महाधिवेशन हुने मितिभन्दा ६ महिना पहिले क्रियाशील सदस्यता प्राप्त गरेको वा नवीकरण गरेको सदस्यले मात्र पार्टीको मतदानमा भाग लिन र यो विधानको व्यवस्थाबमोजिम निर्वाचनमा उम्मेदवार हुन पाउनेछ ।’

संविधानमाथि को-कोबाट प्रहार हुँदैछ ?

संविधान घोषणा भएको ६ वर्ष बित्यो । घोषणाकै बखत यो संविधानले आन्तरिक र बाह्य घात/प्रतिघात सहनुपर्‍यो । बाह्य दबाबको पर्वाह नगरी तत्कालीन प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाले एमाले र माओवादीहरूलाई साथमा लिएर अघि बढेकाले संविधानसभाबाट संविधान घोषणा गर्ने सफलता मिलेको उल्लेख गर्दै संविधानविद् विपिन अधिकारी भन्छन्, ‘सुशील कोइरालाजस्तो चरित्रवान व्यक्ति प्रधानमन्त्री नभएको भए संविधान घोषणा हुन मुस्किल थियो ।’

कांग्रेसमा ‘भर्टिकल लिडरसीप’ परिवर्तनको चिन्ता

यतिबेला मुलुकको पुरानो अग्रणी राजनीतिक दल नेपाली कांग्रेसका नेता/कार्यकर्ता १४ औँ महाधिवेशनमा जुटिरहेका छन् । ७७ मध्ये २० जिल्लामा वडा अधिवेशन हुन सकेको छैन । क्रियाशील सदस्यताको विवाद बल्झेपछि ती जिल्लामा वडा अधिवेशन प्रभावित भएका छन् । पूर्वनिर्धारित गाउँ/नगरदेखि केन्द्रसम्मका अधिवेशन कार्यतालिका पुनः परिवर्तन गरिएका छन् ।

भदौ १६ : १७ वर्षअघिको त्यो विध्वंस 

इराकी आतंककारी समूह अन्सर अल सुन्नाले कामका लागि इराक लगिँदै गरेका १२ जना नेपालीलाई बन्धक बनाएको थियो । तीमध्ये एकजना बन्धकले अश्रुमिश्रित स्वरमा पुकारा गरेका थिए :

राजनीतिक दलको ‘समाजवादी’ फुर्को, नव-सम्भ्रान्तको उत्पादन !

एमालेबाट अलग भएका माधवकुमार नेपालले नेकपा (एकीकृत समाजवादी) पार्टी दर्ताको लागि दिएको निवदेनमा बुधबार निर्वाचन आयोगमा सनाखत भयो । जनता समाजवादी पार्टीबाट अलग भएका महन्थ ठाकुरको लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीले पनि बुधबारै आयोगमा पुगेर सनाखत गर्‍यो । नवगठित यी दुवै पार्टीको एउटा संयोग नाउँको पछाडि ‘समाजवादी ‘फुर्को’ छ । निर्वाचन आयोगमा  नाममै समाजवादी जोडेर यसअघि नै दर्ता भएका  अरु ८ वटा  पार्टी छन् । नाम नजोडेपनि नेपालका  सबै ठूला पार्टीहरू आफुलाई ‘समाजवादी’ भन्छन् । उनीहरूका घोषणा पत्र र भाषणमा ‘समाजवाद’ मोह छ । 

चिनासँगै बग्छ इतिहास 

मेरा जिजु बाजे हरिलाल जसले पैसा काटे । जुन सामान जोख्न (तौलन) प्रयोग गरिँदै आएको पाइन्छ । तिनै जिजु बाजेबारे जान्ने कौतूहलता लागेर गत माघमा मैले ८४ वर्षीय पिताजीसँग यसबारे केही थाहा छ कि ? भनेर जिज्ञासा राखेँ ।

सत्ता परिवर्तन : कहाँ चुके दलहरू ?

एमाले र माओवादी केन्द्र मिलेर बनेको नेकपाको विभाजनसँगै संघमा मात्रै सरकार फेरबदल भएन, त्यसको असर प्रदेशहरुमा पनि पर्न थाल्यो । अलि अघि गण्डकी प्रदेशमा पृथ्वीसुब्बा गुरुङ नेतृत्वको सरकारले अल्पमतमा परेपछि नेपाली कांग्रेसका नेता कृष्णचन्द्र नेपाली मुख्यमन्त्री बनेका छन् ।