नारायणी देवकोटा

गहन विषय, छिपछिपे लेखाइ

चार दशकदेखि मुक्तक, कविता, कथामा निरन्तर कलम चलाइरहेकी उषा शेरचनको पहिलो उपन्यास ‘आधि’ हालै बजारमा आएको छ  । उनको उपन्यास भन्दा मलाई लागिरहेको थियो, ‘थकाली, थाकखोला, पोखरेली समाजको कुरा आउला  ।

पीडितले फेरिरहने बयानको समाजशास्त्र

स्त्री शक्ति विजय भएको प्रतीक मानिने विजयादसमी सुरु हुँदै गर्दा मुलुकमा स्त्रीशक्तिलाई कसरी दमन गरिन्छ भन्ने तथ्यको राष्ट्रिय नमुना प्रदर्शनी भयो । घन्टा-घन्टामा म्यासेन्जरको बक्समा यसबारे चासो वा चिन्ता आइरह्यो । त्यसैमध्ये एक थियो, ‘अब उनी सडकमा आउँछिन् ।’

व्यक्ति : वालेस्टेइन 'लिगेसी'

 अगस्ट ३१ मा समाजशास्त्री चैतन्य मिश्रको किताब ‘लोकतन्त्र र आजको मार्क्सवाद’ को विमोचन थियो  । यो किताब आउनुअघिदेखि नै मिश्रले आफू युवा अवस्थाको हुँदा प्रभावित र लेखनमा केन्द्रित भएको सिद्धान्तबाट अल्लि पर फरक निर्णयमा पुगेको बताउँदै आएका थिए  ।

किताब : कथाजस्तै जीवन !

गत असार एक गते एक जना लेखकले फोन गरेर भन्नुभयो, ‘हेटौंडामा बसेर कविता लेखिरहनुभएकी अप्सरा तिम्सिनाले कथासंग्रह निकाल्नुभएको छ, हेटौंँडा बसे पनि नेपाली साहित्यमा बल्लियो प्रभाव पार्ने गरी लेखनमा लाग्नुभएको छ  । उहाँको किताबमा तपाईँले समीक्षा गरिदिनु न  ।

राजनीतिक स्वादको कुरीति !

वर्तमान नेपालमा पचासभन्दा बढी हानिकारक पम्परामा आधारित (कुरीतिजन्य) हिंसा रहेका छन्  । तीमध्ये एक हो— बोक्साबोक्सीको आरोप लगाई गरिने शारीरिक मानसिक हिंसा, यातना र हत्या  ।

नारायणी देवकोटाका लेखहरु :

मेयरको मनपरी

असार ४ गते इटहरीका मेयर द्वारिका चौधरीले महिलाको यौनिकतालाई लिएर गरेको अपमानजनक अभिव्यक्तिका कारण आलोचित छन् । उनले महिलामा पर्न गएको चोटप्रति माफी मागेर प्रेस विज्ञप्ति पनि जारी गरे तर भाषणमा आम महिलालाई एउटै घानमा हालेर बोलेका छन् ।

'गायब' योगमायाको नाममा

कला, साहित्य र राजनीतिमा रुचि राख्ने काठमाडौंवासीका लागि ‘योगमाया’ एउटा नाटकको नाम हो, जुन शिल्पी नाटकघर बत्तीसपुतलीमा चलिरहेको छ  । त्यसभन्दा अलि अगाडि बढेर कुरा गर्दा ‘योगमाया’ एउटा उपन्यासको नाम हो, जसलाई नीलम कार्की (निहारिका) ले लेखेकी हुन्  ।

एकसरो ट्याउँट्याउँ !

सरकारले महिला अधिकारका क्षेत्रमा लागेकाहरूलाई गत साता दुइटा महत्त्वपूर्ण कामद्वारा खुसी बनाएको छ । पहिलो, सरकारले जेठ १६ लाई महिला अधिकार दिवसका रूपमा मनाउन सुरु गरेको छ । दोस्रो, बजेट भाषणमा सबै सार्वजनिक विद्यालयमा निःशुल्क प्याडको व्यवस्था हुने भएको छ ।

गुरुबा, केले बोलाउँछ कीर्तिपुरमा ?

त्रिविको केन्द्रीय क्याम्पसलाई अहिले चौर र रूखबिरुवाको हरियाली अनि ज्याकारान्डाका बैजनी फूलहरूले निकै मोहक बनाएका छन् । मानविकी संकायमा एमफिल र पीएचडीका कक्षाहरू खचाखच हुन थालेका छन् । बिहान आठ बजेको चिया ब्रेकमा शिक्षक र विद्यार्थीबीच चल्ने भलाकुसारीमा पनि मौसमको प्रभाव झल्किने गरेको छ ।

कक्षामा कार्ल मार्क्स

फोटो देखेको तीन वर्षपछि बीबीएस पढ्न थालेपछि सुरु भएको नेपालको जनआन्दोलन भाग दुईका क्रममा उनका बारेमा धेरै कुरा सुन्न पाइयो  ।