विद्या राई

कोरोनाले अड्किए लक्षित समूहका योजना

काभ्रेको बेथानचोक गाउँपालिकाले चालू वर्ष लक्षित समूहका लागि १५ वटा खुद्रे योजनामा ३० लाख रुपैयाँ विनियोजन गर्‍यो । गाउँपालिकाको कार्यक्रम तथा बजेट पुस्तिकाअनुसार लक्षित समूहमा दलित, महिला, ज्येष्ठ नागरिक, बालबालिका र अपांगता भएकालाई समेटिएको छ ।

लकडाउनमा किन बढ्दैछ असुरक्षित गर्भपतन ?

सोमबार महिला, बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक मन्त्रालयमा हवाई उद्धार सेवाको हटलाइन नं ९८५१२५५२५४ मा गर्भवतीको स्वास्थ्य अवस्था जटिल भएकाले हेलिकप्टर पठाउन भन्दै बैतडीबाट एक सांसदले फोन गरे ।

अपांगता भएका ४० प्रतिशतको आयस्रोत गुम्यो

चप्पल कारखानामा डेरा गरी बस्ने डडेलधुराका दृष्टिविहीन सागर विष्ट दोहोरी साँझमा काम गर्थे । मादल बजाएबापत दैनिक चार सय रुपैयाँ ज्याला बुझ्थे । उनकी पत्नीसमेत दोहोरी साँझमै काम गर्थिन् । कमाइको पैसाले कोठा भाडा मासिक तीन हजार रुपैयाँ तिर्ने र जीविका धान्ने गर्थे ।

अपांगता भएका ४० प्रतिशतको आयस्रोत गुम्यो

चप्पल कारखानामा डेरा गरी बस्ने डडेलधुराका दृष्टिविहीन सागर विष्ट दोहोरी साँझमा काम गर्थे । मादल बजाएबापत दैनिक चार सय रुपैयाँ ज्याला बुझ्थे ।

‘सामाजिक सुरक्षा भत्ता वितरण सहज बनाउनू’

प्रतिनिधिसभाको महिला तथा सामाजिक समितिले लकडाउन अवधिमा सामाजिक सुरक्षा भत्ता वितरणलाई सहज एवं सरल बनाउन संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयलाई निर्देशन दिएको छ ।

विद्या राईका लेखहरु :

जसको हात नचले सहर सफा हुँदैन

काठमाडौं महानगरमा सडक सफाइकी नाइके उषा पोडेको दैनिकी रत्नपार्कबाट सुरु हुन्छ । बिहान ५ बजेदेखि सफाइ सुरु गर्न उनी मातहतका ८ कुचिकार पनि रत्नपार्क आइपुग्छन् । पोडे उनीहरूलाई मास्क, पञ्जा, सेनिटाइजर बाँड्छिन् । सफाइमा खटाउँछिन् । ६ जना महिला कुचिकारले सडकमा झाडु लगाउँछन् । झारपात उखेल्छन् । दुई पुरुष कुचिकारले फोहोर भेला पार्छन् । उनीहरूको टोलीले भद्रकालीसम्म सफाइ गर्छ ।

लकडाउनमा घर फर्केका सांसद : कोही मल बोक्दै, कोही बारी जोत्दै

लकडाउनले उकुसमुकुस महसुस गरेपछि नेकपा संसदीय दलकी सचेतक शान्ता चौधरी आइतबार घर फर्किएन्। वीरगन्जमा पढ्दै गरेकी छोरी एक महिनाअघि नै घर पुगिसकेकी थिइन्।

फरक क्षमता भएकालाई समस्यै–समस्या

काठमाडौंमा डेरा गरी बस्ने सिरहाका मंगलकुमार दास मंगलबार रातारात घर फर्किए । यहाँको एक बेकरीमा काम गर्ने उनी सुन्दैनन्, बोल्न पनि सक्दैनन् । लकडाउनले काम बन्द भयो । पैसा पनि सकियो । उनले घर फर्कने निधो गरे । चैत ३० गते जिल्ला प्रशासन कार्यालय काठमाडौंमा पासका लागि निवेदन दिए । तर एक हप्ता कुर्दा पनि पाएनन् । अनि मंगलबार राति २ बजे आफैं स्कुटी हाँकेर निस्किए । बिहान ११ः३० बजे पुगे ।

लकडाउनमा सक्रिय एकल महिला समूह

घरबाट बिहान ११ बजेतिर बुढानिलकण्ठ नगरपालिकास्थित एकल महिला छहारी भवन पुग्छिन्, लिली थापा । दिनभर खाद्यान्न जुटाउँछिन् । खाना पकाउँछिन् । साँझ परेपछि विपन्न तथा गरिब परिवारलाई निःशुल्क भोजन गराउँछिन् । एकल महिला समूह नेपालकी संस्थापक अध्यक्ष उनी पछिल्लो समय लकडाउनले यस्तै दैनिकी बनाएकी छन् । 

व्यस्तै छन्, महिला लेखक

लकडाउन हुँदैनथ्यो भने लेखक शिवानीसिंह थारु यतिबेला नेपालगञ्जिया डायरीको वरिपरी हुने थिइन् । चैत १९ देखि एक हप्तासम्म नेपालगञ्ज बस्ने, त्यहाँको दैनिकीमा भिज्ने अनि डायरी लेख्ने । दुई महिनादेखिको यो योजना लकडाउनले थन्‍कियो ।