नमुना बस्तीमा आलटाल

भूगोल र मौसमलाई ध्यान नदिँदा लक्ष्य पूरा भएन
हरिराम उप्रेती

गोरखा — भूकम्पले घर भत्काएपछि अस्थायी टहरामा बसेकाहरूका लागि धार्चे गाउँपालिका ४, लाप्राकमा निर्माणाधीन एकीकृत बस्ती अझै तयार भइसकेको छैन । आगामी अक्टोबरसम्म सक्ने लक्ष्य पूरा नहुने निश्चित भएको छ ।

भूकम्प र पहिरोले पुरानो बस्ती जोखिम परेपछि ५ सय ७३ घरधुरीलाई गुप्सीपाखामा एकीकृत बस्ती निर्माण गर्न लागिएको हो । २०७३ माघबाट थालिएको बस्ती निर्माणको काम एक वर्षभित्रै सम्पन्न गर्ने लक्ष्य थियो । प्रतिकूल मौसम, भौगोलिक कठिनाइ र सडकको अवस्थाका कारण निर्माणमा ढिलाइ भएको प्राविधिकहरूले बताएका छन् । तोकिएको समयमा काम सम्पन्न नभएपछि बस्ती हस्तान्तरणको मिति पनि सरेको छ ।


आगामी चैत अन्तिम सातासम्म निर्माण सम्पन्न गरी हस्तान्तरण गर्ने लक्ष्यसहित काम भइरहेको गैरआवासीय नेपाली संघका साइट म्यानेजर लक्ष्मण अर्यालले बताए । हालसम्म निर्माणको ४९ प्रतिशत काम पूरा भएको उनले बताए । ‘वर्षाले बाटो अवरुद्घ हुँदा निर्माण सामग्री असार र साउनमा ढुवानी हुन सकेन,’ उनले भने, ‘लगातारको वर्षापछि बालुवा–लाप्राक खण्डमा पहिरो गएपछि सवारी चल्न सकेका थिएनन् । अहिले बाटो खुलेको छ, सिमेन्ट र रड ल्याउन थालेका छौं ।’


मौसम र बाटोको अवस्थाले नै बस्ती निर्माणमा ढिलाइ भएकोमा स्थानीय पनि सहमत छन् । ‘राङरुङबाटै बाटो बन्द थियो । अहिले बल्ल खुलेपछि ट्याक्टरले सामान ओसार्दै छ,’ स्थानीय गणेश गुरुङले भने, ‘असार–साउनमा बाटो अप्ठ्यारो हुन्छ भनेर योजना बनाउनेले पहिले कुरा बुझेका थिएनन् ।’ अस्थायी टहरोमा बसोबास गर्दै आएकाहरू नयाँ घरमा सर्न आतुर रहेको उनले बताए । योजना बनाउनेहरूले भूगोल र मौसमलाई पनि ध्यान दिएमात्रै लक्षित समयमा काम पूरा हुनसक्ने उनले बताए ।


दाताको सहयोगमा निर्धाणाधीन एकीकृत बस्ती पूरा हुन समय लाग्ने देखेर लाप्राकका पुरानो बस्तीका केहीले भने पुरानै घरलाई मर्मत गरी उभ्याएका छन् । बस्ती निर्माण भइरहेको पाखामा हिउँदमा हिउँ पर्छ । जाडो अत्यधिक हुन्छ । त्यसको तुलनामा पुरानो बस्ती जाडोबाट जोगिन उचित र आसपास खेतबारी पनि भएकाले पुरानो घर बनाउन तम्सिएका हुन् । ‘पुरानै काठपात झिकेर घर बनाएका हौं,’ स्थानीय दीपक गुरुङले भने, ‘अन्नपात राख्न पनि त तल एउटा घर त चाहिन्छ । फेरि माथि बेस्सरी चिसो हुन्छ, बुढाबुढी र केटाकेटी चिसोले बिरामी पनि पर्छन् ।’ गुप्सीपाखामा घर निर्माण ढिलाइ भएर टहरोको बसाइँ लम्बिँदै जाँदा तल्लो बस्तीमा घर निर्माण गर्नुपरेको केही स्थानीय बताउँछन् ।


गुप्सीपाखामा बन्ने सबै घरका लागि घडेरी सम्याउने र जग खन्ने काम सकिएको साइट म्यानेजर अर्यालले बताए । ‘तल्लो फ्लोरको झ्यालसम्मको काम १०/१२ घरको बाहेक अरू सबै लगभग सकिएको छ,’ उनले भने, ‘२ सय ३८ घरको ढोकाभन्दा माथि इँटा लगाउने काम सकेका छौं । २ सय २८ को ट्रस्ट पनि हालिसक्यौं ।’ उक्त बस्ती निर्माणमा संघलाई नेपाली सेनाले सघाएको छ । सेनाका का १ सय १० र संघका सय गरी २ सय १० कामदार निर्माणको काममा खटिएका छन् । गुप्सीपाखाको १८.३ हेक्टर क्षेत्रफल जग्गा स्वामित्वमा लिएर घर निर्माण सुरु गरिएको हो । एउटा घरका लागि ३ आना ३ पैसाको घडेरी छ ।

प्रकाशित : आश्विन १२, २०७५ ०७:२५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

अख्तियारद्वारा २ उपसचिव पक्राउ

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले कम्पनी रजिस्ट्रारको कार्यालय त्रिपुरेश्वरका उपसचिवद्वय धर्मराज रोकाय र गंगाधर पौडेललाई बिहीबार पक्राउ गरेको छ ।

किर्ते गरी भ्रष्टाचार गरेको आरोपमा उनीहरू दुवै जनालाई बबरमहलको वन परिसर अगाडिबाट अख्तियार टोलीले पक्राउ गरेको हो । उनीहरूलाई हिरासतमा राखी अनुसन्धान अघि बढाइएको अख्तियारले जनाएको छ ।


किर्ते कागजपत्र बनाएर ७० करोड रुपैयाँको धनसम्पत्ति बेचबिखन प्रकरणमा संलग्न आरोपमा नेपाल प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरोले उनीहरू दुवै जनाको खोजी गरिरहेको थियो ।
ब्युरोले उक्त प्रकरणमा संलग्न १२ जनालाई पक्राउ गरे पनि पौडेल र रोकाय भने फरार थिए । उनीहरूमाथि ब्युरो र अख्तियार दुवैले आआफ्नो किसिमले छानबिन गरी अनियमितताको अभियोगमा मुद्दा दायर गर्ने अधिकारीहरूले जनाएका छन् ।


असई पनि समातिए
आयोगले काँडाघारी क्षेत्रमा बालुवा बेचबिखन गर्ने व्यवसायीलाई धम्की दिई रकम उठाएको आरोपमा प्रहरी नायब निरीक्षक (असई) गोविन्द खरेललाई पक्राउ गरेको छ । अख्तियारले भदौ ३० मा बालुवा व्यवसायीसित घूस लिएको आरोपमा काँडाघारीबाटै १० प्रहरीलाई पक्राउ गरेको थियो । पक्राउ परेका प्रहरीको बयानका आधारमा अख्तियार टोलीले बिहीबार महानगरीय प्रहरी प्रभाग काँडाघारीका असई खरेललाई पक्रेको हो । खरेललाई हिरासतमा राखी अनुसन्धान भइरहेको अख्तियारले जनाएको छ ।

प्रकाशित : आश्विन १२, २०७५ ०७:२०
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्