कुलचन्द्र न्यौपाने

कुलचन्द्र न्यौपानेका लेखहरु :

नजिकिने आधार खोज्दै दाहाल–देउवा

विभिन्न कालखण्डमा उतारचढावबीच गुज्रेका प्रधानमन्त्री एवं माओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल र कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवा पुनः नजिक हुने आधारको खोजीमा छन् ।

कांग्रेसलाई विपक्षी दलको मान्यता !

संघीय संसद् सचिवालयले कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवालाई प्रमुख विपक्षी दल नेताका रूपमा सम्बोधन गर्दै पत्र लेखेको पाइएको छ । प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाललाई गत पुस २६ मा विश्वासको मत दिएपछि कांग्रेसको विपक्षी दलको हैसियतबारे कानुनी र नैतिक प्रश्न उठिरहेका बेला संघीय संसद् सचिवालयले पठाएको पत्र सोमबार सार्वजनिक भएको हो ।

नयाँ ध्रुवीकरणको पहलमा कांग्रेस

राष्ट्रिय सहमतिका आधारमा शक्ति बाँडफाँटमा सहमति नभएपछि संसद्को ठूलो दल कांग्रेस विपक्षी गठबन्धन बनाउने कसरतमा जुटेको छ । बिहीबार हुने सभामुख निर्वाचनमा उम्मेदवारी दिएर कांग्रेसले राष्ट्रपति निर्वाचनलाई प्रभावित गर्न खोजेको छ । राष्ट्रपति निर्वाचनसम्म सत्तारूढ माओवादीकै समर्थन जुटाउने कांग्रेसको रणनीति छ ।

सहमतिमा शक्ति बाँडफाँट गर्न दाहालको प्रस्ताव, ओलीको प्रतिवाद

राष्ट्रपति, उपराष्ट्रपति, सभामुख र उपसभामुख पदमा कांग्रेससहितका दलबीच साझेदारी गर्ने प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहालको प्रस्तावको एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले प्रतिवाद गरेका छन् ।

शक्तिमा कांग्रेसलाई जोड्न खोज्दै प्रधानमन्त्री

प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहालले सत्ता सहकार्यमा कांग्रेसलाई समेत जोड्ने पहल सुरु गरेका छन् । प्रधानमन्त्री पद गुमाएको कांग्रेसले राष्ट्रपतिमा अपेक्षा गरेको छ भने आफूलाई विश्वासको मत दिएका दलहरूको सरोकारलाई ‘सम्मान’ गर्न दाहालले मंगलबार सर्वदलीय बैठक गर्दै छन्, प्रधानमन्त्रीको पहलप्रति प्रमुख साझेदार एमाले भने असहज छ । 

‘सरकारलाई विश्वासको मत नदिएको भए हुन्थ्यो’

संसद्को ठूलो दलको हैसियतले सरकारको नेतृत्व दाबी गर्नु कांग्रेसका लागि प्राकृतिक र स्वाभाविक थियो तर आफ्नै नेतृत्वको गठबन्धन जोगाउन नसकेर सत्ताबाहिर पुगेपछि कांग्रेसको सुरक्षित स्थान प्रमुख प्रतिपक्ष थियो । तर, प्रमुख प्रतिपक्षीय हैसियतसमेत गुमाउने गरी कांग्रेसले किन पुष्पकमल दाहाल नेतृत्वको सरकारलाई विश्वासको मत दियो ?

संसद्लाई प्रतिपक्षविहीन बनाउने खेल

पुष्पकमल दाहाल नेतृत्वको सरकारलाई विश्वासको मत दिन कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवा ‘सकारात्मक’ बनेका छन् । यस विषयलाई लिएर कांग्रेसभित्र तीव्र विवाद भइरहेकै बेला प्रधानमन्त्री दाहालसँग सोमबार साँझसमेत भेट गरी देउवाले ‘बचन’ दिएका हुन् । 

कांग्रेसलाई प्रतिपक्ष बन्न केको डर ?

आफ्नै नेतृत्वको गठबन्धन जोगाउन नसकेर एकाएक सत्ताबाट विमुख बन्न पुगेको कांग्रेसलाई प्रमुख प्रतिपक्षको बेन्चमा बस्ने निर्णय लिन धौधौ भएको छ । कांग्रेसले प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाललाई विश्वासको मत दिने निर्णय गर्‍यो भने कानुनी रूपमा प्रतिनिधिसभा प्रमुख प्रतिपक्षविहीन हुनेछ, शक्ति सन्तुलनका लागि कायम गरिएको व्यवस्थाका कारण संवैधानिक संरचना पनि कमजोर हुने जोखिम बढ्नेछ ।

गैरवाम सरकार बनाउने कांग्रेसको योजना स्थगित

गैरवामपन्थी ध्रुवीकरणबाट तत्काल सत्ता फर्काउने सम्भावना नदेखिएपछि कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाललाई विश्वासको मत दिएर माओवादीसँग सत्ता समीकरणको सम्भावना जीवित राख्ने संकेत गरेका छन् । कुनै पनि बेला एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीसँग दाहालको खटपट हुने आकलनसहित देउवाले विश्वासको मत दिने विषयमा पार्टीभित्र परामर्श थालेका छन् । 

जसपा अझै अनिर्णीत

प्रधानमन्त्रीमा पुष्पकमल दाहाललाई समर्थन गरेको जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) ले सरकारमा सहभागी हुने/नहुने निर्णय अझै गर्न सकेको छैन । पार्टीभित्र नेताहरूका फरक–फरक धारणा रहेका कारण जसपा निर्णयमा पुग्न नसकेको हो ।