अंगराज तिमिल्सिना

चिनियाँ लगानीबाट अपेक्षा

सन् २००५ मा सिंगापुरका ली क्वान युले जवाहरलाल नेहरूको सम्झनामा दिएको लेक्चरमा चीन–भारत भिन्नता यसरी अर्थ्याएका थिए, ‘चीनमा प्रभावकारी र बलियो निर्णय क्षमता भएको प्रशासन संयन्त्र छ । पूर्वाधार निर्माणमा चीनले उल्लेख्य लगानी गरेको छ भने भारतको लगानी न्यून छ ।’

लक्ष्य एकातिर, विनियोजन अर्कातिर

संसदमा बजेट प्रस्तुत गर्नु दुई दिनअघि अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडाले ‘बजेट निर्माण गर्नु आफैमा कला हो’ भन्ने टिप्पणी गरे । गत वर्ष बजेट ल्याउँदा कर्मचारीको तलबभत्ता, सामाजिक सुरक्षा भत्ता तथा सांसद विकास कोषजस्ता वितरणमुखी कार्यक्रम ल्याउन लागिपरेको राजनीतिक दबाब थेगेर वित्तीय अनुशासनमा प्रशंसा पाएका अर्थमन्त्रीले यो बजेट भाषणमा वितरणमुखी कार्यक्रमलाई प्राथमिकता दिएको देख्दा उनको ‘टेक्नोक्य्राट’ कला–कौशलले खासै काम गरेको देखिएन ।

समृद्धि सपनामा कहाँ चुक्दै छौं ?

भारतमा चुनावका दौरान चलिरहेको विकास बहस र नेपालमा सरकारको नीति तथा कार्यक्रम र आगामी बजेट सम्बन्धी बहसमा धेरै समानता छ । भारतको अर्थतन्त्र ५ वर्षमा ७ प्रतिशतभन्दा बढीले वृद्धि भैरहेको छ । उच्च आर्थिक वृद्धिदरलाई लक्ष्य बनाएर विदेशी लगानी बढाउने, भारतमै उत्पादन गरेर निर्यात बढाउने तथा विकास र समृद्धिका लागि पूर्वाधार क्षेत्रमा ठूलो फड्को मार्ने नीति मोदी सरकाले लिएको देखिन्छ । विशेष गरी 'मेक इन इन्डिया' योजनाले नयाँ लगानी, प्रविधि, सीप, जनशक्ति र बौद्धिक सम्पदा आदिलाई प्रश्रय दियो ।

कति कालो, कति सफेद ?

नेपालमा खोज पत्रकारिता केन्द्रले सार्वजनिक गरेको शंकास्पद धनसम्बन्धी तथ्यले धेरै कुरा उजागर गरेको छ । स्विस बैंकमा नेपालीको ५२ अर्ब रुपैयाँँ जम्मा भएको देखिएको छ । ५५ भन्दा बढी नेपालीको कर छलीका लागि अनुकूल देशमा लगानी रहेको खुलेको छ ।

समृद्धिको तगारो के ? 

नेकपाको सरकारले १० महीना पूरा गरेको छ । ५ वर्षको ‘म्यान्डेट’ पाएको सरकारलाई १० महिनामै फेल भयो भनेर आलोचना गर्नु न्यायसंगत हुँदैन । देशको राजनीति, अर्थतन्त्र, विकास र समाजमा यो सरकारको कस्तो योगदान रह्यो भन्ने बहस चलाउन भने जरुरी छ । 

अंगराज तिमिल्सिनाका लेखहरु :

२०१९ मा अन्य समाचार फेला परेन । अभिलेखालयमा खोज्नुहोला ।