सम्पादकीय

संविधानको सार्थकता

नेपालको संविधान जारी भएको चार वर्ष पुगिसक्दा पनि यसको कार्यान्वयन पूर्ण रूपले हुन सकेको छैन भने समाजका सबै समुदायमाझ यसलाई सर्वस्वीकार्य बनाउनुपर्ने दायित्व पनि राजनीतिक नेतृत्वका सामु बाँकी छ । शुक्रबार संविधान दिवसलाई ‘राष्ट्रिय दिवस’ का रूपमा मनाइँदै गर्दा प्रथमत: यो यथार्थ बिर्सन मिल्दैन ।

औद्योगिक जग्गा जोगाऊ

संघीय संसद्का दुवै सदनबाट ‘भूमिसम्बन्धी ऐन, २०२१ लाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक’ बहुमतबाट पारित भएको छ । विधेयकमा उद्योग, प्रतिष्ठान, कम्पनी, संस्था या चिया उद्योगका नाममा कानुनी रूपमै छुट लिई राखिएको हदबन्दीभन्दा बढी जग्गा बेच्न सकिने व्यवस्था राखिएको छ ।

मलेसिया : निरन्तर अनुगमन आवश्यक

नेपाली कामदारका लागि शून्य लागतमै मलेसिया पुनः खुल्नु वैदेशिक रोजगारीका क्षेत्रमा एउटा कोसेढुंगा हो । नेपाली श्रमिकहरूमाथि अनावश्यक आर्थिक भार र झमेला थपिएपछि १५ महिनाअघि मलेसियाका लागि श्रम स्वीकृति दिन रोकिएको थियो । यसबीचमा भएको नेपाल–मलेसिया श्रम समझदारीले कामदारहरूको हित संरक्षण गरेपछि नेपालीको प्रमुख रोजगार गन्तव्य सुचारु भएको हो ।

कानुन निर्माणमा सुस्तता तोडियोस्

स्थानीय सरकारहरू निर्वाचित भएको दुई वर्ष अनि संघ र प्रदेश सरकारहरू बनेको डेढ वर्ष बितिसक्दा पनि आवश्यक कतिपय ऐन अझै बन्न सकेका छैनन् । कानुन अभावमा प्रदेश र स्थानीय तहहरू आफ्ना संवैधानिक अधिकारको पूर्ण अभ्यास गर्नबाट वञ्चित छन् ।

सैन्य सामग्री खरिदमा पारदर्शिता

नेपाली सेनाले शान्ति प्रक्रियाको संक्रमणकालीन समयमा बनाइएको कार्यविधिलाई आधार मान्दै गैरघातक सामग्रीसमेत बिनाप्रतिस्पर्धा खरिद गर्दै आएको पाइएको छ । घातक तथा गैरघातक सैन्य बन्दोबस्तीका सामान किन्नका निम्ति २०६४ सालमा ‘सुरक्षा सामरिक वा प्रतिरक्षा सामग्री आपूर्ति गर्ने कार्यविधि’ बनाइएको थियो ।

सम्पादकीयका लेखहरु :

कर्णाली कहर

कर्णाली प्रदेशमा गरिबीकै कारण ठूलो संख्यामा नागरिकले आत्महत्या गर्नुपरेको दारुण अवस्था प्रहरी तथ्यांकले देखाएको छ । आधुनिक राज्य व्यवस्थामा पनि घर खर्च र उपचार रकम अभावकै कारण नागरिकहरूले आफ्नै ज्यान लिने अवस्था आउनु चिन्ताजनक छ । प्रहरी आँकडाअनुसार ग्रामीण गरिबीको भयावह तस्बिर देखिन्छ ।

सत्ताको आडमा अपराध

गृहमन्त्री रामबहादुर थापाका भाइ नरेश थापा व्यापारी–व्यवसायीसँग जबर्जस्ती रकम असुली गर्ने गिरोहसँग जोडिएको देखिएपछि सत्ता र अपराधबीचको भूमिगत सम्बन्ध फेरि एकपटक चर्चामा आएको छ । आफ्ना दाइ प्रभावशाली मन्त्री रहेको पारिवारिक नाताको आडमा उनले फिरौती धन्दा चलाएको वा त्यस्तो धन्दा चलाउने गिरोहसँग निकट सम्पर्कमा रहेर काम गरेको घटनाक्रमले देखाउँछ ।

पाइपलाइनको सकारात्मक सुरुवात

दक्षिण एसियाकै पहिलो अन्तरदेशीय पेट्रोलियम पाइपलाइन नेपाल र भारतबीच सञ्चालनमा आउनु सकारात्मक खबर हो । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र भारतीय समकक्षी नरेन्द्र मोदीले मंगलबार संयुक्त रूपमा ‘स्विच’ थिचेर अमलेखगन्ज–मोतीहारी पेट्रोलियम पाइपलाइन उद्घाटन गरेका हुन् ।

प्रगतिको आकार नदेखिएको भ्रमण

चिनियाँ विदेशमन्त्री वाङ यीको तीनदिने नेपाल भ्रमण तात्कालिक उपलब्धिका दृष्टिकोणले खासै उत्साहप्रद देखिएन । नेपालका तर्फबाट आशा गरिएका कुनै पनि योजनामा ठोस सहमति/सम्झौता भएन । अन्य द्विपक्षीय भ्रमण तथा छलफलहरूमा जस्तै प्रतिबद्धता दोहोरिने तर देखिने प्रगति नहुने समस्या यसपालि पनि यथावत् रह्यो ।

विस्तारित डेंगुको भयावह रूप

सरकारी संयन्त्रहरूको अक्षमता र नागरिक स्वजागरणको अभावका कारण दसौं हजार संक्रमित भइसक्दा पनि मुलुकमा चार महिनादेखि फैलिएको डेंगु नियन्त्रणमा आउन सकेको छैन । धरान क्षेत्रबाट सुरु भएको यो रोगको संक्रमण कम्तीमा ४८ जिल्लामा फैलिइसक्यो ।