चन्द्र कार्की

कृषि र पशु कार्यालय सारिएको विरोधमा किसानको आन्दोलन

जिल्लामै कृषि ज्ञान केन्द्र र पशु विज्ञ केन्द्रको कार्यालय हुनुपर्ने भन्दै तेह्रथुमका किसानले आन्दोलन सुरु गरेका छन् । म्याङलुङमा रहेका कृषि र पशु कार्यालय धनकुटा सारिएको विरोधमा किसानले चरणबद्ध आन्दोलन सुरु गरेका हुन् । उनीहरुले शुक्रबार म्याङ्लुङ बजारमा लागेको साप्ताहिक हाटमा कृषि उत्पादन बिक्री वितरण गरेनन् ।

ज्ञान केन्द्रमा सधैं ताला

यहाँस्थित कृषि ज्ञान केन्द्र सम्पर्क कार्यालयका सबैजसो कोठामा ताला लगाइएको छ । कर्मचारी कार्यालयमा बस्दैनन् । कहिलेकाहीँ कार्यालय सहयोगी आउँछन् । मूल ढोका खोल्छन् र साँझ घर फर्किन्छन् । 

बारीमै तरकारी बिक्री

लालीगुराँस नगरपालिका ४ फुलेकका किसान लिलम सुवेदीले ३ वटा प्लास्टिक टनेलमा टमाटर खेती गर्न थालेको ३ वर्ष भयो । प्लास्टिक घरभित्र टमाटर, बैगन, खुर्सानी, भिन्डीलगायत तरकारी बेमौसममा पनि खेती गरेर उनले वार्षिक १ लाख २० हजार रुपैयाँभन्दा बढी आम्दानी गरिरहेका छन् ।

पर्यटकीय गन्तव्य बन्दै ह्यात्रुङ झरना

ह्यात्रुङ झरनालाई केन्द्रमा राखेर फेदाप गाउँपालिकाले पर्यटन व्यवसाय प्रवर्द्धनको पहल थालेको छ । स्थानीय स्तरमा रहेका पर्यटकीय क्षेत्रको विकास गरी आम्दानीको स्रोत वृद्धि गर्न पूर्वाधार निर्माणमा गाउँपालिका जुटेको हो ।

पानी पर्दा घर भासिने डर

पहाडी क्षेत्रमा घर तथा अन्य भौतिक संरचना निर्माण गर्दा माटो परीक्षणलगायत सुरक्षाका उपाय नअपनाउँदा सामान्य वर्षामा समेत भासिने गरेको विज्ञले औंल्याएका छन् । गुणस्तरीय सामग्रीको प्रयोग र दक्ष कालीगढबिना नै निर्माण गरिएका घर तथा भवनमा यस्ता समस्या देखिएको हो । 

चन्द्र कार्कीका लेखहरु :

खाल्डाखुल्डी छिचोल्दै जोखिमपूर्ण यात्रा

वसन्तपुर बजार भएर सदरमुकाम म्याङलुङ जोड्ने २६ किमि सडक ०४२/४३ बाट ट्रयाक खन्न थालिएको हो । त्यसको केही वर्षपछि कोसी राजमार्ग भएर आएका सवारी चल्न थालेका थिए ।

हराउँदै राँके मेलाको रौनक

धनकुटाका र तेह्रथुमको सीमा चित्रे बजारमा बर्सेनि लाग्दै आएको पूर्वकै पुरानो राँके मेलाको रौनक हराउँदै गएको छ । दशकअघि सम्म चित्रे र वसन्तपुर बजारमा एक सातासम्म मेला लाग्थ्यो । 

वर्षाका कारण तेह्रथुममा ५० बढी घरमा क्षति

अविरल वर्षाका कारण जिल्लाभरको जनजीवन प्रभावित बनेको छ । पहिरोका कारण जिल्लाभर ५० बढी घरमा क्षति पुगेको छ । पहिरोले घर बगाउने अवस्था आएपछि धेरैले घर छाडेर अन्यत्र बसिरहेका छन् । पहिरोमा पुरिएर १० वटा बढी चौपाया मरेका छन्।

गाउँमै कारखानाले किसानलाई सहज

चार दशकअघि बारीका कान्लामा चियाका बिरुवा रोप्दै गर्दा गाउँमै चिया कारखाना सञ्चालनमा आउला भन्ने लालीगुराँस नगरपालिका सोल्मामा किसानले कल्पना गरेका थिएनन्  । चियाका बेर्ना झांगिएर बगान हुँदै गर्दाको चार दशक समय सोल्मासहित जिल्लाका किसानले धेरै हण्डर र दुःख खेपे  ।

१३ करोडको अकबरे खुर्सानी उत्पादन

व्यावसायिक अकबरे खुर्सानी खेतीमा लागेका जिल्लाका किसान यो वर्ष मूल्य नपाउँदा निराश बनेका छन् । खुर्सानी किसानले गत वर्षको जस्तो यो वर्ष मूल्य पाउन सकेका छैनन् । उत्पादन र क्षेत्रफल बढे पनि मूल्य भने गत वर्षको जति नपाएको किसानको गुनासो छ ।