सञ्‍जीव उप्रेती

सञ्‍जीव उप्रेतीका लेखहरु :

चेतनाको आन्दोलन

अहिलेसम्म देखिएका संसदीय प्रणाली र साम्यवादी राज्य प्रणाली दुवैका आ–आफ्नै समस्या छन् । संसदीय व्यवस्थामा पाँच वर्षमा एकपल्ट भोट खसाएर नागरिक हुनुको गर्व गर्ने जनसाधारणमध्ये धेरैलाई आफूलाई सत्ताले कसरी, कहिले र कुनकुन वैचारिकीको निर्माणमार्फत रैती बनाउँदै लगिरहेछ भन्ने पत्तै हुँदैन ।

डेढ दशकपछि उही वृत्तमा

माइतीघर मण्डलामा बृहत् नागरिक समाजको भेलामा सहभागी हुन जाँदा मस्तिष्कमा एउटै कुरा ओहोरदोहोर गरिरहेको छ, ‘कतै इतिहासको पांग्रा उल्टो घुम्दै पुनः २०६२/६३ कै सेरोफेरामा फर्किएको त होइन ?’ त्यसबेला पनि सडकमा आन्दोलनकारीहरूको भीड थियो ।

देशप्रेमको नयाँ भाष्य

नेपाल दुई समाचारले तरंगित छ । पहिलो, दक्षिणी सीमाछेउका प्रदेशमा द्रुत गतिले बढ्दै गएको कोरोना संक्रमणको खबर । दोस्रो, पश्चिमी सीमाछेउमा भारतले अतिक्रमण गरेका कालापानी, लिपुलेक र लिम्पियाधुराको क्षेत्रलाई समेटेर नेपाल सरकारले जारी गरेको नयाँ चुच्चे नक्साको समाचार ।

पृथ्वीको ताप र भाइरसको ‘जम्प’

मानव तथा प्रकृतिबीचको अन्तरसम्बन्धलाई ध्वस्त पार्दै गए के हुन सक्छ भन्ने विषयलाई कोरोनाको विश्वव्यापी महामारीले छर्लंग पार्दै ल्याएको छ । यस विश्वमा असंख्य ‘इकोसिस्टम’ छन् । जंगलमा जनावर, चरा, वनस्पति, कीरा फट्यांग्रा, भाइरस, ब्याक्टेरियालगायतका अन्य जीवको एक किसिमको इकोसिस्टम चलिरहेको हुन्छ ।