आजकै दिन : गान्धीको हत्या- विश्व - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

आजकै दिन : गान्धीको हत्या

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — सन् १९४८ मा आजकै दिन (जनवरी ३०) मा भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनका अगुवा, राजनीतिज्ञ तथा आध्यात्मिक नेता महात्मा गान्धी (मोहनदास करमचन्द गान्धी) को हत्या भएको थियो । भारतमा ब्रिटिस शासनविरुद्ध अहिंसात्मक आन्दोलनको अगुवाइ गरेका गान्धीले दक्षिण अफ्रिकामा समेत नागरिक अधिकारका लागि वकालत गरेका थिए । भारतमा उनलाई राष्ट्रपिताका नाममा सम्मान गरिन्छ ।

गान्धीको सन् १८६९ को अक्टोबर २ मा भारतको पोरबन्दरमा जन्म भएको थियो । उनका पिता करमचन्द गान्धी पोरबन्दर तथा पश्चिम भारतको अन्य राज्यका मुख्यमन्त्री थिए । कानुन अध्ययन गरेका महात्मा गान्धीले ब्रिटिस संस्थाहरू बहिष्कारविरुद्ध संगठित अभियान चलाएका थिए । त्यसका साथै उनले शान्तिपूर्ण नागरिक अवज्ञाको नेतृत्व लिएका थिए ।

भारतका सबैभन्दा सम्मानित राजनीतिज्ञ गान्धीलाई राजधानी दिल्लीस्थित एउटा प्रार्थनाबाट फर्किनै लाग्दा एकदमै नजिकैबाट गोली हानिएको थियो । उनलाई जनवरी ३० को साँझ नाथुराम विनायक गोडसेले गोली हानी हत्या गरेका थिए । ३८ वर्षीय कट्टरवादी गोडसे दक्षिणपन्थी संगठन हिन्दु महासभाका सदस्य थिए ।

उक्त संगठनले गान्धीमाथि मुस्लिम समर्थक र पाकिस्तानप्रति नरम भएर हिन्दुहरूलाई विश्वासघात गरेको आरोप लगाएको थियो । भारत–पाकिस्तान विभाजनका क्रममा मच्चिएको रक्तपातका लागि गान्धी दोषी भएको संगठनको आरोप थियो । सन् १९४७ मा ब्रिटेनबाट स्वतन्त्रता पाएसँगै भारत र पाकिस्तान अस्तित्वमा आएका थिए ।

गान्धीको हत्याको एक वर्षपछि गोडसेलाई भारतीय अदालतले मृत्युदण्डको सजाय सुनाएको थियो । उक्त सजाय उच्च अदालतले सदर गरिदिएपछि गोडसेलाई सन् १९४९ को नोभेम्बरमा मृत्युदण्ड दिइएको थियो । गोडसेसँगै उनका साथी नारायण आप्टेलाई पनि मृत्युदण्ड दिइएको थियो । तर घटनामा संलग्न अन्य ६ जनालाई भने जन्मकैदको सजाय दिइएको थियो ।

प्रकाशित : माघ १६, २०७९ ०८:४९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

तामाकोसी पाँचौं निर्माणका लागि छानिए दुई चिनियाँ कम्पनी

केदार शिवाकोटी

(दोलखा) — तामाकोसी पाँचौं जलविद्युत् आयोजनाको सिभिल र हाइड्रोमेकानिकल संरचना निर्माणका लागि दुई चिनियाँ कम्पनी छानिएका छन् । माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाको सिभिल संरचना निर्माण गरेको सिनो हाइड्रो कर्पोरेसन र चाइना गेजुवा ग्रुप कम्पनी सिभिल संरचनाको अन्तिम छनोटमा परेका हुन् ।

यीमध्ये एक कम्पनीलाई सिभिल संरचना निर्माण जिम्मा दिने निर्णय यसै साता गरिने बताइएको छ ।

९९ दशमलव ४ मेगावाट क्षमताको तामाकोसी पाँचौं आयोजना निर्माण कम्पनी छानिएपछि चालु आर्थिक वर्षको अन्तिमबाट निर्माण सुरु हुने आयोजना प्रमुख विनोद भण्डारीले जनाए । गत साउन ९ मा आयोजना निर्माणका लागि बोलपत्र आह्वान भएको थियो । ‘तामाकोसी पाँचौं निमार्णका लागि दुई चिनियाँ कम्पनी सर्टलिस्टमा परेका छन्, उनले भने, ‘यसै साता सर्टलिस्टमा परेकामध्ये एउटा कम्पनी छानेर निर्माणको जिम्मा दिन्छौं ।’

निर्माण सुरु भएको ४ वर्षमा आयोजना सक्ने गरी काम थालिने उनले बताए । आयोजना निर्माणका लागि १८ अर्ब ५० करोड लाग्ने अनुमान छ । आयोजनामा ३० प्रतिशत इक्विटी र ७० प्रतिशत ऋण लगानी रहने मोडालिटी छ । यसमध्ये १३ अर्ब रुपैयाँ कर्मचारी सञ्चय कोषले ऋण लगानी गर्ने गरी समझदारीपत्रमा हस्ताक्षर भइसकेको भण्डारीले बताए । माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाले पनि १० प्रतिशत लगानीको प्रस्ताव गरेको छ । आयोजनामा सर्वसाधारण र जिल्लावासीको पनि सेयर लगानी रहनेछ ।

आयोजनाले माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाकै संरचना प्रयोग गर्नेछ । ‘यो माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाकै क्यास्केड आयोजना हो,’ उनले भने, ‘जम्मा ८ किमि सुरुङ र भूमिगत विद्युत् गृह निर्माण हुनेछ ।’ माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाको टेलरेसकै पानी प्रयोग हुने भएकाले बाँधस्थल, पानी थिग्य्राउने पोखरी अर्थात् डिसेन्डर र हेर्डवक्स यो आयोजनामा निर्माण गर्नुपर्दैन । टेलरेसको पानी सिधै तामाकोसी पाँचौंको सुरुङमा प्रवेश गराइनेछ ।

आयोजनाले इन्जिनियर प्रोक्योरमेन्ट कन्स्ट्रक्सन (ईपीसी) मोडलमा निर्माण गर्ने गरी बोलपत्र आह्वान गरिएको भण्डारीले बताए । ‘आयोजनाले निकालेको बोलपत्र मोडलमा निर्माण गर्दा छानिएको कम्पनी बढी जिम्मेवार हुन्छ,’ उनले भने, ‘विस्तृत डिजाइन, खरिद, निर्माणदेखि केही समय सञ्चालनसम्मको काम गर्नुपर्ने सर्तसहित निमार्ण कम्पनी छनोट गर्छौं ।’

दुई प्याकेजमा निर्माण हुने आयोजनामा पहिलो प्याकेजअन्तर्गत बोलपत्र आह्वान भएर मूल्यांकन भइरहेको छ । दोस्रो प्याकेजको ठेक्का निकाल्ने तयारी छ । दोस्रो प्याकेजमा इलेक्ट्रोमेकानिकल अर्थात् उत्पादित विद्युत् राष्ट्रिय प्रणालीमा जोड्ने प्रसारणलाइन निर्माणको बोलपत्र निकालिनेछ । आयोजनाबाट उत्पादित विद्युत् माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाकै २ सय २० केभी प्रसारणलाइनमा जोडिनेछ । आयोजनाको भूमिगत विद्युत् गृह बिगु गाउँपालिका–३ सुरीदोभानमा बन्नेछ ।


प्रकाशित : माघ १६, २०७९ ०८:४८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×