अध्यादेशबारे सांसदलाई मनाउने कसरतमा प्रधानमन्त्री, बोलेनन् दाहाल- समाचार - कान्तिपुर समाचार

अध्यादेशबारे सांसदलाई मनाउने कसरतमा प्रधानमन्त्री, बोलेनन् दाहाल

अध्‍यादेशबारे प्रधानमन्त्रीले सांसदहरूलाई सुनाएमात्रै, बोल्न दिएनन्
जयसिंह महरा

काठमाडौँ — दल विभाजन गर्न सहज पार्ने र संवैधानिक परिषद्‍मा एकलौटी निर्णय गर्न सहज हुनेगरी अध्‍यादेश ल्‍याएर चौतर्फी आलोचना खेपेका प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले नेकपाका सांसदहरूलाई मनाउने प्रयास थालेका छन् ।

आफ्‍नै पार्टी भित्रबाट, प्रतिपक्षी दलहरू र नागरिक समाजबाट सोमबार जारी भएका अध्‍यादेशहरूलाई लिएर चर्को आलोचना भएपछि उनले बुधबार प्रदेश १, वाग्मती प्रदेश र सुदूरपश्चिम प्रदेशबाट संघीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सांसदहरूलाई मनाउने प्रयास गरेका थिए ।

प्रदेशअनुसार फरक-फरक समूहमा सांसदहरूलाई बालुवाटारमा बोलाएर अध्‍यादेश ल्‍याउनु पछाडिका कारणबारे प्रधानमन्त्री ओलीले व्‍याख्‍या गरेका थिए । राजनीतिक दलसम्बन्धी (दोस्रो संशोधन अध्‍यादेश, २०७७ ल्‍याउँदा नेकपाभित्रबाटै आलोचना भइरहेको छ । पार्टी फुटाउनका लागि अध्‍यादेश ल्‍याएर अस्थिरताको बिजारोपण गरेको भन्‍ने आलोचनाको जवाफ भने उनले तीनवटै समूहका सांसदलाई दिएका थिए ।

पार्टीका संरचनामा कमजोर र सरकार संचालनका क्रममा अलोकप्रिय भएपछि नेकपा फुटाउनलाई अध्‍यादेश ल्‍याएको भन्‍ने आरोप असत्‍य भएको प्रधानमन्त्री ओलीले वाग्मती प्रदेशका सांसदहरूको बैठकमा भनेका थिए ।

एक सांसदका अनुसार प्रधानमन्त्रीले वाग्मती प्रदेशबाट संघीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सांसदहरूलाई भनेका थिए, 'अध्‍यादेश ल्‍याउँदा पार्टी फुट्छ के आधारमा भनेको हो ? पार्टी एकता गर्ने प्रचण्ड र म हो, तपाईंहरू सहयोगी हो । हामी दुइजनाले एकता नगरेको भए एकता हुँदैन थियो । जसले पार्टी एकता गर्‍यो उसले पार्टी विभाजन गर्छ ? यो पनि कल्पना गर्ने ? पार्टी फुटाएर मैले र प्रचण्डले के मुख देखाएर हिँड्‍ने ?' विगतमा पनि पार्टी एकता नचाहने पार्टीभित्र र बाहिरका व्‍यक्तिहरूले विभाजनको हल्ला चलाएको प्रधानमन्त्रीको भनाइ थियो ।

कुनै पनि मुलुकमा केन्द्रिय समितिको आधारमा कानुनी रूपमा पार्टी विभाजन नहुने, पार्टी विभाजनको आधार संसदीय दल भएको प्रधानमन्त्री ओलीले तर्क गरेका थिए ।

प्रधानमन्त्री ‌ओलीले अध्यादेशमार्फत केन्द्रीय समिति वा संसदीय दलमध्‍ये एकमा ४० प्रतिशत पुर्‍याएर पार्टी विभाजन गर्ने व्यवस्था किन राखेको भन्‍ने कुराको घुमाउरो जवाफ दिएका थिए । उनले अध्‍यादेश प्रतिस्थापन विधेयक संसदमा जाने भएकाले त्‍यहाँ नै छलफल, संशोधन र परिमार्जन गर्न सांसदहरूलाई भनेका थिए ।

उक्त कुरा प्रदेश १ का बाट संघीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सांसदहरूलाई पनि भनेका थिए । प्रतिनिधिसभा सदस्‍य विजय सुब्बाले प्रधानमन्त्रीलाई उल्लेख गर्दै भने, 'यो अध्‍यादेश संसदमा जान्छ, स्वीकार अश्वीकार त्‍यहाँ नै गरे भइहाल्छ ।अध्‍यादेशको प्रतिस्थापन विधेयक आउँछ । त्‍यहाँ छलफल गरे, संशोधन गरे भइहाल्छ । अहिले कोकोहोलो मच्चाउन, अन्तर्वार्ता दिन र धुवाँधार बैठक किन जरुरी पर्‍यो ?'

प्रधानमन्त्रीको उक्त जवाफ चित्तबुझ्दो नभएको सांसद झपट रावलले बताए । सांसद विजय सुब्बाले भने प्रधानमन्त्रीको जवाफले सांसदहरू कन्भिन्स भएको प्रतिक्रिया दिए । 'अशान्त मन लिएर गएको थिएँ । ढुक्क भएर फर्किएको छु,' उनले भने ।

संवैधानिक परिषद्‍मा कांग्रेसले खोचे थाप्‍यो

प्रधानमन्त्रीले संवैधानिक परिषद् (काम, कर्तव्‍य, अधिकार र कार्यविधि) सम्बन्धी पहिलो संशोधन अध्‍यादेश, २०७७ ल्‍याउनुको कारक कांग्रेस भएको बताए ।

तीनवटै प्रदेश समूहका सांसदहरूलाई यसबारे प्रधानमन्त्रीले भनेका थिए, 'कानुन संशोधन गर्नलाई संसद अधिवेशन कहिले बस्छ ठेगान भएन । सवा २ वर्ष भइसक्‍यो चुनाव भएर सरकारमा आएको । यति लामो समय भइसक्‍यो आयोग गठन भएका छैनन् । कतिपय आयोग रिक्त छन् । आयोगमा नियुक्तिका लागि विपक्षी (संवैधानिक परिषद्मा सदस्‍य प्रतिपक्षी दलका नेता शेरबहादुर देउवा) ले खोचे थापेको थाप्‍यै गर्नुहुन्छ । विपक्षीले खोचे थापेको थाप्‍यै गरेपछि हामीले काम नगर्ने ?'

संवैधानिक परिषद्को बैठक बोलाउँदा देउवा नआउने भएकाले गणपूरक संख्‍या नै नपुग्‍ने भएकाले अध्‍यादेश ल्‍याउनुपरेको ओलीको भनाइ थियो । उनले देउवाले संवैधानिक नियुक्‍तिमा अनावश्‍यक तथा पूरा गर्नै नसक्‍ने गरी भाग खोजेको तर्क दिँदै अध्‍यादेश ठीक भएको भनेर सांसदहरूलाई मनाउन खोजेका थिए ।

महामारीको बेला यस्ता खाले अध्‍यादेश ल्‍याएको भनेर भइरहेका आलोचनाको जवाफ पनि प्रधानमन्त्रीले सांसदहरूमार्फत नै दिएका थिए । 'महामारी छ भन्दैमा मुलुक चलाउने कानुन ल्‍याउन पर्दैन ?, पर्छ भनेर ल्‍याइएको हो,' उनको भनाइ उल्लेख गर्दै एक सांसदले भने ।

सांसदहरू बोल्न पाएनन्

तीनवटै समूहका सांसदहरूले खासै आफ्‍ना कुरा राख्‍न पाएनन् । सुदूरपश्चिम प्रदेश समूहका सांसदसँग मात्रै प्रधानमन्त्रीले २ घण्टा बिताए । प्रदेश १ र वाग्मती प्रदेश समूहका सांसदहरूलाई भने करिब आधा-आधा घण्टा आफ्‍ना कुरा सुनाएर हिँडेका थिए ।

सांसद भीम रावलले भने अध्‍यादेशबारे गम्भीर छलफलको आवश्‍यकता भएको बताएका थिए । छोटो समय पाएका उनले कानुन निर्माणको क्रममा आफूले खेलेको भूमिका स्मरण गराउँदै त्‍यसको परिमार्जनको औचित्‍य प्रधानमन्त्रीको जवाफले पुष्टि नहुने भएकाले पार्टी र संसदीय दलमा छलफल गर्नुपर्ने माग गरेका थिए ।

त्‍यस्तै, दार्चुलाबाट प्रतिनिधित्व गर्ने सांसद गणेशसिंह ठगुन्‍नाले दार्चुलाको सदरमुकामा खलंगासँगै जोडिएको भारतीय सीमा बजार धारचुलामा रहेका नेपालीलाई ल्‍याउनका लागि पहल गरिदिन प्रधानमन्त्रीलाई आग्रह गरेका थिए । अन्‍य सांसदलाई भने प्रधानमन्त्रीले 'समय छैन' भनेर बोल्न नदिएको सहभागीले बताए ।

प्रदेश १ का सांसदहरूलाई खाना खाने समय भएको भनेर आफ्ना कुरा सुनाएर बाहिरिएका थिए भने वाग्मती प्रदेशका सांसदहरूलाई साइप्रसका राष्ट्रपतिसँग फोनमा कुराकानी गर्ने बेला भयो भन्दै आफ्‍ना कुरा सुनाएर हिँडेका थिए ।

प्रदेश १ का सांसद प्रधानमन्त्रीका कुरा सुनेर बालुवाटारबाट बाहिरिएका थिए । वाग्मती प्रदेश समूहका सांसदहरूले उपप्रधान तथा रक्षामन्त्री ईश्वर पोखरेलसँग कोरोना संक्रमण रोकथाम तथा नियन्त्रण र लकडाउनका कारण अलपत्र परेका नागरिकको व्‍यवस्थापन बारे करिब ३ घण्टा लामो छलफल गरेका थिए ।

अध्‍यादेशबारे बोलेनन् अध्‍यक्ष दाहाल

प्रधानमन्त्री तथा नेकपा अध्‍यक्ष ओलीले सांसदहरूसँगको बैठकमा अर्का अध्‍यक्ष पुष्पकमल दाहाललाई पनि बोलाएका थिए । उनले अध्‍यक्ष दाहालले पनि अध्‍यादेश लगायतका विषयमा आफ्‍ना धारणा राख्‍ने बताएका थिए ।

अध्‍यक्ष दाहाल भने दुई समूहका बैठकमा सहभागी भए तर प्रधानमन्त्रीले भनेका विषयमा केही बोलेनन् । सुदूरपश्चिमका सांसदहरूको समूहसँगको प्रधानमन्त्रीले कुरा गरिसक्दा दाहाल बालुवाटार छिरेका थिए । उनी सो समूहसँगको बैठकमा केही बोलेनन् । केहीबेर सुनेर बसेका थिए ।

त्‍यसपछि प्रदेश १ को सांसदहरूको समूहलाई दाहालले छोटो सम्बोधन गरेका थिए । सांसद लालबाबु पण्डितका अनुसार 'सबै कुरा प्रधानमन्त्रीले भन्‍नुभएको छ, कम्‍युनिस्ट पार्टी स्थापना दिवसको शुभकामना छ' भनेर दाहालले आफ्‍नो भनाइ सकेका थिए । वाग्मती प्रदेशका सांसदहरूको समूहको छलफलमा भने दाहाल बसेनन् ।

नेकपाका वरिष्ठ नेता एवं काठमाडौं क्षेत्र नम्बर २ बाट निर्वाचित सांसद माधवकुमार नेपाल भने प्रधानमन्त्रीले बोलाएको बोलाएको बैठकमा गएनन् ।

प्रधानमन्त्रीको सांसदहरूलाई मनाउने प्रयास बिहीबार पनि जारी रहनेछ । बिहीबार कर्णाली प्रदेश, प्रदेश ५, गण्डगी प्रदेश र प्रदेश २ बाट संघीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सांसदहरूलाई समूहगत रूपमा बालुवाटार बोलाइएको छ ।

सम्बन्धित समाचारः

प्रकाशित : वैशाख १०, २०७७ २१:२४
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पिटर गाउँथे ‘मेरो सबै मायाहरुलाई पाप भनी लेखी दे’

देवेन्द्र भट्टराई

काठमाडौँ — ‘म र मेरो संगीतलाई नजिकबाट बुझ्ने कोही छ भने उही पिटर छ’ संगीतज्ञ अम्बर गुरुङ भनिरहन्थे ।

‘मैले अम्बर दाजुका धेरै गानाहरुको ट्युनिङ अझै सम्झिएको छु जुन रेकर्डमै छैनन् । म त्यो धुन अम्बरका छोराछोरीलाई सुनाउन चाहन्छु,’ पिटर जे कार्थक पनि भनिरहन्थे ।

बुधबार हृदयाघातका कारण उनै पिटरको निधन भएको सुनेपछि संगीतज्ञ अम्बरका छोरा किशोर लकडाउन माझ ‘पिटर अंकल’ लाई सम्झिरहेका थिए । ‘बाबाको गानाबजाना सम्झने र केही ट्युनिङ खेलाउने प्रयासमा अस्ति सेप्टेम्बर महिनामा हामीले पिटर अंकललाई भेटेका थियौं,’ किशोरले सुनाए,‘तर स्मृतिभन्दा बिस्मृती बढी भएझैं लागेको थियो ।’


तस्बिर : कुमार आले

सन् ६० को दशकमा दार्जिलिङमा उनै अम्बर गुरुङसहितको गानाबजाना टोलीमा थिए पिटर । अम्बरले चलाएको आर्ट एकेडेमी अफ म्युजिकमा गितारवादक थिए— स्थानीय ललित गुरुङ । एक दिन एउटा कन्सर्टमा ललित अनुपस्थित भएपछि गिटारवादनका सौखिन पिटरलाई एकेडेमीको गिटारवादक बनाइदिएका थिए अम्बरले, एकै झ्वाँकमा । ‘पछि सन् १९६१ तिर कालिम्पोङमा बाबाको एउटा म्युजिकल कन्सर्ट हुँदा पिटर अंकल ठूलाठूला साउन्डबक्स लिएर आउनुभएको थियो, त्यहाँ पिटर र उहाँका भाइ मार्कले गिटार बजाएको पहिलोपटक देखेको थिएँ,’ अम्बरका जेठा छोरा किशोर सम्झिरहेका छन् ।

त्यसपछि पिटरले अम्बरको साथ छाडेनन्, ‘म अम्बर हु, तिमी धर्ती’ गीतमा पनि पिटरकै गितारको झङ्कार भरियो । ‘पिटरसहित अरुणा लामा, जितेन्द्र बर्देवा, शरण प्रधान, रन्जित गजमेर आदि मिलेर संगम म्युजिक ग्रुप खोलिएको थियो । पछि हिलियन्स भन्ने म्युजिक ब्यान्ड पनि खोल्यौं,’ सन् ६० को दशककै पिटर समूहका कनिष्ठ सदस्य प्रनय सिन्हा भन्छन्, ‘मैंले यही समूहमा र पिटरकै अनुरोधमा लामो समय तबलाबादन गरेको थिएँ ।’ सन् १९६५ मा पिटरसहित अनुराधा कोइराला, रन्जित गजमेरहरु नेपाल छिरेपछि भने उनीसँगको सांगीतिक संगत कम भएर गएको प्रनयले सुनाए ।

नेपाल भित्रिएपछि पिटरको चिनारी अर्कै बन्यो, बाद्यवादकभन्दा बढी लेखक । ‘तर, हामीले भने पिटर अंकललाई गिटारवादक भनेरै चिन्यौं,’ किशोर सम्झन्छन्, ‘बाबाले उहाँलाई रेडियो नेपालमा लिएर जानुहुन्थ्यो । नातिकाजी, शिवशंकरको म्युजिकमा पनि ससानो पिस गिटार बजाउन लगाइन्थ्यो रे । बाबाको संगीत–स्वरमा बज्ने इश्वरबल्लभको गीत ‘मेरो बेहोशीलाई सन्ताप भनी बिर्सी दे’मा पिटर अंकलकै गिटारको धुन रेकर्डमा छ ।’

संगीतको यति कुरा भए पनि धेरै नेपाली स्रष्टाका लागि लेखनमा शैलीगत नवीनता भित्र्याउने ‘रहस्मयमी स्रष्टा’का रुपमा पिटर चिनिन्छन् । ‘प्रत्येक ठाउ प्रत्येक मान्छे’ उपन्यासमा दार्जिलिङमा भएकै ७ दिनको एउटा कथा छ । कलेज युवतीको जीवनमा भएको एउटा बलात्कारको घटना जहाँ १३ जना पात्र जोडिएका थिए, दार्जीलिङ चिनाउने र कथानकको एउटा स्वरुप उतार्ने त्यो बयान लेखेपछि उनै संगीतकार अम्बर गुरुङले पिटरलाई लिएर उम्दा लेखक शंकर लामिछानेकहाँ गएका थिए— भूमिका लेखाउन ।

‘पिटरको त्यो उपन्यास ‘प्रत्येक ठाउ प्रत्येक मान्छे’मा शंकरले त्यत्तिकै अब्बल भूमिका लेखिदिएको छ, जति पारिजातको ‘शिरिषको फूल’मा छ,’ अम्बर पनि सुनाइरहन्थे । सायद यही कारण पिटर पनि नेपाली साहित्य संसारमा ‘अलौकिक पात्र’ झैं चिनिए । ३० बर्षे उमेरमा काठमाडौं छिरेका पिटरले लेखेको ‘प्रत्येक ठाउा प्रत्येक मान्छे’ उपन्यासले २०३४ सालमा साझा पुरस्कार पाएको थियो । उनको यही पुस्तकको अंग्रेजी अनुवाद ‘एभ्री प्लेस एभ्री पर्सन’ पनि प्रकाशित छ । उनको ‘काठमांड्रुइड्स’ नामको अंग्रेजी उपन्यास, नेपाली संगीतका प्रमुख साधकको संस्मरणआधारित ‘नेपाली म्युजिकमेकर्स’ र ‘पिटरका कथाहरु’ पनि प्रकाशित छ ।

काठमाडौं सहरमा आफूलाई जहिल्यै ‘आउटसाइडर’ भन्ठान्ने पिटरले वीरगन्जको निजी बोर्डिङ स्कुल हुँदै काठमाडौंको क्यासिनो र अंग्रेजी दैनिक पत्रिकाहरुमा पनि जागिरे जीवन बिताए । अंग्रेजी लेखन र पठनमा औधी रुचि राख्ने उनी एउटा अंग्रेजी कविताको पंक्ति सधैंजसो भेटघाटमा सुनाइरहन्थे, ‘गर्नुपर्ने काम धेरै छ, समय मिलिक्कै बितिरहेको छ, हाम्रो मुटु जति साहसी भए पनि, यसको धड्कन भने कुनै शोकजुलुसमा गुन्जिरहेको ड्रमजस्तै सुनिदैंछ ।’

पिटर कतिपय अर्थमा हक्की पनि थिए, जस्तो उनी लेखक आइबी राईको ‘आज रमिता छ’ उपन्यासकै आलोचक थिए । भन्थे, ‘आज रमिता छ’को सबैतिर वाहवाही सुन्छु, तर यो यति बिध्न ‘संस्कृते’ छ नि, यसलाई पहिला नेपालीमा अनुवाद गर्नु जरुरी छ– नेपालमा मदनमणि दीक्षितको ‘माधवी’ जस्तै । उनले ‘आज रमिता छ’को लेखक मन्जुश्री थापाले गरेको अंग्रेजी अनुवादलाई ‘व्यर्थको काम’ भनेर टिप्पणी गरेका थिए ।

आफ्नै सानमान र रवाफमा हिँडडुल गर्न रुचाउने पिटर कुराकानीका क्रममा सधैंजसो अम्बर गुरुङ, इश्वरबल्लभ, शंकर लामिछानेजस्ता स्रष्टाको नाम लिन रुचाउँथे । ‘मैंले गीतार बजाउन छाडेकै बीसौं बर्ष भयो तर यो गीतमा बजाएको गीतारको झंकार अझै मन–मष्तिष्कमा आइरहन्छ,’ कुपण्डोलभित्रको घरमा हरेकपटकको भेटघाटमा पिटर सम्झन्थे एउटा गीत । र, गाउँथे इश्वरबल्ल्भको शब्दलाई, ‘मेरो बेहोसीलाई सन्ताप भनी बिर्सी दे/मेरो सबै मायाहरुलाई पाप भनी लेखी दे/मलाई छोडी दे मलाई फेंकी दे मलाई भाँची दे...’

कार्थकका जेठा छोरा जिमीका अनुसार, क्यान्सर रोगको आशंकामा परीक्षणहरु जारी रहे पनि ‘डाइग्नोसिस’ पूरा नभएकै अवस्थामा बुधबार बिहान हरिसिद्धी अस्पतालमा निधन भएको हो । स्वास्थ्य अवस्था अलिक बिग्रिएपछि थापाथली निवासबाट मंगलबारमात्रै हरिसिद्धी अस्पताल ल्याइएको थियो । ७७ बर्षिय पिटरका जेठा छोरा जिमी र श्रीमती रन्जना काठमाडौंमा छन् भने कान्छा छोरा रिकी अमेरिकामा छन् । छोरा जिमीका अनुसार, पिटरको शवलाई बिहिबार क्रिश्चियन नियममा अन्तिम संस्कार गरिनेछ ।

प्रकाशित : वैशाख १०, २०७७ २१:१९
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×