स्वास्थ्य सचिव भन्छन्– शंकास्पद बिरामी जाँच्दा मास्क, पञ्जा र टोपी लगाए पुग्छ

पीपीई प्रयोगको मापदण्ड : लिखितमा एउटा, मौखिक अर्कै
कृष्ण ज्ञवाली

काठमाडौँ — कोभिड–१९ संक्रमणका बिरामीहरुको उपचारमा खटिने स्वास्थ्यकर्मीहरुमाथि लापरवाही गर्दै आएको सरकारले बिहीबार फेरी अर्को त्यस्तै चरित्र प्रदर्शन गरेको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका सचिव यादव कोइरालाले पत्रकार सम्मेलनमा कोरोना संक्रमणको लक्षण देखिएका बिरामीको प्रारम्भिक उपचार र नमुना संकलनमा संलग्न हुने स्वास्थ्यकर्मीहरुलाई व्यक्तिगत सुरक्षा सामाग्री (पीपीई) नदिने निर्णय भएकाे बताएका थिए ।

विश्व स्वास्थ्य संगठनको मापदण्ड अनुसार, सम्भावित बिरामीको प्रारम्भिक उपचारमा प्रत्यक्ष संलग्न हुने स्वास्थ्यकर्मीहरुले अनुवार्य रुपमा पीपीई प्रयोग गर्नुपर्छ। तर मन्त्रालयका सचिवले भने बिहीबारदेखि लागू गरेको मापदण्ड अनुसार, कोभिड–१९ का लक्षण देखिएका व्यक्तिहरुको स्वास्थ्य परिक्षणका दौरान पीपीई प्रयोग हुनेछैन भनेर घोषणा गरेका थिए। 'बिरामीलाई संक्रमणको पुष्टि भएपछि उपचारमा संलग्न हुने चिकित्सकहरुले मात्रै पीपीई प्रयोग गर्नेछन्,' उनले भनेका थिए।

स्वास्थ्य सचिवले पत्रकार सम्मेलनमा श‌ंकास्पद बिरामीका जाँच गर्नका लागि मास्क, पञ्जा र टोपी मात्र लगाए पुग्ने बताए पनि लिखित मापदण्डमा भने गाउनदेखि सर्जिकल मास्कसम्म लगाउनुपर्ने उल्लेख छ। यद्यपी मन्त्रालयले तोकेको मापदण्डले चिकित्सकहरु आफू सुरक्षित हुनेमा भने श‌ंका व्यक्त गर्छन्।

कोभिड–१९ का लक्षण देखिने सबै बिरामीहरु कोरोनाबाट संक्रमित हुँदैनन्। तर उनीहरुलाई संक्रमण भएको पुष्टि भएपछि मात्रै पीपीईसहितका स्वास्थ्यकर्मीले परिक्षण गर्ने मापदण्ड बनाउँदा त्यसअघि नै पीपीई बिना उनीहरुको सामान्य उपचार तथा रोग निदानमा संलग्न हुने स्वास्थ्यकर्मीहरु संक्रमणको जोखिममा पर्छन्।

बिहीबारको पत्रकार सम्मेलनमा स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका सचिव यादवप्रसाद कोइरालाले मन्त्रालयले तयार पारेको पीपीई मापदण्ड बिहीबारदेखि लागू भएको बताए। ‘ज्वरो, रुघाखोकी नाप्दा मास्क, ग्लोब्स, चस्मा लगाएका स्वास्थ्यकर्मीहरु खटिनेछन्,’ उनले भने, ‘नमूना जाँचपछि कोरोना देखियो भने अलग्गै अस्पतालमा लगिनेछ। त्यसबेला पीपीई लगाएर राखिनेछ। मन्त्रालयले तयार पारेको मापदण्ड लागू भइसकेको छ।’

उनको भनाईमा, साधारण रुघाखोकीका बिरामीहरु जाँच्दा समेत कोरोनाको आशंकामा चिकित्सकहरुले पीपीई लगाएपछि अभाव भएको हो। बिरामीको नमूना संकलनका क्रममा समेत त्यसको प्रयोग भएपछि देशभर बाँडिएका पीपीई पनि सकिएर अभाव भएको हो।



पत्रकार सम्मेलनमा स्वास्थ्य सचिव कोइरालाले सरकारले तोकेका विशेष अस्पतालहरुलाई १० लाख रुपैयाँका दरले रकम निकासा भएको बताए। २५ वटा त्यस्ता अस्पतालहरुले तत्काल फिभर क्लिनिक सञ्चालन गर्नका लागि यो रकम खर्च गर्नेछन्।

विश्व स्वास्थ्य संगठनले जारी गरेको मापदण्डमा व्यक्तिगत सुरक्षा सामाग्री (पीपीई) जोखिमका आधारमा प्रयोग हुनुपर्ने उल्लेख छ। त्यो मापदण्ड हेर्ने हो भने चिकित्सक मात्रै होइन, बिरामीसँग नजिक रहेर काम गर्ने स्वास्थ्यकर्मी, प्रयोगशालाकर्मीहरुले समेत अनिवार्य रुपमा पीपीई प्रयोग गर्नुपर्छ।

उक्त मापदण्डका अनुसार, पीपीईको सेटमा मेडिकल मास्क, गाउन, पञ्जाहरु, आँखाको बचाउ गर्ने गगल्स र हेल्मेट आकारको शिल्ड समेत पर्छन्। संगठनले स्वास्थ्यकर्मीका साथै सरसफाईमा संलग्न कामदार, बिरामी भेट्ने भिजिटर अनि बिरामी लगायतलाई अलग अलग मापदण्डको पीपीई तोकेको छ।

सरकारी अस्पतालमा कार्यरत एक चिकित्सकका अनुसार विश्व स्वास्थ्य संगठन र स्वास्थ्य मन्त्रालयले अविकसित राष्ट्रका लागि छुट्टै पीपीई मापदण्ड र विकसित राष्ट्रका लागि छुट्टै पीपीई मापदण्ड लागु गरे जस्तो देखिएको आरोप लगाए।

‘चीन वा यूरोपमा एम्बुलेन्स ड्राराइभरदेखि सबैले पूर्णरुपमा ढाकिने गरी पीपीई प्रयोग गरिरहेको देखिन्छ। हामी कहाँ भने मास्क र पञ्जा लगाएको भरमा जाँच गरे हुन्छ भनिन्छ,’ उनले भने, ‘हामी कहाँ पीपीई नै छैन। त्यसैले जुगाड गरेर काममा लगाउने योजना बुनिएको हो।’

उनले पीपीई नभए पनि कार्य क्षेत्रमा खटिनुको विकल्प नभएकोले धेरैले गुनासो नै गर्न छोडिसकेको पनि बताए। ‘जति कराए पनि हुने केही होइन। बिरामी जाँच्न परिहाल्यो। जे छ त्यसैमा चित्त बुझाउनुको विकल्प छैन,’ उनले भने।

प्रकाशित : चैत्र १३, २०७६ १९:२६

ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

विदेशबाट फर्किएका ३२ जना होम क्‍वारेन्टाइनमा

कृष्ण थापा

नुवाकोट — जिल्लामा विदेशबाट फर्किएकाको लगत संकलन गरी होम क्‍वारेन्टाइनमा राख्‍न थालिएको छ । 

कोरोना भाइरस (कोभिड—१९) को संक्रमणको खतरालाई न्यूनीकरण गर्न बिहीबारसम्म ३२ जनालाई होम क्‍वारेन्टाइनमा राखिएको जिल्ला सुरक्षा समिति अध्यक्ष एवं प्रमुख जिल्ला अधिकारी द्रोण पोखरेलले जानकारी दिए । विदेशबाट फर्किनेमा सबैभन्दा बढी विदुर नगरपालिकाभित्रका छन् । नगरमा २२ जना विदेशबाट आएको तथ्यांक छ । त्यसैगरी तादी गाउँपालिकामा १ जना, तारकेश्वरमा ३ जना, लिखु गाउँपालिकामा ३ जना र बेलकोटगढी नगरपालिकामा ३ जना छन् ।

जिल्लाका १२ वटै स्थानीय तहका वडा कार्यालयले लगत लिने र स्वास्थ्य परीक्षण गराउने कार्य भइरहेको जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालयका प्रमुख सागर घिमिरेले बताए । दुबईबाट १०, भारतबाट १०, कतारबाट ३, मलेसिया ४, साउदीबाट १, जापानबाट १ र पोर्चुगलबाट १ जना जिल्ला भित्रेका छन् । विनपा ५ र तारकेश्वर गाउँपालिका जोरचौताराका १/१ जना कुन देशबाट आएको भन्‍ने खुलेको छैन ।

प्रकाशित : चैत्र १३, २०७६ १९:२२
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
×