दैलेख — भगवतीमाई गाउँपालिका–५ का २५ वर्षीय रत्नबहादुर खड्कालाई भेट्न दिनहुँ कुनै न कुनै दलका नेताहरू आइरहन्छन् । सानै उमेरदेखि शारीरिक अपांगता भोगिरेहका उनलाई यसअघिका चुनावमा पनि उम्मेदवारहरूले विभिन्न आश्वासन दिए । ‘चुनावमा त रोजगारीदेखि परिवारको खर्चसम्म दिन्छु भन्छन्,’ उनले भने, ‘तर जितेर गएपछि बैसाखी पनि दिन सकेनन् ।’

नारायण नगरपालिका–१ स्थित नमुना बादी बस्तीका स्थानीय पनि २० वर्षदेखि लालपुर्जाविहीन छन् । निर्वाचनको बेला पुग्ने सबै उम्मेदवारले लालपुर्जा दिलाउने बाचा गरे पनि जितेर गएपछि फर्केर नआउने गरेको स्थानीय कमला बादीले बताइन् । ‘हामी त भोट बैंक मात्र भयौं,’ उनले भनिन्, ‘मत माग्नका लागि झूटो आश्वासन दिन्छन्, जितेपछि फर्केर पनि हेर्दैनन् ।’ योपल्ट लालपुर्जा दिन लिखित प्रतिबद्धता गर्ने उम्मेदवारलाई मात्र भोट दिने उनको भनाइ छ । उनले वर्षौंदेखि दलहरूले लालपुर्जाको सपना बाँडिरहेको बताइन् । उनका अनुसार गाउँमा मजदुरी नपाउँदा गाउँका अधिकांश युवा कमाइ गर्न भारत गएका छन् । पुर्ख्यौली पेसा पनि संकटमा परेपछि जीविकोपार्जनमा समस्या भएको उनले बताइन् । गत निर्वाचनमा जनप्रतिनिधिले मतदातालाई गरेरका बाचा पूरा नगरेकाले अहिलेका उम्मेदवारप्रति आफूहरूको भरोसा नभएको उनको भनाइ छ । झन्डै दुई दशकदेखि लालपुर्जाको आसमा बसिरहेको नमुना बस्तीकी निर्मला बादीले बताइन् । ‘लालपुर्जा पाए जीविकोपार्जनमा सहयोग पुग्थ्यो,’ उनले भनिन्, ‘ऋण कारेर भए पनि केही उद्यम गर्न सकिन्थ्यो, अहिले त आफू बसिरहेको घरबाट कसैले निकाल्ने हो कि भन्ने डर छ ।’ चुनावमा बादी समुदायको मत निर्णायक मान्ने दलहरूले लालपुर्जाको कुरा वर्षौंदेखि बिर्सिरहेको उनको गुनासो छ । उनले गरिब र निमुखालाई भोटका लागि मात्र प्रयोग गरिएकामा आपत्ति जनाइन् ।