११.१२°C काठमाडौं
काठमाडौंमा वायुको गुणस्तर: १६४

विदेशको सीपमा 'गाउँले स्वाद'

रोजगारीको सिलसिलामा दस वर्ष बिदेसिएका जुम्लाका चित्रबहादुर बुढाले पछिल्लो समय गाउँमै स्थानीय उत्पादनको स्वाद चखाइरहेका छन्, उनको ‘सुर एन्ड सुपुन्न अर्गानिक होटल’ ले अर्गानिक खान्की पस्किने गर्छ
डीबी बुढा

जुम्ला — रोजगारीको सिलसिलामा १० वर्ष विदेश धाएका जुम्ला गुठीचौर–३ का चित्रबहादुर बुढा अहिले गाउँमै नमुनाको उद्यम गरिरहेका छन् । उनले गाउँदेखि झन्डै एक घण्टा पैदलदूरीमा पर्ने सानो गुठीचौरमा ‘सुर एन्ड सुपुन्न अर्गानिक होटल’ खोलेर स्थानीय उत्पादनको स्वाद चखाइरहेका छन् ।

विदेशको सीपमा 'गाउँले स्वाद'

उनको होटलमा फापरको केक, फापरको रोटी, मार्सी चामलको भात, मकै र सिमी मिसाइएको कोल, आलुको परौठा र जंगली सागहरूको खान्कीले हरेक आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटक मख्ख पर्छन् । उनले भने, ‘पोषिलो, स्वादिलो, पोटिलो र रसिलो खान्की यही पाइन्छ । मात्र बनाउने तरिकाको अभाव छ । त्यही बनाउने तरिका विदेशबाट सिकेर होटल खोलेर पस्किरहेको छु ।’

चित्रबहादुर अहिले अर्गानिक वस्तुका परिकार बनाउने उद्यमीका रूपमा चिनिएका छन् । उसो त गाउँका सबै स्थानीय उत्पादन खरिद गरेर किसानलाई परिकार बनाउनसमेत उनैले सिकाउँछन् । विदेशमा सिकेको उनको सीप अहिले गाउँमा कार्यान्वयन भइरहँदा स्थानीय पनि दंग छन् । २०६६ मा एसएलसी गरेर १९ वर्षको उमेरमा चित्रबहादुर बिदेसिएका थिए । उतिबेला उनको पहिलो विदेश यात्रा थियो, कुवेत । त्यहाँ दुई वर्ष बिताएका उनका लागि कुनै बेला बहराइन, कतार र दुबई त पानीपँधेरा नै भए ।

विदेशका पाँचतारे होटलमा हेल्पर हुँदै कुकसम्म काम गरेको अनुभव छ उनीसँग । होटलमा सुपरभाइजरका रूपमा काम गरिसकेका चित्रबहादुरलाई अहिले गाउँमा अर्गानिक वस्तुको स्वाद चखाउन भ्याइनभ्याई छ । होटलबाट अहिले मासिक कम्तीमा ६० देखि ७० हजार बचत गरिरहेको उनी बताउँछन् । होटलको कमाइले बालबच्चा सदरमुकाम खलंगाको बोर्डिङ स्कुलमा पनि पढाउन सकेका छन् । उनले दुइटा स्याउ बगैंचासमेत बनाएका छन् । पाँच सय स्याउका बिरुवाले फल दिँदै आएका छन् । ‘धेरै पटक विदेश गए । तर अहिले विदेशको सीप प्रयोग गरेर गाउँमै परिवारसँगै रमाएर बसिरहेको छु,’ उनले भने । उनको परिवारमा तीन छोराछोरी, श्रीमती र आमा छन् । त्यही परिवारको लालनपालनका लागि उनी विदेश हानिन बाध्य भएका थिए ।

चित्रबहादुरको होटलका ६ कोठा पछिल्लो समय कहिल्यै खाली भएका छैनन् । जुम्लादेखि डोल्पा जाने आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटक त्यही बाटो भएर जाने भएकाले पनि उनको होटल राम्रोसँग चलेको हो । ‘सानै उमेरदेखि अर्गानिक खान्कीको स्वाद चखाउने रहर थियो, तर विपन्न पारिवारिक अवस्थाका कारण सम्भव थिएन । खाडी मुलुकको यात्रा गर्न सुरु गरेदेखि गाउँमै केही उद्यम गर्नेुपर्ने आवश्यकता ठानेर यसमा लागे,’ उनले भने, ‘मेहनत गरेर आफ्नै घर छेउमा पनि केही गर्न सकिने रहेछ । हामी बेकारमा विदेशमा भौंतारिने रहेछौं ।’ ऊर्जाशील उमेर विदेशमा बिताएका चित्रबहादुर अहिले भने पछुताएका छन् । ‘विदेशमा गएर पनि काम गर्ने राम्रो स्थान मिल्यो । अहिले जुम्लाको गुठिचौरमा विदेशको सीप प्रयोग गरिरहेको छु,’ उनले भने ।

जुम्ला डोल्पा जाने सडक खण्डमै उनको होटल पर्ने भएकाले सबैको ध्यानकेन्द्रित अर्गानिक खान्कीमै पर्ने गरेको छ । विदेशमा रहँदा कमाइ राम्रो थियो । उच्चस्तरको जीवनशैलीमा नै बितेको थियो । चित्रले भने, ‘यता फर्केर पनि उद्यम गर्नुपर्छ जन्मथलोमै राम्रो प्रगति हासिल गर्न सकिन्छ भन्ने उदाहरण बन्न सकेको छु । यसैमा खुसी छु ।’ उनी आफूले विदेशमा सिकेको सीप अरू युवालाई समेत सिकाइरहेका छन् । गाउँबस्तीमा पुगेर होटल व्यवस्थापन र स्थानीय परिकार बनाउने तरिकाबारे सिकाइरहेका हुन्छन् । तर अधिकांश समय आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकलाई स्वागतमै उनको दिन बित्छ । होटलमा रैथाने आलुको तरकारी, आलुबाट बन्ने परिकार, साग, फापरको रोटी, कोदो, जौ, गहुँ/मकैको रोटी, कालीमार्सी धानको भात, स्थानीय भटमास/सिमीको दाल, चिनो, कागुनोको भात, स्थानीय जातको खसी र लोकल कुखुराको मासुको स्वाद लिन पाइन्छ । उनको होटलले हाल तीनजना युवालाई रोजगारी पनि दिएको छ ।

ग्राहकले अर्डर गरेअनुसारको फापरको केक, जौ र गहुँको बिस्कुट पनि बनाएर घरमै पुर्‍याउने व्यवस्था उनले गरेका छन् । बाहिरदेखि आयातित खाद्यवस्तुको प्रयोग नगर्ने उनी बताउँछन् । होटलमा जंगलमा पाइने रायो, लिगुरो, पालुंगो र रुघाको साग टिपेर खुवाउने गरिन्छ । जंगली सागपातको स्वाद लिन पाउँदा पर्यटकहरू पनि दंग पर्छन् । जुम्लाको बहुमूल्य जडीबुटीको चिया पनि पाइन्छ उनको होटलमा । त्यसैले पनि चिया पिउनेको पनि भीड हुन्छ । चुकको पात, लौठसल्ला, बायोजडी, घोडामच्चो र गुन्नाइनोको चिया दिने गरेका छन् ।

विदेशमा रहँदा मासिक नेपाली डेढ लाख कमाइ गर्ने चित्रबहादुरले परिवारसँगै बसेर त्योभन्दा बढी कमाउन थालेका छन् ।

चिसो तातो पानी, तालिमका लागि हल, वाइफाई, सीसी क्यामरासमेत होटलमा जडान गरिएको छ । पारिवारिक वातावरणमा खान, बस्न र सुत्न पाइने भएकाले होमस्टे जस्तै ठान्छन् । आत्मीयता, मिठो खाना र सस्तो मूल्यका कारण अर्गानिक होटलमा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकको आकर्षण बढ्दै गएको गुठीचौर–३ का वडाध्यक्ष इन्द्रबहादुर बुढाले बताए । काखैमा सुन्दर पाटन गुठीचौर उपत्यका छ । वर्षायाममा त्यो मैदानमा जाजरकोटदेखि भैंसीपालन गर्न ल्याउने गर्छन् । उनको होटलमा पुग्न सदरमुकाम खलंगादेखि झन्डै ४ घण्टा लाग्छ । जुम्ला डोल्पा सडक त्यही होटल छेउबाटै जाने भएकाले मोटरसाइकल र गाडीबाट सहजै पुग्न सकिन्छ । हिउँदमा जुम्लादेखि डोल्पा जानेहरू धेरै आवतजावत गर्छन् । वर्षायाममा पाटनहरूमा घुम्न जानेको भीड नै हुन्छ ।

प्रकाशित : माघ २२, २०८० १०:२१
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
जनताको राय

सबैभन्दा ठूलो बजेट ल्याएको काठमाडौं महानगरकै विकास खर्च पछिल्लो ७ महिनामा सबैभन्दा कमजोर किन भएको होला ?