काठमाडौँ — २०५१ असार १० मा राष्ट्रिय योजना आयोगका उपाध्यक्ष रामशरण महतले मुलुकको कुल ग्रार्हस्थ्य उत्पादनमा कृषिले ४२ प्रतिशत योगदान गरेको विवरण प्रस्तुत गरेका थिए । पत्रकार सम्मेलनको आयोजना गरेर गैरकृषि क्षेत्रको योगदान भने ५८ प्रतिशत पुगेको उनले बताएका थिए । त्यतिबेला कृषि क्षेत्रको वार्षिक वृद्धिदर ३ र गैरकृषि क्षेत्रको वृद्धिदर ६.९ प्रतिशत देखिएको थियो । कृषि क्षेत्रको वृद्धिदर ४.१ र गैरकृषि क्षेत्रको ६.२ प्रतिशत अनुमान गरिएको थियो । 

महतले प्रतिव्यक्ति वार्षिक आय अनुमान गरेभन्दा १६ प्रतिशत वृद्धि भएको जानकारी गराएका थिए । उनले पत्रकार सम्मेलनमा प्रतिव्यक्ति वार्षिक आम्दानी २०२ अमेरिकी डलर अर्थात् त्यतिबेलाको डलरको मूल्य अनुसार नेपाली रुपियाँ प्रतिव्यक्ति १ हजार १० रुपियाँ कायम भएको थियो । 

२०४६ को राजनीतिक परिवर्तनपछि २०४८ सालमा कांग्रेस नेतृत्वमा सरकार बनेको दुई वर्षमा आव २०५०/०५१ मा मुलुकको कुल ग्रार्हस्थ्य उत्पादन १ सय ९६ अर्ब ९७ करोड पुगेको थियो । उक्त समयमा नेपाली गार्मेन्टको उत्पादन तथा निर्यातमा ५२ प्रतिशत र गलैंचा १२ प्रतिशतले वृद्धि भएको थियो । त्यतिबेला तयारी कपडा र गार्मेन्टको उत्पादन उत्साहजनक थियो । यसले हजारौंले रोजगारी पाएका थिए । 

गलैंचा, गार्मेन्टलगायतका नेपाली बस्तुको उत्पादन र निर्यातले मुलुकमा विदेशी मुद्रा भित्रिरहेको थियो । आर्थिक गतिविधिको २५ वटा क्षेत्रलाई समेटेर निष्कर्ष तयार गरेको थियो । पर्यटकको संख्यामा भने ह्रास आएको थियो । यद्यपि नाफा भने वृद्धि भएको देखिएको थियो ।

कृषिमा ८० प्रतिशत जनसंख्या नै सहभागी रहेको तथ्यांक पेस गरिएको थियो । तर कृषिमा आधारित भनिएको जनसंख्या बिस्तारै गैरकृषि क्षेत्रमा आकर्षित भएको जानकारी योजना आयोगले दिएको थियो । कृषिबाट टाढा रहेर गैरकृषि क्षेत्रमा आकर्षित हुँदा धनी र गरिबबीचको खाडल भने झन् बढ्ने खतराप्रति सचेत हुन जरुरी भएको तर्क महतको थियो । गरिबी निवारण घटाउन ग्रार्हस्थ्य उत्पादनमा वृद्धि गर्नुपर्ने धारणा उनले अघि सारेका थिए । 

महतका अनुसार बितेको १० वर्षको अध्ययनबाट सकारात्मक अवस्था देखिएको बताएका थिए । उनले भनेका थिए, ‘पञ्चायतको अन्तिम समयमा धेरै खराब अवस्था नदेखिए पनि अस्तव्यस्त नीति र नियन्त्रित अर्थतन्त्रका कारण अपेक्षा गरे अनुसारको वृद्धि हुन सकेको थिएन । अब ग्रार्हस्थ्य उत्पादन वृद्धिदर दिगो भएको छ ।’