लुम्बिनी — दाङको घोराहीकी ६१ वर्षीया महिलालाई कोरोना संक्रमण निको भएको एक सातापछि उच्च रक्तचापको समस्या देखियो । उनी मधुमेहकी बिरामी हुन् । एक्कासि स्वास्थ्यमा समस्या आएपछि परिवारले उनलाई अस्पताल पुर्‍यायो । उपचारका क्रममा मलद्वार नखुल्ने अर्को जटिलता थपियो ।

चिकित्सकले मलद्वारको समस्या हल गरे । अहिले कमजोरी, ढाड दुखाई र रुघाले उनलाई सताइरहेको छ । ‘कोरोना जितें भनेर खुसी हुनै नपाई बिरामले फेरि च्याप्यो,’ उनले भनिन्, ‘घर फर्किएपछि आरामले बसुँला, हिँडुलाभन्दा झन् थला परियो ।’ 

उनका ६४ वर्षका श्रीमान्लाई पनि संक्रमण भएको थियो । संक्रमण निको भएपछि हनहनी ज्वरो आउने, शरीर दुख्ने र पिसाब पोल्ने हुन थाल्यो । ‘किड्नीमा सानो पत्थरी थियो, त्यसमाथि कोरोना थपियो,’ उनले भने, ‘अहिले फेरि बिरामी परें । डेढ महिना हुन लाग्दा पनि निको भइयो भन्न पाइएन ।’ 

रूपन्देहीको तिलोत्तमा–१ की ३५ वर्षीया कविता पन्थीको कोरोना रिपोर्ट नेगेटिभ आएको १५ दिन भइसक्यो । उनी बिस्तारामै पल्टिरहने, केही काम गर्न नसक्ने अवस्थामा छिन् । संक्रमणका बेला भन्दा बढी कमजोर महसुस गरिरहेको उनले बताइन् । ‘होम आइसोलेसनमा कोरोना निको भएको थियो,’ उनले भनिन्, ‘अहिले ढाड दुखेर न उठ्न मिल्छ, न आँखाले सजिलो गरेर हेर्न ।’ खान मन नलाग्ने, सुतिरहन मात्र मन लाग्ने गरेको उनले बताइन् । 

कोरोनाको दोस्रो लहरमा संक्रमणको केन्द्र बनेको लुम्बिनी प्रदेशमा ‘पोस्ट कोभिड’ संक्रमणको समस्या देखिन थालेको छ । संक्रमणबाट मुक्त भएका व्यक्तिमा जाँगर नचल्ने, थकान हुने, स्याँस्याँ हुने, जीउ तातो हुने, लामो समय खोकी लाग्ने लक्षण देखा परिरहेको लुम्बिनी प्रादेशिक अस्पतालका फिजिसियन डा. सुदर्शन थापाले बताए । उनका अनुसार कोरोनाको पहिलो लहरमा यस्तो समस्या देखिएको थियो । त्यसबेला यसलाई ‘पोस्ट कोभिड सिम्टम’ भनिएको थिएन । अहिले संक्रमण निको भएपछि देखिएका जटिलतालाई पोस्ट कोभिड सिम्टम भनिएको उनले बताए । ‘यी कोरोना संक्रमणबाट मुक्त भएपछि देखिने लक्षण तथा समस्या हुन्,’ उनले भने, ‘उचित स्वास्थ्य परामर्श नपुगेकाले धेरै व्यक्तिमा यी लक्षण देखिएका छन् ।’