अछाम — सरकारी तथ्यांक भन्छ– नेपालका ७ सय ५३ स्थानीय तहमध्ये गरिबीको सूचीमा सबैभन्दा अगाडि छ, जाजरकोटको जुनीचाँदे गाउँपालिका । यही गाउँपालिका–६ की २४ वर्षीया नीरा शाहीलाई यो ‘नम्बर एक’ को ट्यागले पीडा दिइरहेको छ ।

अछामको मंगलसेनस्थित बहुप्राविधिक शिक्षालयमा ‘डिप्लोमा इन फार्मेसी’ पढ्दै गरेकी नीरा यतिबेला आफ्नो भविष्य र गाउँको नियतिबीचको खाडल नापिरहेकी छन् । उनी पहिलो पटक मतदान गर्ने अवसर पाउँदैछिन् ।

फागुन २१ को प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनको सरगर्मी बढिरहेका बेला देशकै सबैभन्दा ‘गरिब’ स्थानीय तहकी यी मतदातालाई भने चुनावी नाराले नछाेएकाे जस्तो लागिरहेकाे छ । ‘अछाममा बसेर फार्मेसी (औषधि विज्ञान) पढ्दैछु । तर मेरो मन गाउँकै उकालो–आरालोमा अल्झिएको छ,’ नीरा भन्छिन्,‘बिरामीलाई कुन औषधि दिने भनेर त म सिक्दैछु, तर मेरो गाउँको विकटता र गरिबीको रोग निको पार्ने ओखती कुन चुनावले ल्याउला र? हामीलाई ठूला सपना होइन, बिरामी पर्दा अस्पताल पुग्ने भरपर्दो सडक र स्वास्थ्य चौकीमा सिटामोल चाहिएको हो ।’

बहुमूल्य जडीबुटी र स्थानीय उत्पादनलाई बजारसम्म पुर्‍याउने पुलसहितको पक्की सडक, गाउँमै सुविधासम्पन्न अस्पताल र दरबन्दी अनुसारका डाक्टरको उपस्थिति, नजिकमै प्राविधिक शिक्षालय र पढेका युवालाई गाउँमै ‘एडजस्ट’ गर्ने नीति, बिजुलीको राष्ट्रिय प्रसारण लाइन विस्तार र इन्टरनेटको पहुँच जुनीचाँदेको आवश्यकता भएको नीरा बताउँछिन् ।

जुनीचाँदेलाई सधैं चामल अनुदान दिने ठाउँको रूपमा मात्र चिनाएको र अब नयाँ मतदाताको माग फरक रहेको उनले बताइन् । ‘बर्खामा पहिरोले सडक थुन्छ, बिरामी बोकेको गाडी बीचमै अड्किन्छ । अझै पनि जुनीचाँदेमा सुत्केरी व्यथाले च्याप्दा हेलिकप्टर चार्टर गर्नुको विकल्प छैन,’ उनी भन्छिन्,‘गरिब बस्तीमा लाखौं खर्चेर हेलिकप्टर बोलाउन सक्ने सामर्थ्य कसको हुन्छ ? स्वास्थ्य चौकीमा सिटामोल र डाक्टर छैनन् भने हामीले फार्मेसी पढेको के अर्थ ?’

बझाङको बित्थडचिर गाउँपालिका–२ का १८ वर्षीय सुशील बोहरा पनि  मंगलसेनस्थित बहुप्राविधिक शिक्षालयमा ‘डिप्लोमा इन फार्मेसी’ अध्ययनरत छन् । उनी पनि यसपाली पहिलोपटक मतदान गर्दैछन् । उनी आफ्नो पहिलो मतप्रति जति उत्साहित छन्, त्यतिनै प्रश्न पनि बोकेका छन् । ‘हाम्रो पुस्ता(जेन–जी)ले रेडियो, टिभीमार्फत र हाम्रा अभिभावकबाट पनि नेताहरुले धेरै आश्वासन दिएको सुनिसक्यौं,’ उनी भन्छन्,‘अब भाषण गर्ने नेता होइन, बझाङको दुःख निको पार्ने ‘डाक्टर’ जस्तै नेता चाहिएको छ ।’

उनी दलगत निष्ठाभन्दा कार्यक्षमता हेरेर मतदान गर्नुपर्ने धारणा राख्छन् । ‘विकासको नाममा डोजर त चले, तर सडकले गाउँ जोड्नुको सट्टा पहिरो निम्त्यायो । भूकम्पले भत्काएका घर मात्रै होइन, मानिसहरूको मन पनि अझै जोडिन सकेको छैन । हामी भने अब सचेत भएका छौं,’ उनले भने,‘पुराना दलले इतिहास बनाए, तर वर्तमान सुधार्न सकेनन् । नयाँ दलमा ऊर्जा देखिन्छ । तर विकट जिल्लाको वास्तविकता बुझ्ने क्षमता कति छ भन्ने परीक्षण बाँकी छ ।’