इरानमा अमेरिका र इजरायलको आक्रमण: कति सुरक्षित छन् खाडीमा काम गर्ने नेपाली ?

खाडी क्षेत्रमा मात्रै कार्यरत नेपालीको संख्या करिब १९ लाख रहेको छ ।

फाल्गुन १६, २०८२

होम कार्की

US and Israeli attacks on Iran: How safe are Nepalis working in the Gulf?

What you should know

काठमाडौँ — इजरायल र इरानबीच आक्रमण सुरु भएपछि खाडी क्षेत्रको सुरक्षा अवस्थालाई लिएर चिन्ता बढेको छ । यसले खाडी मुलुकमा कार्यरत लाखौं विदेशी श्रमिकसँगै नेपाली श्रमिकलाई पनि चिन्तित बनाएको छ । खाडी क्षेत्रमा मात्रै कार्यरत नेपालीको संख्या करिब १९ लाख रहेको छ ।

इजरायल र अमेरिकाले शनिबार इरानमामाथि आक्रमण गरेका हुन् । त्यसको बदलामा इरानले पनि अमेरिकी लक्षित आक्रमण सुरु गरेको छ । अमेरिकाको खाडीको कतार, साउदी अरब, बहराइन, कुवेत, संयुक्त अरब इमिरेट्स (युएई), ओमानमा आफ्नो सैन्य बेसक्याम्प छ ।

यी देशमा १९ लाख नेपाली कार्यरत छन् । सबैभन्दा बढी संयुक्त अरव इमिरेट्स (युएई)मा ९ लाख, साउदी अरबमा ३ लाख ८४ हजार, कतारमा ३ लाख ६० हजार, कुवेत १ लाख ७५ हजार, बहराइन ३० हजार र ओमान २५ हजार कार्यरत छन् । इराकमा २५ हजार, इजरायलमा ५ हजार, लेबनानमा १ हजार नेपाली रहेका छन् ।

इरानले कतार, साउदी, बहराइन, युएई र कुवेतमा रहेका अमेरिकी सैन्य क्याम्पमा आक्रमण गरेको छ । युएईको राजधानी आबुधाबी र दुबईमा आक्रमण गरेको थियो । युएईमा एक जनाको मृत्यु भएको जनाएको छ । मृत्यु हुनेमा एक जना एसियाली नागरिक रहेको छ । जसको परिचय सार्वजनिक गरिएको छैन ।

US and Israeli attacks on Iran: How safe are Nepalis working in the Gulf?

युएईले उक्त आक्रमणलाई ‘राष्ट्रिय सार्वभौमिकता र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको गम्भीर उल्लंघन’ भन्दै कडा शब्दमा निन्दा गरेको छ । युएईले आफ्नो नागरिक र आप्रवासीको सुरक्षालाई उच्च प्राथमिकतामा राखेको जनाएको छ । युएईमा रहेको नेपाली दूतावासले ‘अनावश्यक यात्रामा ननिस्कन, सावधानी अपनाउन, युएई सरकारले जानरी गरेको सुरक्षा मार्गदर्शन एवं सूचना पालना गर्न’ अनुरोध गरेको छ ।

कतारको आप्रवासी श्रमिक बस्ने वरुवा सिटीको एक भवन विस्फोट भएको छ । त्यसमा कुनै मानवीय क्षति भएको रिपोर्ट नआएको अलजजिराले जनाएको छ ।  

US and Israeli attacks on Iran: How safe are Nepalis working in the Gulf?

इरानी आक्रमणपछि कतारले ‘अन्तर्राष्ट्रिय कानुनअनुसार जवाफ दिने अधिकार सुरक्षित’ रहेको प्रतिक्रिया जनाएको छ । ‘कतारी भूभागलाई लक्षित गर्दै ब्यालिस्टिक मिसाइल प्रहार गर्नु राष्ट्रिय सार्वभौमिकताको गम्भीर उल्लंघन, देशको सुरक्षामाथिको प्रत्यक्ष आक्रमण र अस्वीकार्य हो,’ कतारको वक्तव्यमा उल्लेख छ,‘यसले सम्पूर्ण खाडी क्षेत्रको सुरक्षा र स्थायित्वलाई नै खतरा पुर्‍याउन सक्छ ।’

US and Israeli attacks on Iran: How safe are Nepalis working in the Gulf?

कतारले अत्यावश्यक बाहेक आफ्नो बासस्थानबाट बाहिर ननिस्कन अनुरोध गरेको छ । कतारमा कार्यरत गैरआवासीय नेपाली संघका पूर्व अध्यक्ष रमेश भट्ट कतारद्वारा जारी गरेको सूचना अनुसार आफूहरु सर्तक रुपमा बसेको बताए । ‘साथीहरु के हुन्छ भनेर चिन्तित देखिन्छ । सुरक्षा चेतावनी बढ्ने बित्तिकै सूचना आइहाल्छ,’ उनले भने,‘काम गर्ने केही ठाउँहरु बन्द छ । हामी आफ्नो कोठामा बसिरहेका छौं ।’  

बहराइनको राजधानी मनमा नजिकैको ठूलो विस्फोट भएको छ । त्यो विस्फोट अमेरिकी सैन्य क्याम्प भित्र थियो । ‘हामी प्रभावित क्षेत्रको नजिकै छु । भित्र के कस्तो भयो ? केही थाहा छैन,’ बहराइनमा कार्यरत पदमसुन्दर गुरुङले भने,‘बिहान ११:३० देखि १२:३० सम्म धेरै मिसाइल विस्फोट भइ नै रहेको थियो ।’

त्यस क्याम्पभित्र कार्यरत नेपाली सुरक्षित रहेको गुरुङले बताए ।    

इजरायलमा कार्यरत श्रीकृष्ण भण्डारीले आफूहरु सुरक्षित रुपमा बसेको बताए । ‘पहिलो भन्दा कडा खालको आक्रमण हुन्छ कि भन्ने डर छ । अब सामान्य बंकरमा नबसेर सार्वजनिक बंकरमा बस्न जानेक्रम सुरु भएको छ,’ भण्डारीले भने,‘यहाँ धेरै साइरन बजेको बज्यै छ ।’

उनले हालसालै इजरायल आएका श्रमिकहरु बढी आत्तिएको बताए । ‘हामीले उहाँहरुलाई सम्झाउने काम भइरहेको छ । नेपाली दूतावाससँग समन्वय भइरहेको छ,’ उनले भने,‘पहिलो चरणमा सुरक्षा सर्तकता नै महत्त्वपूर्ण कुरा हो ।’  

US and Israeli attacks on Iran: How safe are Nepalis working in the Gulf?

गैरआवासीय नेपाली संघ मध्यपूर्व संयोजक रमेश श्रेष्ठले खाडी क्षेत्रभरि सुरक्षा अवस्था झन् गम्भीर बन्दै गएको संकेत देखिएको बताए । ‘कुनै सूचना भए नजिकको नेपाली दूतावासको सम्पर्क नम्बरमा सर्म्पक गर्नुपर्छ । अफवाह र भ्रामक सामाजिक सञ्जाल सूचनाबाट टाढा रहनफर्छ,’ उनले भने,‘यस्तो अवस्थामा हामीले दूतावास वा रोजगारदाताले दिएको सुरक्षा निर्देशन पालना गर्नेदेखि अनावश्यक भीड, प्रदर्शन वा संवेदनशील स्थानबाट टाढा रहन जरुरी छ ।’

परराष्ट्र मन्त्रायलले खाडी क्षेत्रमा उत्पन्न सुरक्षा चुनौतीको नजिकबाट अनुगमन गरिरहेको जनाएको छ । उसले इजरायल, इरानसहित खाडी क्षेत्रमा बसोबास गरिरहेका नेपाली नागरिकलाई बढी सावधानी अपनाउन अत्यन्तै आवश्यक रहेको जनाएको छ । ‘स्थानीय सुरक्षा निर्देशनको पालना गर्न, घरभित्रै सुरक्षित रहन र आफ्नो स्थानको नेपाली समुदायसँग नियमित सम्पर्क राख्नुहोला,’ परराष्ट्रद्वारा जारी विज्ञप्तिमा भनिएको छ,‘आनावश्यक यात्रा नगर्नुहोला ।’

होम दुई दशकदेखि पत्रकारिता गरिरहेका कार्कीले श्रम तथा आप्रवासन मामिलामा दख्खल राख्छन् । उनले खाडी क्षेत्र तथा मलेसियामा कार्यरत आप्रवासी श्रमिकमाथि रिपोटिङ गर्दै आएका छन् । उनकाे श्रम र आप्रवासनमा केन्द्रीत गैरआख्यान पुस्तक 'सनैया' प्रकाशित छ ।

Link copied successfully