काठमाडौँ — संविधान संशोधनको चर्चाले मधेशवादी दलहरूलाई नजिक्याएको छ । दुई ठूला दल कांग्रेस र एमालेले संविधान संशोधनको छलफललाई अघि बढाएपछि यसअघिका विभिन्न आन्दोलनबाट प्राप्त उपलब्धि गुम्ने संशय मधेशवादी दलहरूमा देखिएको छ । त्यही संशयले उनीहरूलाई एउटै मञ्चमामा मात्रै ल्याएको छैन, सहकार्यतर्फ अग्रसर हुने प्रेरणा पनि दिएको छ । 

टुक्रा–टुक्रामा विभाजित भएका मधेशवादी दलका नेताहरू धेरैपछि मंगलबार धेरैपछि एउटै मञ्चमा देखिए । उनीहरू सबैमा सम्भावित संविधान संशोधनले प्राप्त उपलब्धि पनि गुम्ने भय देखियो । त्यसका लागि पुनः एकपटक एकता, सहकार्य वा मोर्चाबन्दीको बाध्यात्मक परिस्थिति आएको सबै नेताहरूले भावना प्रकट गरेका छन् ।

मधेशी एकता समाजद्वारा आयोजित कार्यक्रममा नेताहरूले समावेशिताका पक्षधर दलहरू विभाजित र कमजोर भएको मौका ठूला दलले छोप्न चाहेको बताएका छन् । दुई ठूला दलले निर्वाचन प्रणालीमा संशोधन गरेर समानुपातिक समावेशी प्रतिनिधित्वको व्यवस्था खोस्न लागेको संशय मधेशवादी नेताहरूले देखाएका छन् ।  उनीहरू संविधान संशोधनको सम्भावित चुनौतीलाई अवसरका रूपमा लिएर ठाउँमा आउनुपर्ने मनोवैज्ञानिक दवाबमा देखिएका छन् ।  

राष्ट्रिय मुक्ति पार्टी नेपालका अध्यक्ष राजेन्द्र महतोले २०७२ तीन दलका तीनजना नेता मिलेर नश्लीय संविधान ल्याएको र अहिलेको गर्न खोजिएको संशोधन थप नश्लीय ढंगको हुने आशंका व्यक्त गरे । उनले त्यसलाई रोक्नका लागि मधेशी, आदिवासी, जनजातिसहितका शक्तिहरू मिल्नुको विकल्प नरहेको बताए । 

जनता प्रगतिशील पार्टीका अध्यक्ष हृदयश त्रिपाठीले मधेशवादी पार्टीहरूबीच ‘लुज एलायन्स’ को प्रस्ताव गरे । ‘धेरै पटक एकता गरेर देखिसक्यौं, कुनै सफल भएन । अवसरवादी चरित्रले पार्टीहरू विभाजित भए,’ उनले भने ‘अब एकताको कुरा नगरौं । तर, मुखैमा आइसकेको चुनौतीलाई सामना गर्न सहकार्य गरौं ।’ उनले ‘लुज एलायन्स’ बनाएर साझा मुद्दामा सहकार्य गर्नुपर्ने सुझाए । संविधान संशोधन गरेर दुईदलीय व्यवस्थामा लैजाने लोकतन्त्रविरोधी कार्यको प्रयास भइरहेको उनले उल्लेख गरे । त्यो चुनौतीको सामना गर्न सबै एक ठाउँमा आउनपर्नेमा उनको जोड थियो ।