चीनतर्फ पहिरोले थुनिएपछि माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाको जलाशय खाली गरिँदै- समाचार - कान्तिपुर समाचार

चीनतर्फ पहिरोले थुनिएपछि माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाको जलाशय खाली गरिँदै

‘जस्तोसुकै बाढी आए पनि डेढ घण्टा तामाकोसीको बाँधले थेग्छ । उक्त समयमा तटीय क्षेत्रका मानिस सुरक्षित स्थानमा जानका लागि जलाशय खाली गरिएको हो ।’ - प्रवक्ता गणेश न्यौपाने
केदार शिवाकोटी

दोलखा — तामाकोसी नदीको तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई जोगाउन माथिल्लो तामाकोसी जलविद्युत् आयोजनाको जलाशय खाली गर्न थालिएको छ । पहिरोले तामाकोसीको सहायक खोला थुनिएपछि जलाशयबाट पानी छाडिएको हो ।

फाइल तस्बिर : दोलखाको लप्ची उपत्यका । नेपाल-चीन सीमामा पर्ने यही क्षेत्रमा अहिले पहिरोका कारण तामाकोसी नदीको सहायक रोङ्सी खोला थुनिएको हो । 

शुक्रबार राति चीनको तिङ्ग्री काउन्टीनजिकै पहिरोले तामाकोसीको सहायक रोङ्सी खोला थुनिएको छ । पहिरोले थुनिएको खोला ताल बनेर बसेको सूचना प्राप्त भएको दोलखाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी वासुदेव घिमिरेले जानकारी दिए ।

कुनै पनि वेला उक्त खोलाबाट बाढी आउन सक्ने सम्भावना रहेकाले नदीतटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा जाने समयका लागि जलाशयको पानी छोडिएको आयोजनाका प्रवक्ता गणेश न्यौपानेले बताए । ‘जस्तोसुकै बाढी आए पनि डेढ घण्टा तामाकोसीको बाँधले थेग्छ,’ न्यौपानेले भने, ‘उक्त समयमा तटीय क्षेत्रका मानिस सुरक्षित स्थानमा जानका लागि जलासय खाली गरिएको हो ।’ तामाकोसी जलाशयको पानीको सतह १९ सय ७८ मिटरमा झार्ने काम भइरहेको उनले बताए । ‘तामाकोसीको बाँध ५ हजार घनमिटरसम्मको बाढी थेग्न सकिने गरी निमार्ण गरिएको छ,’ उनले भने ।

त्यस्तै प्रजिअ घिमिरेले बाढी रोक्नका लागि जलाशयको पानी घटाउने काम भइरहेको बताए । ‘कुनै पनि वेला ठूलो बाढी आउन सक्ने भन्दै चिनियाँ अधिकारीहरुले भनेका छन्,’ उनले भने ‘बाढी रोक्नका लागि तामाकोसी आयोजनाको जलशयबाट पानी घटाउने काम भएरहेको छ ।’

माथिल्लो तामाकोसी जलविद्युत् आयोजनाको जलाशय । फाइल तस्बिर : कान्तिपुर

जिल्ला प्रशासन कार्यालय दोलखाले शुक्रबार राति नै चीनको तिङ्ग्री सीमा जोडिएको लप्चीनजिकै पहिरो गएर तामाकोसी नदी थुनिएको सूचना प्राप्त भएको बताएको थियो । ‘भौगोलिक विकटताका कारण उक्त थुनिएको खोलाको अवस्था के छ थाहा हुन सकेको छैन,’ प्रजिअ घिमिरेले भने, ‘चिनियाँ अधिकारीहरुले सुरक्षित हुन आग्रह गरेका छन् ।’

खोला थुनिएकाले माथिल्लो तामाकोसी आयोजनाको बाँधस्थलको माथिल्लो भेगमा तामाकोसीमा पानीको मात्रा घटेको उनले बताए । उनका अनुसार लप्ची नजिकै ६० र ६१ नम्बर सीमास्तम्भनजिकै पहिरो गएर नदी थुनिएको छ । ‘लप्चीनजिकै सीमामा पहिरो गएको चिनियाँ पक्षले भनेको छ,’ उनले भने, ‘बाढी आउन सक्ने भनेर हामीलाई भनेको छ, नदीतटीय क्षेत्रका स्थानीयलाई सुरक्षित रहन भनेका छौं ।’

नदी थुनिएको क्षेत्रमा ताल बनेको चिनियाँ अधिकारीहरुले जनाएको उनले जानकारी दिए । बाढी आउन सक्ने नदीतटीय क्षेत्रमा सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको पनि उनले बताए । अहिले नेपाली सेना र सशस्त्र प्रहरीको टोलीले तामाकोसी नदीको बहाव निरीक्षण गरिरहेको छ ।

सम्बन्धित समाचार


प्रकाशित : असार ५, २०७८ ०८:५१
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सूचना महामार्ग परियोजनाको प्रगति निराशाजनक

पहिलो प्याकेजको भौतिक प्रगति ४५ प्रतिशत, बाँकी दुईको कामै सुरू भएन
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — दुई वर्षभित्र सक्ने भनिएको अप्टिकल फाइबर बिछ्याउने (सूचना महामार्ग) परियोजनाको प्रगति ५ वर्ष बित्दासमेत निराशाजनक देखिएको छ । नेपाल दूरसञ्चार प्राधिकरणले तीन वटा प्याकेजमा बाँडेर सुरु गरेको परियोजनामध्ये एउटाको मात्रै भौतिक प्रगति भएको छ भने बाँकी दुईको शून्य छ ।

सूचना महामार्गको पहिलो प्याकेजअन्तर्गत नेपाल टेलिकमले प्रदेश १, प्रदेश २ र वाग्मती प्रदेशका जिल्ला सदरमुकाम छुने गरी अप्टिकल फाइबर बिछ्याउने कामको जिम्मा पाएको थियो । प्राधिकरण र टेलिकमबीच २०७३ असोज १२ मा ५ अर्ब रुपैयाँमा काम सक्ने गरी सम्झौता भएको थियो । तर टेलिकमले सम्झौता गरेको तीन वर्षपछि मात्रै काम सुरु गरेको थियो । परियोजनाको काम सुरु भएको २ वर्षमा यसको भौतिक प्रगति ४५ प्रतिशत मात्रै छ । यो प्याकेजअन्तर्गत २ हजार ८३ किलोमिटर अप्टिकल फाइबर बिछ्याउनुपर्नेमा जेठ मसान्तसम्म करिब ९ सय ८० किमि मात्रै बिछ्याइएको छ । यो अवधिसम्म बाँकी दुई प्याकेजको प्रगति भने शून्य रहेको प्राधिकरणले जनाएको छ ।

टेलिकमले साढे दुई वर्ष लगाएर ठेक्का प्रक्रिया पूरा गरी २०७६ जेठ पहिलो सातादेखि अप्टिकल फाइबर बिछ्याउने काम सुरु गरेको थियो । अप्टिकल फाइबर बिछ्याउन, सामान खरिद गर्न टेलिकमले ५ वटा कम्पनीलाई जिम्मा दिएको छ ।

प्राधिकरणले तेस्रो प्याकेजअन्तर्गत कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशमा पनि अप्टिकल फाइबर बिछ्याउन टेलिकमलाई नै जिम्मा दिएको छ । यसअघि स्मार्ट टेलिकम प्रालिलाई जिम्मा दिइएको भए पनि २ वर्षसम्म काम नै सुरु नगरेपछि मन्त्रिपरिषद्ले स्मार्टबाट परियोजना खोसेर टेलिकमलाई दिने निर्णय गरेको हो । यो निर्णय भएको करिब एक वर्ष हुनै लाग्दा पनि परियोजनाको ठेक्का लाग्न बाँकी छ । प्राधिकरणका अनुसार टेलिकमले बोलपत्र आह्वान गरिसके पनि कोरोना महामारीका कारण म्याद थप गरिएको छ । यसअन्तर्गत १ हजार ९ सय ९२ किमि अप्टिकल फाइबर बिछ्याउनुपर्ने हुन्छ ।

दोस्रो प्याकेजअन्तर्गत गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका सबै जिल्ला सदरमुकाम छुने गरी प्राधिकरणले युनाइटेड टेलिकम लिमिटेडलाई कामको जिम्मा दिए पनि प्रगति शून्य छ । यो प्याकेजअन्तर्गत २ हजार १ सय ६० किलोमिटर अप्टिकल फाइबर बिछ्याउनुपर्ने हुन्छ । ठेक्का पाएको दुई वर्षसम्म पनि कुनै काम नगरी बसेको युनाइटेडबाट प्राधिकरणले परियोजना खोस्न खोज्दा सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा दायर गरेका कारण यो प्याकेजको विषयमा प्राधिकरणले कुनै निर्णय गर्न सकेको छैन । मुद्दा सर्वोच्चमा विचाराधीन छ । कामको जिम्मा लिएर ‘सिन्को पनि नभाँचेको’ यो कम्पनीलाई प्राधिकरणले पेस्कीबापत ४० करोड २० लाख रुपैयाँ भुक्तानी दिइसकेको छ ।

अप्टिकल फाइबर बिछ्याउने कम्पनीले नै त्यसको मर्मतसम्भार गर्ने र अन्य सेवा प्रदायकलाई भाडामा दिने गरी प्राधिकरणले तीनै प्याकेजको जिम्मा दिएको हो । ग्रामीण दूरसञ्चार कोषको प्रयोग गरी सञ्चालित सूचना महामार्ग परियोजनामा यो कोषमा रकम जम्मा गर्ने सेवा प्रदायकहरूबीच प्रतिस्पर्धा गराइएको थियो । नेपाल टेलिकमलाई पहिलो प्याकेजको जिम्मा दिँदा भने प्रतिस्पर्धा गराइएको थिएन । ग्रामीण क्षेत्रमा दूरसञ्चार पूर्वाधारको विकास गर्ने उद्देश्यसहित यो कोष स्थापना गरिएको हो ।

दूरसञ्चार सेवा प्रदायक र इन्टरनेट सेवा प्रदायकहरूले आफ्नो वार्षिक आयको २ प्रतिशत रकम यो कोषमा जम्मा गर्नुपर्ने प्रावधान छ ।

प्रकाशित : असार ५, २०७८ ०८:२३
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×