राष्ट्रिय धान दिवसको अवसरमा असार १५ मा देशभर सामान्य दिनको तुलनामा पाँच गुणा बढी ७५ लाख लिटर दही खपत हुने नेपाल डेरी एसोसिएसनका केन्द्रीय अध्यक्ष प्रल्हाद दाहालले बताए ।
What you should know
चितवन — असार १५ मा धान दिवस मनाउने र दही–चिउरा खाने चलन छ । वर्षभरि अत्याधिक दही खपत पनि यही दिन हुने गरेको छ । भरतपुर महानगरपालिका–१५ फूलबारीका प्रांगारिक किसानहरुको समूहले २३ औं धान दिवसको अवसर पारेर सोमबार बिहान विभिन्न गतिविधि सम्पन्न गर्यो । किसानलाई प्रशिक्षणदेखि हिलोमा रमाउने खेलसम्म सकिएपछि सहभागीले दही–चिउरा खाए ।
आयोजक चन्द्रप्रसाद अधिकारीले डेरीबाट २५ किलो दही ल्याएर सहभागीलाई दही–चिउरा खुवाएको बताए । चितवनको दक्षिणी भेग माडी बसन्तपुरमा रहेको सोमेश्वर दुध डेरीका सञ्चालक ओमनाथ पाण्डेले अरु बेला दैनिक एक सय लिटर हाराहारीमा दही बिक्रि गर्थे । असार १५ का लागि एक हजार लिटर दही व्यवस्था गरेको उनले बताए ।
‘वर्षमा सबैभन्दा बढी दही खपत हुने दिन नै असार १५ हो । आजकाका लागि तीन/चार दिनअघि दुधको जोहो गरेर दही बनाउँदै फ्रिजमा राखेका थियौं,’ पाण्डेले भने । समूह, संघसंस्थाले आयोजना गर्ने धान दिवसका कार्यक्रममा मात्रै नभए आजका दिन घरघरमा दही–चिउरा खाने चलन छ । त्यसैले यो दिन दहीको माग अत्याधिक रहने उनले बताए ।
पहिटानीको गंगानगर दुग्ध उत्पादक सहकारीको डेरीले असार १५ मा १९ हजार लिटर दही बेच्यो । अरु बेला दिनमा दुई हजार लिटर हाराहारीमा दही बिक्री हुने गरेको अध्यक्ष कृष्णप्रसाद सापकोटोले बताए । गंगानगरको उत्पादन गोरखा, तनहुँ र नवलपरासीसम्म पुग्छ । चितवनमा डेरी उद्योगहरुले उत्पादन गरेको दही प्राय: आधा लिटरको प्लाष्टिक प्याकेटमा पाइन्छ । जसको बजार मूल्य ७० रुयैयाँ छ ।
नेपाल डेरी एसोसिएसनका केन्द्रीय अध्यक्ष प्रल्हाद दाहाल असार १५ नै सर्वाधिक दही खपत हुने दिन भएको बताउँछन् । ‘असार १५ मा देशभर जति दही खपत हुन्छ त्यति अरु बेला खपत हुँदैन । एकै पटक धेरै दही खपत हुने तीजको दर खान र दसैंका बेलामा हो,’ अध्यक्ष दाहालले भने ।
असार १५ मा एकै दिन देशभर ७५ लाख लिटरसम्म दही खपत हुने उनले बताए । अरु सामान्य दिनमा १५ लाख लिटर दही खपत हुने गरेको अध्यक्ष दाहाल बताउँछन् । ‘बढी उत्पादन भएका बेला बनाएको धुलो दुधबाट पनि असार १५ का लागि दही तयार हुन्छ । हामीले हप्ता दिनदेखि दही उत्पादन बढाउन सुरु गर्छाैं,’ अध्यक्ष दाहालले भने । असार १५ मा खपत हुने दही देशकै उत्पादनले पुग्ने उनले बताए । यो दिनमा दही मात्रै एक अर्ब रुपैयाँ बराबरको बिक्री हुने उनको भनाइ छ ।
असार १५ मा मुख्य सहरी क्षेत्रहरुमा दहीको खपत अत्याधिक हुने गरेको उनले बताए । रोपाइँ हुने ठाउँदेखि घरघरसम्म दही–च्युरा खाने चलन फष्टाएका कारण यसको राम्रो प्रभाव डेरी उद्योग र दुध किसानलाई परेको उनले बताए । देशभर राष्ट्रिय धान दिवस मनाउन सुरु भएको २३ वर्ष भए पनि पछिल्लो पाँच/सात वर्षयता दहीको खपत अत्याधिक बढेको दाहालले बताए ।
