काठमाडौँ — कांग्रेस राजनीतिक अभियान लिएर यतिबेला मतदाताकहाँ पुगिरहेको छ । तर, उसले उठाएका मुद्दामा मतदाताले संशय गरिरहेका छन् । स्थानीयले विशेषगरी जनजीविकासँग जोडिएका प्रश्न नेताहरुमाथि तेर्स्याएका छन् ।

यसै सन्दर्भमा कांग्रेस महामन्त्री गगन थापासँग गरिएको कुराकानी :

हालै प्युठान, रोल्पा, सल्यान र दाङमा कार्यक्रम सकेर काठमाडौं फर्कनुभएको छ । कस्तो स्थिति पाउनुभयो ?

म पार्टीको कार्यक्रममा त्यता गएको हो । पार्टी नेता, कार्यकर्ता र समर्थकमा उत्साहक कायमै रहेको पाएँ । म अरु क्षेत्रमा जाँदा बढी आक्रोश, निराशा थियो, त्यहाँतिर कम भएको पाइयो । त्यो क्षेत्रमा युद्धको प्रभाव बढी परेकाले होला एकदम कम निराशा देखेँ । सर्वसाधारणलाई अमनचयनको स्थितिको महत्व बुझेको हुनाले जे भएको छ, त्यसमा उत्साह बढी पाएँ ।

सभामा पार्टी नेता, कार्यकर्ता, शुभेच्छुकको सहभागिता राम्रो रह्यो । यसका साथै अरु अन्तर्क्रिया पनि गरेँ । राजनीतिक दलबीच सम्बन्ध ठिकठाक ढंगले गएको छ । त्यहाँ दलहरुबीच स्वस्थ राजनीतिक सम्बन्ध छ । हार्दिकता छ ।

रोल्पामा माओवादीका साथीहरुले आयोजना गरेको भलिबल प्रतियोगितामा बोलाउनुभयो । कार्यक्रममा सहभागी भएँ । एमालेका केही साथी भेट्न आउनुभयो । यसका साथै भौतिक पूर्वाधार राम्रो बन्दै गएको देखिन्छ । कर्णाली प्रदेशको सुर्खेत, सल्यान, लुम्बिनीको दाङ, रोल्पा र प्युठानमा प्रदेश र संघको भौतिक पूर्वाधार निर्माणमा स्रोत साधन राम्रो प्रयोग भएको देखिन्छ । स्थानीय सरकारले बाटोघाटो र अन्य पूर्वाधार निर्णाणमा लागेको देखिन्छ । यद्यपि राप्ती राजमार्ग र कर्णाली राजमार्ग निर्माणमा संघको योजनामा केही ढिलासुस्ती भएको देखिन्छ । संघले गर्नुपर्ने काम भएको छैन ।

विकास गाउँ पुग्यो तर बसाइँसराइको प्रभाव कस्तो पाउनुभयो ?

त्यहाँको यात्रामा तीव्र बसाइँसराइ छ । वैदेशिक रोजगारीमा जाने संख्या बढेको देखिन्छ । वैदेशिक रोजगारीमा गएका व्यक्ति फर्केर गाउँमा लगानी गर्ने हुन्थ्यो, त्यो छैन । जसले गर्दा पहाडी जिल्लामा थप लगानी भएको छैन । पहाड रित्तिने क्रममा छन् । त्यहाँ चिन्ता र चिन्तनचाहिँ यत्रो पूर्वाधार बन्यो, गाउँ रित्तिन थाले, विकास निर्माणको लाभ कसरी लिने भन्ने चिन्ता देखिन्छ । म त्यहाँको क्याम्पसमा पनि गएँ, सबैको गुनासो विद्यार्थी छैनन् भन्ने छ । एकदम ठूलो संख्यामा विद्यार्थी घटेका छन् । यो एउटा चित्रले धेरै कुरा बोल्छ ।

स्थानीयका अपेक्षा कस्तो पाउनुभयो ?

दाङ र रोल्पामा सिमेन्ट उद्योग र स्थानीयबीच द्वन्द्व देखिन्छ । उद्योगका लागि निकालिएको ढुंगाविषयमा स्थानीय र उद्योगबीच ठूलो टकराव देखिन्छ । यसको समाधान गर्नुपर्ने देखिन्छ । रोल्पा, सल्यानमा ससाना उद्यम गर्ने युवासँग भेट भयो । उनीहरुले आफ्नै बलबुतामा काम गर्दै आएका छन् । बाटो राम्रो नहुँदा उनीहरुले उत्पादन गर्ने तरकारी लगायतमा लागत धेरै परेको छ । जसले गर्दा जुन प्रतिफल पाउनु पर्ने हो, पाएका छैनन् । जसका कारण चाँडो थाकेको देखिन्छ । हामीले पूर्वाधारमा मद्दत गरिदिए हुन्छ । म जनसभामामा धेरै समयपछि गएको हो । मेरा मनमा केही कुरा थिए । सुर्खेतदेखि सल्यानसम्म आइपुग्दा सबै उमेर समूहको साथीहरु आउनुभयो । युवाहरुको राम्रो उपस्थिति थियो । अझै पनि युवाले केही गर्छन् कि भन्ने आशा देखिन्छ । विश्वास अझै बाँकी छ । अझै जोगाउनुपर्ने छ ।

गाउँ जाँदा मुद्दा पनि फरक ढंगले लानुपर्ने आवश्यकता भएको हो ?

मैले सभामा जाँदा अरु दलबारे क्याजुअल टिप्पणी गरे पनि त्यो एकदम कम हो । त्यसपछि मैले स्थानीयसँग अन्तक्रिया गरेँ । त्यसको विषय त्यहाँको समुदायको जीवनसँग जोडिएको थियो । मैले अरु सबै खराब, हामी असल भनेको भए पूर्वाग्रही भइन्थ्यो । समुदायले समस्याको समाधान खोजेको छ । दलहरुबीच गालीगलौज धेरै भयो, अब जिम्मेवारी बोध गर्नुपर्‍यो भन्ने खोजेको देखियो । मेरो कोसिस पनि त्यही रहृयो ।

आम नागरिकमा पुराना दलप्रति चर्को असन्तुष्टि गुनासो देखिएन ?

पुरानो राजनीतिक दलको हैसियत सकियो भन्ने ‘एक्सट्रिम’ भनाइ छ । भर्खर उपचुनावमा हेर्‍यौं । पुराना मुद्दा बोक्ने दल र नयाँ पनि हेर्‍यौं । सँगसँगै हामी पुराना दलले हाम्रो जमिन केही भएको छैन भनेर सोच्ने कुरा पनि अर्को एक्सट्रिम तर्क हो । हामी पुरानो छौ , संरचना छ, विश्वास छ । एकदम धेरै प्रश्न छन्, गुनासा छन् ।

म पुरानो दलको कार्यकर्ता हुँ । पुरानै ढाँचामा भएको कार्यक्रममा पुरानो शैलीबाट संवाद नगरी जनजीविकाका विषय उठाउने कोसिस गरेँ । त्यो सानो भए पनि नयाँ कुरा भयो । पुराना दलले पनि अलिकति बदलिँदो परिस्थितिअनुसार नयाँ कुरा गर्ने, जनतासँग जोडिने कोसिस गर्‍यौं भने हाम्रो स्पेस बन्छ । हामीबाहेक कोही पनि छैन सोच्यौं भने हुँदैन । हाम्रो धरातल पहिलेभन्दा कम भएको स्विकार गर्नुपर्छ । त्यो कुरा मान्नुपर्छ । तर, जबरजस्त आन्दोलन गलत, परिवर्तनका ऐजन्डा केही होइन भनिँदै छ । नेपालमा केही भएको छैन भन्ने कुरा नौजवानहरुमा देखि, जसले यी कुरा देखेनन् भोगेनन् । उनीहरुलाई बझाउनुपर्ने काम हाम्रो पुस्ताको हो । देशमा जुन गतिमा परिवर्तन हुनुपर्ने हो, त्यो नभएपछि युवा पुस्ताले प्रश्न गरेको छ, गाली गरेको छ, आलोचना गरेको छ । नयाँ पुस्ताले यही कुरा सुनेको छ । सही कुरा उनीहरुसम्म पुगेको छैन । पुराना दलले नकारात्मक भाष्य चिर्ने कोसिस गर्नुपर्छ । हामीले के भोगेका थियौ, कसरी बदल्यौं भन्नुपर्छ । हामीमाथि प्रश्न छन्, संशय छन् भन्ने कुरा बुझ्न जरुरी छ ।