भारतले पाकिस्तानमाथि हालै सञ्चालन गरेको मिसाइल आक्रमणले फेरि एक पटक एसियाली उपमहाद्वीपमा बारुदको गन्ध फैलिएको छ । यो सैन्य कदमले न दुश्मनलाई कमजोर बनाउनेछ, न त सीमा सुरक्षित नै रहनेछ ।

बरु यसले लाखौँ नागरिकको मनमा भय, शंका र त्रासको आँधी ल्याउने निश्चित छ । भारतले यो कदमलाई कुनै विशिष्ट ‘सर्जिकल स्ट्राइक’ का रूपमा चित्रित गरे पनि वास्तविकतामा यो शक्ति प्रदर्शनभन्दा बढी राजनीतिक सन्देश हो । जसले विगतका हरेक युद्धमा जस्तो अहिले पनि जनतालाई गहिरो मर्ममा पुर्‍याउनेछ ।

युद्धका नाममा जुन जुन निर्णय लिइन्छ, त्यसको मूल्य चुकाउने भनेका सीमापारि उभिएका जवान, आकाश छोप्दै आएको मिसाइलको आवाजमा काँपिरहेका बालबालिका र शान्ति खोजिरहेका आम नागरिक नै हुन् । भारत र पाकिस्तानले इतिहासमा तीन ठूला युद्ध लडे, दर्जनौँ साना झडप भोगे, तर न कुनै स्थायी समाधान आयो, न त द्वन्द्व नै अन्त्य भयो । बरु, द्वन्द्व र शंकाको यो दुष्चक्रले दुई देशलाई मात्र हैन, सिंगो दक्षिण एसियालाई नै जोखिममा पार्दै लगेको छ ।

यस सन्दर्भमा सबैभन्दा चिन्ताजनक पक्ष भनेको मिडियाको भूमिका बनिरहेको छ । समाचारका शीर्षकहरू ‘भारतको प्रतिशोध’ र ‘पाकिस्तानको जवाफ’ जस्ता शब्दमा सीमित भइरहेका छन्, जहाँ शान्तिको संवाद, कूटनीतिक पहल र दीर्घकालीन समाधानको आवाज कतै हराएको छ । यस्तो अवस्थामा मिडियाले ‘सूचना’ होइन, ‘उत्तेजना’ बेचिरहेको दृश्य अत्यन्त दुर्भाग्यपूर्ण छ ।

नेपालले सदैव क्षेत्रीय शान्तिका पक्षमा आफ्नो आवाज उठाउँदै आएको छ । बुद्धजन्मभूमिको परिचयले हामीलाई बौद्धिक दायित्व पनि दिएको छ, जहाँ हामी तटस्थ भईकन पनि सत्यको पक्षमा उभिन सक्छौं । आजको समयमा हामी भारत र पाकिस्तानका नेतालाई आग्रह गर्छौं– अब युद्ध होइन, संवाद सुरु गर्नुहोस् । मिसाइल दाग्ने प्रतिस्पर्धा अन्त्य गर्नुहोस् र जनताका पक्षमा कूटनीतिक वार्तामा बस्नुहोस् । शक्ति देखाउनुभन्दा संयम देखाउनु आजको नेतृत्वको कर्तव्य हो ।

दक्षिण एसियामा पहिले नै गरिबी, बेरोजगारी, स्वास्थ्य संकटजस्ता समस्याले जनजीवन आक्रान्त छ । त्यसमाथि बारुदको खेलले यी समस्यालाई अझ भयावह बनाउनेछ । युद्धले कसैलाई जिताउँदैन, यसले केवल मानवता हराउँछ ।

हामी यो पनि बुझ्छौं कि युद्ध गर्ने निर्णय सधैं नेताले लिन्छन्, तर चिहानमा पुग्ने त सिपाही, गरिब किसानका छोराछोरी र झुपडीका सपना देख्ने हुन्छन् । त्यसैले हाम्रो आग्रह छ– शान्ति नै वीरता हो, संवाद नै समाधान हो । आउनुहोस्, युद्ध होइन, सहकार्य र शान्तिको यात्रा थालौं ।
–सन्तोष सिम्खडा, टोकियो, जापान