चुनावलाई असर पुग्ने गरी सीमापारिबाट हतियार तथा विस्फोटक पदार्थ भित्रिन नदिन नाकाको सुरक्षा जाँचमा कडाइ
What you should know
काठमाडौँ — २४ भदौको प्रदर्शनका क्रममा लुटिएका हतियार र भागेका कैदीबन्दी–थुनुवा नियन्त्रण गर्न चारवटै सुरक्षा निकाले विशेष संयन्त्र परिचालन गरेका छन् । आसन्न प्रतिनिधिसभा निर्वाचन सुरक्षित रूपमा सम्पन्न गराउने उद्देश्यसाथ नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल (एपीएफ) र राष्ट्रिय अनुसन्धान विभागले आआफ्नो संयन्त्रलाई ७७ वटै जिल्लामा तैनाथ गराएका हुन् ।
‘निर्वाचन एकीकृत सुरक्षा कार्ययोजना–२०८२’ ले जेलबाट भागेका कैदीबन्दी र लुटिएका हतियारलाई सुरक्षा चुनौतीका रूपमा राखेको छ । करिब ६ महिनाअघिको प्रदर्शनका क्रममा नेपाल प्रहरीका करिब १३ सय हतियार लुटिएका/हराएका थिए । तीमध्ये अझै ४ सय हतियार फेला परेका छैनन् । प्रहरीका करिब १ लाख राउन्ड गोली पनि अभिलेखबाट हराएका थिए ।
अनुसन्धानका क्रममा प्रहरी हिरासतमा रहेका, मुद्दाको पुर्पक्षका क्रममा रहेका र अदालतबाट दोषी ठहर भई कैद सजाय भुक्तान गरिरहेका गरी करिब १४ हजार कैदीबन्दी र थुनुवा पनि भागेका थिए । तीमध्ये करिब ४ हजार कैदीबन्दी र थुनुवा फरार छन् ।
निर्वाचनमा बम तथा विस्फोटक पदार्थको प्रयोगबाट पनि शान्ति सुरक्षामा खलल पुर्याइने आकलन गरिएको छ । विभिन्न व्यक्तिले लाइसेन्स लिएर राखेका हतियार तथा गोलीगट्ठा मतपरिणाम नआएसम्म प्रशासनलाई बुझाउन सरकारले निर्देशन जारी गरेको थियो । २१ हजारभन्दा बढी लाइसेन्स प्राप्त हतियार विभिन्न व्यक्तिसँग रहेकामा हालसम्म ५ हजार हाराहारी मात्रै प्रशासनमा बुझाइएको छ ।
निर्वाचन सुरक्षा तथा व्यवस्थापनमा खटिएका चारवटै सुरक्षा निकायका अधिकारीका अनुसार लुटिएका हतियार तथा भागेका कैदीबन्दी नियन्त्रण गर्न बम तथा विस्फोटक पदार्थको प्रयोगबाट अशान्ति मच्चाउन सक्ने व्यक्ति तथा समूहको निगरानी गर्न र दर्ता हतियारको दुरुपयोग रोक्न विशेष अपरेसन चलाइएको जनाएका छन् । यस कार्यमा नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीले विशेष ब्युरोसहितको संयन्त्र परिचालन गरेका छन् । नेपाली सेनाको ‘इन्टेलिजेन्स युनिट’ पनि यसमा परिचालन भएको छ । अनुसन्धान विभागले पनि आफ्नै संयन्त्रलाई खटाएको छ ।
२४ भदौको विध्वंसपछि लुटिएका हतियार र फरार कैदीबन्दी नियन्त्रणमा लिन सुरक्षा निकायले संयन्त्र परिचालन गरेका थिए । तर अझै ठूलो संख्यामा हतियार र कैदीबन्दी बाहिरै रहेकाले पुनः देशभर संयन्त्र खटाइएको प्रहरीका एक अधिकारीले जानकारी दिए । निर्वाचनको विपक्षमा रहेका दल र समूहबाट पनि अशान्ति मच्चाउने जोखिम रहेकाले उनीहरूलाई पनि निगरानीमा राखिएको ती अधिकारीले बताए ।
चुनावलाई असर पुग्ने गरी भारतबाट हतियार तथा विस्फोटक पदार्थ भित्रिन नदिन सशस्त्र प्रहरीले अन्तर्राष्ट्रिय सीमा नाकामा सुरक्षा जाँच कडाइ गरेको छ । मतदानको दिन र त्यसअघि गरेर ७२ घण्टाका लागि दुवै देशका अन्तर्राष्ट्रिय सीमा नाका ‘सिल’ गर्ने निर्णय भइसकेको छ । तर त्यसअघि नै आपराधिक व्यक्ति तथा समूहले हतियार तथा विस्फोटक पदार्थ भित्र्याउन सक्ने जोखिम रहेकाले नाकामा थप कडाइ गरिएको सशस्त्र प्रहरीले जनाएको छ ।
भारतसँग ताप्लेजुङदेखि कञ्चनपुरसम्म करिब १ हजार ८ सय ८० किमि सीमा छ । भारततर्फको सीमा सुरक्षाका लागि सशस्त्र प्रहरीका २ सय ४९ बोर्डर आउट पोस्ट (बीओपी) छन् । अहिले तिनै बीओपीमार्फत चेकप्वाइन्ट बढाएर सुरक्षा जाँचमा कडाइ गरिएको छ । ‘बीओपीका अलावा सीमा क्षेत्रका करिब १ हजार प्वाइन्टमा सशस्त्रका संयन्त्र खडा गरी आवागमन र यात्रुसँग भएका मालवस्तु जाँचलाई कडाइ गरिएको छ,’ सशस्त्रका एक अधिकारीले भने ।
