कृषि तथा पशुपालन क्षेत्र विकासका लागि पालिकाको पशु हेरालु अनुदान कार्यक्रम
गुल्मी — इस्मा गाउँपालिका–५ का कृष्णबहादुर महतको गोठ गाईले भरिभराउ छ । मल आफ्नै बारीमा प्रयोग गर्ने भएकाले उनको आम्दानीको मुख्य स्रोत दूध हो । त्यसमाथि गाई पालेकै भरमा पालिकाले मासिक १० हजार रुपैयाँ अनुदान दिन थालेपछि उनी मक्ख छन् ।
‘गाउँमै केही गर्ने सोचले गाईपालन सुरु गरें,’ उनले भने, ‘पालिकाले अनुदानसहित निःशुल्क औषधि दिएपछि मिहिनेतको फल पाएको लागेको छ ।’ तीन वर्षदेखि सञ्चालन गरेको उनको न्यु नमुना कृषि तथा पशुपन्छी फार्ममा हाल १४ वटा गाई छन् । पाँच दुहुना गाईबाट ४५ लिटर दूध बजार पुर्याउँछन् ।
इस्मा गाउँपालिका–६ का अर्का किसान कमल पराजुलीले एकीकृत पशुपन्छी तथा कृषि फार्ममा गाई पालेका छन् । उनको फार्ममा हाल ५ वटा माउ गाई छन् । पालिकाले मासिक १० हजार अनुदान दिएपछि उनी गाईपालनमा थप आकर्षित भएको बताउँछन् ।
‘मेरा लागि त यो पेन्सन नै भएको छ,’ उनले भने, ‘व्यावसायिक पशुपालक भए पनि यसले ठूलो राहत दिएको छ ।’ उनले अघिल्लो वर्षदेखि गाईपालन सुरु गरेका हुन् । इस्मा गाउँपालिका–१ का टामलाल कुँवरले गौरव कृषि तथा पशुपन्छी फार्म सञ्चालन गरेर भैंसीपालन गरेका छन् ।
पालिकाले सहायता दिएपछि उनले केही हदसम्म भए पनि स्थानीय सरकार भएको अनुभूति गरेको बताए । ‘पालिकाले हामीलाई हेरालुबापत आर्थिक सहयोग गरेको छ,’ उनले भने, ‘कामदार लगाउन सजिलो भइरहेको छ ।’ गत वर्षदेखि यो सुविधामा जोडिएको फार्ममा हाल ८ भैंसी र २ गाई छन् । दैनिक ३० देखि ३५ लिटर दूध बजार पुर्याउँदै आएका छन् । उनलाई सघाइरहेकी गीता कुँवरले पालिकाले प्रोत्साहन गरेकामा खुसी रहेको बताइन् ।
पालिकाले पशु हेरालु अनुदानअन्तर्गत प्रदान गर्ने मासिक १० हजार रुपैयाँबाट पालिकाका पाँचवटा फार्म लाभान्वित भएका छन् । हेरालु अनुदानमा घिमिरे कृषि तथा पशुपन्छी फार्म अम्मरपुर, न्यु नमुना कृषि तथा पशुपन्छी फार्म रजस्थल, गगन–गृष्मा कृषि तथा पशुपालन फार्म हस्तीचौर, एकीकृत कृषि तथा पशुपन्छी फार्म अम्मरपुर र गौरव कृषि तथा पशुपन्छी फार्म हस्तीचौर समेटिएका छन् ।
इस्मा गाउँपालिकाले गत वर्षदेखि यो कार्यक्रम अगाडि बढाएको थियो । कार्यक्रमको मापदण्डअनुसार पाँच गाई वा भैंसी दुहुना भएको हुनुपर्नेछ । यससम्बन्धी अनुगमन वडाका पशु प्राविधिकले गर्दै आएका छन् । हरेक वर्ष साउनमा फार्महरू सूचीकृत गरी सम्झौता गरेर भदौदेखि असारसम्म ११ महिनाको रकम पालिकाले किसानलाई भुक्तानी दिने गरेको छ । गत वर्ष पाँचवटा फार्मले ११ महिनाको ५ लाख ५० हजार रुपैयाँ भुक्तानी पाइसकेका छन् ।
गाउँपालिकाका अध्यक्ष भगतसिंह खड्काले कृषि तथा पशुपालन क्षेत्रको दीर्घकालीन विकासका लागि पशु हेरालु अनुदान कार्यक्रम ल्याइएको बताए । ‘अनुदानले पशुपालनमा आकर्षण बढ्न थालेको छ,’ उनले भने, ‘कार्यक्रमबाट पालिका दूधमा आत्मनिर्भर भई जिल्ला सदरमुकाम तम्घासमा पनि बिक्री भइरहेको छ ।’
