पाँचथर — नेपालका १६औं राष्ट्रिय विभूति एवं किराँत धर्मका प्रवर्तक फाल्गुनन्द लिङ्देनको १ सय ४१ औं जन्म जयन्ती मनाइँदैछ ।

यो दिवश विशेषतःपाँचथर, इलाम, ताप्लेजुङसहित कोशी प्रदेशमा भव्यताका साथ मनाउने गरिन्छ । विक्रम सम्वत् १९४२ साल कात्तिक २५ गते इलामको चुक्चिनाम्वामा जन्मिएका भएका फाल्गुनन्दलाई किराँत लिम्बू समुदायले समाज सुधारकका रुपमा लिने गरेका छन् ।

१९८८ साल बैशाख २४ गते पाँचथरको शिलौतीमा पूर्वी नेपाल अन्तर्गत १० लिम्बूवान १७ थुमका अग्रजहरुलाई भेला पारेर सत्य धर्म मुचुल्का घोषणा गर्दै समाज सुधारको अभियान थालेका थिए ।

सत्यधर्म मुचुल्कामा छोरी छोरीलाई बराबर अध्ययन अध्यापन, लेखपढ र समान अंश बण्डा दिने लिने हक कायम गर्ने गराउनुपर्ने, सुनौली रुपौली र दाइजो प्रथा अन्त्य गर्नुपर्ने, छोरीहरु देवीका प्रतिक भएकाले उनीहरुको विहेका लागि कुरो छिन्दा कुटुम्बबाट रीत लिनु नहुने, दाइजो दिनको साटो शिक्षा दिक्षा दिनुपर्ने वा स्वावलम्बी बनाउनुपर्ने बुँदा उल्लेख छन् ।

बाल्यकालमा आफ्ना पितासागै गाई गोठमा बिताएका फाल्गुनन्दले जीवनको अन्तिम क्षणसम्म धुम्रपान, मध्यपान, विलासिता र अन्धविश्वासविरुद्व अभियान चलाएकाले उनलाई समाज सुधारकको उपमा दिइएको हो ।

२२ वर्षको उमेरमा भारतीय सेनामा भर्ना भएका उनले १३ वर्ष नोकरी गरेर फर्केपछि समाज सुधारको अभियानमा लागेका थिए । उनले नोकरीबाट फर्केपछि पाँचथर, इलाम, ताप्लेजुङ, भुटान र तेह्रथुममाका विभिन्न स्थानमा माङहिम (मन्दिर) निर्माण गर्दै सांस्कृतिक अभियान मार्फत ज्ञानको ज्योति प्रवाह गर्न थालेको पाइन्छ ।

बाल्यकालबाटै सत्यआहार, सत्य विहार, सत्य व्यवहार गर्नुपर्छ भन्ने मान्यता राख्ने उनले खानपान र सस्कारले किराँत समुदाय पछाडी भन्दै किराँत धर्म हाङ साम्यो को थालनी गरेका थिए । जसलाई पछिल्लो समय फाल्गुनन्द पन्थ भनिन्छ ।