सिंगो गाउँपालिकालाई आलुबाट आत्मनिर्भर बनाउन जुटे किसान
पर्वत — पर्वतको बिहादी गाउँपालिका-५ को खोरपोखराका किसान यतिबेला आलुबारीमा व्यस्त छन् । यहाँका १९ किसानले ५० रोपनी जमिनमा सामूहिक आलु खेती गरेका छन् ।
शिवजीखोला कृषक समूहमा आबद्ध किसान यसपालि आलु बेचेर प्रतिघर एक लाख रुपैयाँ भित्र्याउने लक्ष्यमा छन् । मंसिरमा लगाइएको आलु खोस्रिने बेला भइसकेको छ । यसपाला प्रतिकेजी ५० रुपैयाँमा बारीबाट आलु बेच्न सकिन्छ कि भन्ने उनीहरुलाई लागेको छ । व्यक्तिगत आलु खेती गरिरहेका किसानलाई कृषि ज्ञान केन्द्र पर्वतले समूह बनाएर खेती गर्न उत्प्रेरित गरेको हो ।
समूहका सचिव खगेन्द्रप्रसाद तिवारीले अब आलु उत्पादन भएसँगै भण्डारणको व्यवस्था गर्नुपर्ने बताए । ‘हामीले खान पुग्ने गरी घरघरमा पनि आलु त लगाएकै थियौं । अब समूहमा लगाएर बजारीकरण गर्ने लक्ष्य छ,’ तिवारीले भने, ‘अब आलुबाट सिंगो गाउँपालिकालाई आत्मनिर्भर बनाउन सकिन्छ होला ।’
२ मुरी आलु भित्र्याइसकेकी स्थानीय नैना काफ्लेले यसपाला आलु बेचेरै एक लाख भित्र्याउन सकिन्छ कि भनेर सुनाइन् । उनले समुहमा आलु खेती गर्दा लगानी पनि कम पर्ने र उत्पादन पनि राम्रो हुने बताउँदै हिउँदभर बाँझै रहने खेतमा अब आलु खेती गर्न सकिने सुनाइन् ।
शिवजीखोला कृषक समूहले यसपाला ‘सेजिटा’ जातको आलु नमुनाका रुपमा लगाएको थियो । कृषि ज्ञान केन्द्रले चालु वर्षमा बीउ मात्रै उत्पादन गर्नका लागि बिहादी-१ को सिर्जनशील कृषक समूह, वडा नम्बर ४ को आत्मनिर्भर कृषि समूह र वडा नम्बर ५ को शिवजीखोला कृषक समूहमा ‘सेजिटा’ आलु लगाइएको हो । ज्ञान केन्द्रका अनुसार यो आलुबाट ‘आलु चिप्स’ र ‘फ्रेन्स फ्राई’ बनाउन सकिन्छ ।
ज्ञान केन्द्रका प्रमुख परशुराम अधिकारीले पर्वतमा चालु आर्थिक वर्षमा मात्रै ६१ कृषक समूहका १ हजार ३ सय हेक्टर जमिनमा आलु खेती गर्न किसानलाई बीउ र प्रविधिमा अनुदान दिएको बताए । यसपाला २६ हजार मेट्रिकटन आलु बजार पठाउन सकिने लक्ष्य राखिएको बताउँदै उनले भने, ‘हामीले किसानलाई बीउमा ७० प्रतिशत र प्रविधिमा ५० प्रतिशत अनुदान दिएका छौं । सिँचाइको व्यवस्थापन गर्नु परेमा ७० प्रतिशत अनुदान सहयोग गरेका छौं ।’
आलु उत्पादन बढाउन मात्रै केन्द्रले पर्वतमा मात्रै २ करोड रुपैयाँ खर्चेको छ । ज्ञान केन्द्रका प्रमुख अधिकारीले किसानको उत्पादनलाई बुटवल र स्याङ्जासम्मका व्यवसायीले किन्न खोजिरहेको बताए ।
कृषि प्राविधिक ऋषिराम भुसालले उत्पादन बढे पनि बजारमा समस्या नहुने बताए । उनले भने, ‘किसानले उचित मूल्य समेत पाउने अवस्था बन्दै छ ।’
