बारा — एक हातमा लौरी अनि अर्को हातमा छोरी शकुन्तलाको सहारा । अनि काँधमा छ, थोत्रो र मैलो झोला । चप्पल पड्काउँदै हरेक दिन ५४ वर्षीय शिवलाल मण्डल कलैया-३ वैद्यनाथपुर गाउँ १३ किलोमिटर दूरी छिचोलेर दसगजा पारि रहेको आदापुरको पोखरी बजार पुग्छन् । दृष्टिविहीन शिवलालले यो बाटो ओहोरदोहोर गर्न थालेको १६ वर्ष भइसक्यो । किनकि यही ओहोरदोहोराट उनको गुजारा चलिरहेको छ ।

पोखरी बजारबाट उनी हरेक दिन विभिन्न प्रकारका १५/२० केजी विस्कुट किनेर फर्किन्छन् । अनि दिनभर छोरीको हात समातेर कलैया बजारका पसल–पसल पुगेर बिस्कुट बेच्छन् । यही कमाईबाट उनको परिवारको गुजारा चलेको छ । १५ वर्षीय छोरी शकुन्तलाको हात समातेर हिँड्नुअघि शिवलाल अरु दुई छोरीसँग पालैपालो हिँड्थे । ती दुवै छोरीको विहे भएपछि बाबुको हात समात्ने जिम्मेवारी साइँली छोरी शकुन्तलामा आइपुग्यो ।

२ कठ्ठा जमिन अनि खपडाको घर । यही त उनको सम्पत्ति हो । उनकी श्रीमती १० कठ्ठा खेत अधिँयामा कमाउँछिन् । छोरीको सहारामा शिवलालले कमाउने र श्रीमतीले कृषि कर्मबाट आर्जन गरेर उनीहरुको ६ छोराछोरी सहितको परिवारको गुजारा चलेको छ । पसल-पसल डुलेर बिस्कुट बेच्नु शिवलालका निम्ति सजिलो भने छैन । कहिले घाम त कहिले पानी सहनुपर्छ । एकपकट त उनले बेच्दै गरेको बिस्कुट प्रहरीले समेत खोसीदिएको थियो । कलैयाका व्यापारी दिपक दास शिवलालको वर्षौंदेखिको मिहिनेतको साक्षी हुन् । उनले सुनाए, ‘छोरीले हात समातेर उनले व्यापार गरेको देख्दा सबैको मन पग्लिन्छ ।’