एलिना भन्छिन्- 'सामाजिक सञ्जालमा अश्लील टिप्पणी गर्नेहरूको प्रोफाइल सार्वजनिक गरेपछि ८० प्रतिशत नकारात्मक कमेन्ट आउन छाडेको छ'
काठमाडौँ — गायिका समीक्षा अधिकारीले केही दिनअघि आफूलाई सामाजिक सञ्जालमा अभद्र व्यवहार गर्ने व्यक्तिको 'प्रोफाइल' फेसबुकमार्फत सार्वजनिक गरिन् ।
अशोक कोइराला नामको अकाउन्टबाट गरिएको प्रोफाइल र टिप्पणी सार्वजनिक गरेपछि ती व्यक्तिले समीक्षालाई मेसेजमार्फत माफी मागे । समीक्षाले माफी मागिएको मेसेजको स्क्रिनसट सार्वजनिक गर्दै आफूले माफी दिएको र ती व्यक्तिको पोस्ट हटाएको जानकारी दिइन् ।
समीक्षाले लेखिन्, 'माफीको दायरालाई मैले नाघ्न सकिनँ । त्यसैले उहाँलाई माफ गरेँ । अरूलाई चाहिँ आफ्नो व्यक्तित्व चिनाउनुअघि आफूलाई चिन्नुहोस् । सङ्घर्षको मैदानमा लड्दै उठेकी मान्छे म, अरूलाई लडाउँछु भन्दा आफू पनि लडिन्छ भन्ने सबैले ख्याल गर्नुहोस् ।'
समीक्षाले यसरी पोस्ट राख्न थालेपछि उनीमाथि अश्लील र अपाच्य टिप्पणी गर्नेहरू हच्किन थालेका छन् । यद्यपि तुलनात्मक रूपमा कम भए पनि अपाच्य टिप्पणी आउन भने रोकिएका छैनन् ।
गायिका एलिना चौहानले पनि समीक्षाले सुरु गरेको कदमलाई पछ्याउँदै बुधबारदेखि सोही उपाय अपनाएकी छन् । लामो समयदेखि साइबर दुर्व्यवहार खेपिरहेकी एलिनाका अनुसार यसपटक भने स्थिति असह्य भयो । उनले भनिन्, 'मैले त सहूँला तर मेरो आमालाई, परिवारलाई कस्तो असर पर्छ ?'
समीक्षाले प्रोफाइल सार्वजनिक गर्न थालेपछि एलिनालाई लागेको थियो, अब मलाई यस्ता कमेन्ट आउन बन्द होलान् तर त्यसो भएन । एलिनाको सम्बन्ध विच्छेद वा पूर्वपतिको सन्दर्भ जोडेर आउने अपाच्य कमेन्टले उनलाई निकै चिन्तित बनायो । उनले आफूलाई सामाजिक सञ्जालमा अश्लील टिप्पणी गर्नेहरूको प्रोफाइल लगातार सार्वजनिक गरिरहेकी छन् । यसरी राखेपछि ८० प्रतिशत नकारात्मक कमेन्ट आउन छाडेको उनले बताइन् ।
समीक्षाले पनि आफूलाई असह्य भएपछि सार्वजनिक रूपमा प्रोफाइल राख्न बाध्य भएको बताइन् । 'कहिलेसम्म सहने ? अति भयो । फेसबुकमा नकारात्मक पोस्टले झन् पीडा दिन खोज्नेहरूलाई सार्वजनिक गरेकी हुँ,' उनले भनिन् ।
एलिनाले अहिले नकारात्मक कमेन्ट मात्र होइन, सकारात्मक प्रतिक्रियाहरू पनि सार्वजनिक गरिरहेकी छन् । उनले भनिन्, 'राम्रो कमेन्ट पनि छानेर हालिरहेकी छु । मानिसहरूलाई त्यसले मोटिभेट पनि गर्छ । समाजमा नराम्रो मात्र छैन, राम्रो मान्छे पनि छन् भन्ने सन्देश जान्छ ।'
समीक्षा र एलिना मात्र होइनन्, यस्तै व्यवहारको सामना अन्य महिला सेलिब्रिटीहरूलाई पनि गर्नुपरेको छ । केही समयअघि आफ्नो विचार कुशल तरिकाले व्यक्त गर्दा अभिनेत्री सुरक्षा पन्तमाथि साइबर हमला भएको थियो । उनलाई लक्षित गर्दै लैंगिक टिप्पणी, अपाच्य र अश्लील शब्द सामाजिक सञ्जालमा बर्सिएका थिए । त्यसअघि अभिनेत्री दीपाश्री निरौलालाई पनि विचार व्यक्त गरेकै कारण सामाजिक सञ्जालमा दुर्व्यवहारको सामना गर्नुपरेको थियो ।
यसरी सामाजिक सञ्जालमा दुर्व्यवहार गर्नेहरूको प्रोफाइल सार्वजनिक गर्ने सुरुआत भने अभिनेत्री ऋचा शर्माले गरेकी थिइन् । अभिनेत्री पन्तको समर्थनमा पोस्ट लेख्दा उनलाई समेत अभद्र टिप्पणी र धम्कीपूर्ण अश्लील मेसेजहरू आएका थिए ।
ऋचाले ती पोस्ट र मेसेजसहित प्रयोगकर्ताहरूको प्रोफाइल सार्वजनिक गर्न थालेपछि लगातार माफी मागिएका भिडियो तथा सन्देशहरू आउन थालेका थिए । केहीले त 'त्यो हटाइएन भने आत्महत्या गर्छु, मेरो करिअर सकिन्छ' समेत भनेको उनले बताएकी थिइन् । ऋचाले माफी मागेकाहरूलाई माफी दिँदै पोस्ट हटाएको बताएकी थिइन् ।
सामाजिक सञ्जालमा दुर्व्यवहार भएमा प्रहरीको साइबर ब्युरोमा गएर उजुरी दिन सकिन्छ । तर एलिनाका अनुसार त्यहाँ उजुरी दिँदा खासै कारबाही नभएकाले धेरै सेलिब्रिटीले भरोसा गर्दैनन् । उनले भनिन्, 'साइबरमा रिपोर्ट गरे पनि वास्ता नै गर्दैनन् । कति जनालाई समात्ने भन्ने हुँदो रहेछ कि के हो ? त्यहाँबाट नहुने भएपछि अब म आफैँ लड्छु भनेर लागेको छु ।'
एलिनाले यस्तो व्यवहार तुलनात्मक रूपमा पुरुषभन्दा महिलामाथि बढी हुने बताइन् । 'डिभोर्स भएका पुरुष कलाकार पनि कति छन् । तर अहिलेसम्म कसैलाई त्यस्तो टिप्पणी आएको देखिएन । महिलाको हकमा बढी हुँदो रहेछ,' उनले थपिन्, 'अब कहिलेसम्म सहने ? फेक आइडी बनाएर पूर्वपतिसँग फोटो जोडेर मिलन भयो भनेर हाल्ने, असभ्य टिप्पणी गर्ने, नयाँ व्यक्तिसँग जोडेर नयाँ श्रीमान् भनेर देखाउने ? यो चरित्रहत्या कहिलेसम्म ?'
