भटमास र पाम तेलको मूल्यवृद्धिले निर्यात आम्दानी बढाए पनि सूर्यमुखी तेलको घट्दो निर्यात चिन्ताको विषय बनेको छ।
What you should know
पर्सा — वीरगन्ज नाकाबाट चालु आर्थिक वर्षको ८ महिनामा निर्यात भटमास र पामको प्रशोधित तेलको भारत तर्फको निर्यात बढेको छ भने सूर्यमुखीको तेलको निकासी घटेको छ ।
सबैभन्दा बढी निर्यात भटमासको प्रशोधित तेलमा देखिएको छ। गत आर्थिक वर्षको साउनदेखि फागुनसम्मको ८ महिनाको अवधिमा यो नाकाबाट २८ अर्ब २० करोड रुपैयाँ बराबरको १३ करोड ४७ लाख लिटर भटमासको प्रशोधित तेल निकासी भएको थियो । चालु आवको यसै अवधिमा यो तेल ३५ अर्ब ५८ करोड बराबरको १७ करोड ३१ लाख लिटर निकासी भएको छ । चालु आवमा तुलनात्मक रुपमा ३ करोड ८४ लाख लिटर यो तेलको निकासी बढी भएको छ ।
प्रशोधित पाम तेलको निर्यात पनि सकारात्मक देखिएको छ। गत आवको यसै अवधिमा यो नाकाबाट ४१ करोड रुपैयाँ बराबरको २१ लाख ५८ हजार लिटर पाम तेल निकासी भएको थियो ।
चालु आवको यसै अवधिमा ३ अर्ब ७७ करोड रुपैयाँ बराबरको १ करोड ८१ लाख लिटर पाम तेल निकासी भएको छ । चालु आवमा तुलनात्मक रुपमा १ करोड ५९ लाख लिटर यो तेलको निकासी बढी भएको छ ।
यता, सूर्यमुखी तेलको निर्यातमा भने गिरावट आएको छ। गत वर्ष ५ अर्ब ६७ करोड रुपैयाँ बराबरको २ करोड ७० लाख लिटर यो तेल भारत तर्फ निर्यात भएकोमा यस वर्ष ४ अर्ब ५८ करोड बराबरको ७ करोड ६९ लाख लिटर यो तेल निकासी भएको छ ।
परिमाणात्मक रुपमा यो तेलको निकासी बढी भए पनि मूल्यमा भने गिरावट आएको छ । बजारमा प्रतिस्पर्धी उत्पादनको प्रभाव वा माग घट्नु यसको कारण हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ ।
नेपाली तेल उद्योगहरुले भटमास, सूर्यमुखी र पाम ब्राजिल, अर्जेन्टिना, युक्रेनलगायत मुलुकबाट आयात गरेर तेल उत्पादन गरी भारत निकासी गर्दै आएका छन् । भारतीयको तुलनामा नेपाली भटमास, सूर्यमुखी र पामको प्रशोधित तेल सस्तो भएपछि वीरगन्ज नाकाबाट यी तेलको भारत तर्फको निकासी बढेको हो ।
भटमास र पाम तेलको मूल्यवृद्धिले निर्यात आम्दानी बढाए पनि सूर्यमुखी तेलको घट्दो निर्यात चिन्ताको विषय बनेको छ। वीरगन्ज उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष हरि गौतम अन्तर्राष्ट्रिय बजारको उतारचढाव, कच्चा पदार्थको मूल्य र नीतिगत व्यवस्थाले निर्यात प्रवृत्तिमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्ने बताउँछन्।
