चिनियाँ सहरबाट नेपालका लागि खरिद गरिएका सामग्री ल्हासा, सिगात्से, मिम्बु, न्यालम र खासामा रोकिएका छन् ।
What you should know
काठमाडौँ — कोदारी राजमार्गका केही स्थानमा पहिरो खसेपछि तातोपानी नाका पुन: ठप्प बनेको छ । दिनहुँ भइरहेको वर्षाले चीन जोड्ने कोदारी राजमार्ग (२६ किलोमिटर) को डाक्लाङमा पहिरो जाँदा शनिबारयता सवारीसाधन आउजाउ पूर्ण रुपमा बन्द भएको हो ।
सिन्धुपाल्चोक उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष बुद्धराज बस्नेतका अनुुसार चीनले कम कन्टेनर छोडिरहेका बेला सडक अवरुद्ध भएपछि व्यवसायी थप तनावग्रस्त अवस्थामा पुगेका छन् । 'इकोमा ठिकै छ । हिन्दी र डाक्लाङमा पहिरोले सडक ठप्प छ । अरुतिर खोलिए पनि डाक्लाङमा सडक अवरुद्ध छ, त्यसले गर्दा तातोपानी पुन: ठप्प बनेको छ,' उनले भने ।
नेपालतर्फको कमजोर भूगोल र चिनियाँ पक्षले कडाइ गर्दा दसैँ, तिहार र जाडो मौसमका लागि आवश्यक रेडिमेड, इलेक्ट्रोनिक्स र फलफूलजन्य सामग्री बोकेका कन्टेनर चिनियाँ क्षेत्रमा रोकिएको बस्नेतले बताए ।
उता, चरिकोट सडक डिभिजन कार्यालयका नारायण भण्डारीले कोदारी सडकको अवरुद्ध सबै खण्ड खोलिए पनि डाक्लाङमा ठूलो पहिरो भएकाले खोल्न केही दिन लाग्ने जानकारी दिए । 'त्यहाँ पहिरोले एक घर जोखिममा परेकाले बाटो खोल्न घरको जिम्मेवारी लिनुपर्ने स्थानीयले माग राखेका छन्, जुन पूरा गरेर काम अघि बढाएका छौं,' उनले भने ।
चाडबाड लक्षित सामग्री आयात बढाउन चिनियाँ पक्षसँग कुरा भएर दैनिक २० कन्टेनर तातोपानी आइरहेको तातोपानी सुक्खा बन्दरगाह तथा भन्सारले जनाएको छ ।
२४ असारदेखि रसुवा नाका बन्द भने तातोपानी नाका पनि साउन पहिलो साताबाट पहिरोले करिब दुई महिना अवरुद्ध हुँदा चाडपर्वलक्षित सामग्री आयात हुन सकेको छैन । यसअघि पहिरो पन्छाउँदै भित्रिएका केही कन्टेनर रेडिमेड सामग्री राजधानी ल्याइएको थियोे । 'अनुमानित ७० देखि ७५ प्रतिशत कन्टेनर चीनमै रोकिएका छन्, १० प्रतिशत फलफूल कन्टेनरभित्र कुहिएकाले मिल्काइएको छ,' नेपाल हिमालय सीमापार वाणिज्य संघका कार्यकारिणी सदस्य व्यवसायी शारदाप्रसाद पराजुलीले भने । तीन सय चिनियाँ कन्टेनर फलफूल खरिद गरेर ल्याइएकामा जम्मा ३० कन्टेनर नेपाल भित्रिएको उनको भनाइ छ ।
खासाबाट कम गाडी छाडेकाले फलफूलमध्ये आँप सबैजसो कुहिएको उनले दुखेसो गरे । दसैँका लागि ल्याइएका कपडा र जुत्ताचप्पलजन्य रेडिमेड, तिहारमा प्रयोग हुने इलेक्ट्रोनिक्स र जाडो मौसमका लागि खरिद गरिएा जाकेट, कम्बल र ब्ल्याङ्केट बोकेका एक हजार कन्टेनर चिनियाँ क्षेत्रमै थन्किएका छन् । 'दुवै उत्तरी नाकाको भूगोल उस्तै छ, त्यसमाथि चिनियाँ क्षेत्रमा भन्सारले गरेको ढिलाइ र मनमौजी व्यवहारले नाकाका व्यवसायी निरुत्साहित हुँदै गएका छन्,' व्यवसायी दोर्जे लामाले भने ।
अक्टोबर एक तारिखबाट लागू हुनेगरी चिनियाँ कस्टमले नेपाल निर्यात हुने सामग्रीमा दुई प्रतिशत कर लिन सुरु गरेकाले पनि ट्रान्सपोर्ट कम्पनी सामग्री ढुवानी गर्ने कि नगर्ने अन्योलमा छन् ।
करको भार कसले बेहोर्ने भन्ने विषयमा व्यापारी र ट्रान्सपोर्ट कम्पनीबीच समझदारी नबनेको व्यवसायी साङ्बो शेर्पाले बताए । 'चिनियाँ पक्षले मौखिक दुई प्रतिशत र कागजी रूपमा २५ प्रतिशत कर बढाएको भनेर भन्सार डकुमेन्टमा लेखेकाले ट्रान्सपोर्ट कम्पनीहरु अलमलमा छन्,' उनलेे भने । चिनियाँ सहरबाट नेपालका लागि खरिद गरिएका सामग्री ल्हासा, सिगात्से, मिम्बु, न्यालम र खासामा रोकिएका छन् ।
