काठमाडौँ — सुनको मूल्यमा आन्तरिक र बाह्य दुवै बजारमा नयाँ कीर्तिमान कायम भएको छ । आन्तरिक बजारमा सुनको मूल्य हालसम्मकै उच्च बिन्दुमा पुगेको छ । मंगलबार सुन प्रतितोला १ लाख ७५ हजार २ सय रुपैयाँमा कारोबार भएको नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघले जनाएको छ ।

अघिल्लो कारोबार भएको दिनको तुलनामा आइतबार चार सय रुपैयाँले घटेर प्रतितोला एक लाख ७४ हजार १ सय रुपैयाँमा कारोबार भएको थियो । सोमबार भने सुनको मूल्य स्थिर रह्यो । तर मंगलबार एकैदिन तोलामा ११ सय रुपैयाँले सुनको मूल्य बढेको महासंघको तथ्यांक छ । यसअघि शुक्रबार सुनको मूल्य प्रतितोला एक लाख ७४ हजार ५ सय रुपैयाँ पुगेको थियो । 

अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पको कर नीति, रुस–युक्रेनको अस्थिर वार्ता र गाजामा बल्झिएको इजरायल–हमास युद्धलगायत विभिन्न कारणले आन्तरिक र बाह्य दुवै बजारमा सुनको मूल्य बढेको महासंघका महासचिव किरणभाइ बज्राचार्य बताउँछन् । अन्तर्राष्ट्रिय विविध कारणले सुनको मूल्य अझै बढ्न सक्ने उनको अनुमान छ । 

अहिले सुन आयातमा १० प्रतिशत भन्सार कर लाग्छ । चालु आर्थिक वर्षको बजेट भाषणमा भन्सार दर ५ प्रतिशत बढाएर २० प्रतिशत बनाइएको थियो । भन्सार दर बढेपछि तस्करी मौलाएको भन्दै सरकारले गत मंसिरमा फेरि घटाएर भारतकै सरह बनाएको थियो । भन्सार दर ५० प्रतिशत घटाएसँगै मंसिर १० मा एकैदिन प्रतितोला १५ हजार ९ सय रुपैयाँ सस्तो भएको थियो । त्यसपछि बैंकले प्रिमियम चार्ज बढाउँदा सुनको मूल्य बढेको थियो । 

महासंघले ‘सुन बिक्रीवितरण कार्यविधि/निर्देशिका २०६८’ अनुसार मूल्य निर्धारण हुने गरेको जनाएको छ । कार्यविधिअनुसार आयातकर्ता (बैंकहरू) ले ०.५ र व्यवसायीले ०.५ प्रतिशत मुनाफा लिन पाउँछन् । त्यसपछि मूल्यमा प्रिमियम चार्ज (फ्रेड चार्ज, बिमा) का रूपमा करिब ०.५ प्रतिशत जोडिन्छ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारको मूल्य र विनिमय दरका आधारमा पनि मूल्य निर्धारण गरिन्छ । प्रिमियम चार्जमा ०.५ प्रतिशत दिइन्थ्यो । खर्च घटेपछि प्रिमियम चार्ज पनि घटेर ०.३ प्रतिशत पुगेको थियो । तर अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको प्रशासन आएपछि खर्च फेरि बढेकाले फागुन १३ मा नयाँ सुन आयातमा बैंकले प्रिमियम चार्ज बढाएर ०.१० प्रतिशत पुर्‍याएका थिए । त्यसयता फेरि सुनको मूल्य बढ्न थालेको हो ।

नेपालमा जस्तै अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा पनि सुनको मूल्य बढेको छ । गाजा युद्ध र अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पको कर नीतिका कारण लगानीकर्ता सुरक्षित लगानीका रूपमा चिनिएको सुनमा आकर्षित भएपछि मूल्यले अर्को कीर्तिमान बनाएको जानकार बताउँछन् । 

अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा पनि मंगलबार सुनको मूल्य प्रतिऔंस 

३ हजार डलरभन्दा माथि पुगेको छ । प्रारम्भिक व्यापारमा स्पट सुनको मूल्य प्रतिऔंस ३ हजार २८ डलर पुगेको छ । गत शुक्रबार अमेरिकी समयअनुसार बिहान ९ बजेर ४ मिनेटमा सुरुवाती कारोबारमा सुनको मूल्य प्रतिऔंस ३ हजार ४ डलरसम्म पुगेको थियो ।