सीजीको सोलार प्रोजेक्ट अनुमति खारेज- अर्थ / वाणिज्य - कान्तिपुर समाचार

सीजीको सोलार प्रोजेक्ट अनुमति खारेज

लगानी सम्मेलनमा सीजीले क्यानाडेली कम्पनी स्काई पावर र प्रदेश २ सँग आयोजना विकास सम्झौता गरेको थियो
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — चौधरी ग्रुप इनर्जी इन्फ्रास्ट्रक्चर प्राइभेट लिमिटेड (सीजीईआई) ले पाएको १२० मेगावाट उत्पादन क्षमता बराबरको सौर्य ऊर्जा (सोलार प्रोजेक्ट) आयोजनाको सर्वेक्षण अनुमतिपत्र खारेज भएको छ । महोत्तरीमा निर्माण प्रस्ताव गरिएको सोलार प्रोजेक्ट आयोजनाको सर्वेक्षण अनुमतिपत्र नवीकरण गर्न सीजीईआई नआएपछि खारेज गरिएको विद्युत् विकास विभागले जनाएको छ ।

सरकारले २०७५ चैतमा आयोजना गरेको लगानी सम्मेलनका क्रममा चौधरी ग्रुप र क्यानाडेली कम्पनी स्काई पावरबीच सौर्य ऊर्जाका विभिन्न आयोजनामा लगानी गर्नका लागि सम्झौता भएको थियो । लगानी बोर्डको कार्यालयले सम्मेलनपछि सार्वजनिक गरेको विवरणमा यी दुई कम्पनीबीच संयुक्त उपक्रम (जोइन्ट भेन्चर) मा ६ सय मेगावाट उत्पादन क्षमताका विभिन्न सौर्य परियोजनामा ५० अर्ब रुपैयाँ लगानी गर्ने गरी सम्झौता भएको उल्लेख छ । लगानी सम्मेलनकै क्रममा सीजीले प्रदेश २ सरकारसँग पनि सोलार प्रोजेक्ट आयोजनामा लगानी गर्न सम्झौता गरेको थियो । प्रदेश २ मा जलविद्युत् आयोजना नभएकाले त्यहाँ सौर्य आयोजना बनाउने संघ र प्रदेश सरकारको समेत योजना छ ।

गत भदौ २२ मा ऊर्जा सचिवस्तरीय बैठकले सीजीईआईको सर्वेक्षण अनुमतिपत्र खारेज गर्ने निर्णय गरेको विद्युत् विकास विभाग स्रोतको भनाइ छ । सीजीईआई आयोजनाको सर्वेक्षण अनुमतिपत्र नवीकरण गर्न नआएका कारण रद्द गर्नुपरेको विभागले जनाएको छ । ‘सौर्य पीभी विद्युत् आयोजना, महोत्तरी (१२०) मेगावाटको विद्युत् उत्पादनको सर्वेक्षण अनुमतिपत्रको बहाल अवधिभित्र एवं कोभिडका कारण प्रदान भएको २०७८ असार मसान्तसम्म पनि नवीकरणका लागि (वा उत्पादन अनुमतिपत्रका लागि) कुनै निवेदन प्राप्त नभएकाले उक्त आयोजनाको सर्वेक्षण अनुमतिपत्र रद्द गरिएको छ,’ विभागले गरेको निर्णयमा भनिएको छ ।

चौधरी ग्रुप र क्यानाडेली कम्पनी स्काई पावरले जोइन्ट भेन्चरमा लगानी गर्ने भन्दै आयोजना विकासका लागि चौधरी ग्रुपले प्रदेश २ सँग पनि लगानी सम्मेलनका क्रममा सम्झौता गरेको थियो । चौधरी ग्रुपले प्रदेश २ मा मात्र २ सय मेगावाट उत्पादन क्षमता बराबरका तीन वटा सौर्य आयोजनामा लगानी गर्ने गरी सम्झौता गरेको थियो । यसमध्ये एउटा आयोजना महोत्तरीमा बनाउने भनिएको थियो । महोत्तरीको मेघनाथ, पशुपतिनगर, गोरन्ना र हातीसरुवामा गरेर कुल १२० मेगावाट क्षमताको सोलार प्लान्ट राख्ने गरी भएको सम्झौता नवीकरण नगरेरै सकिएको हो । चौधरी ग्रुपले पर्सा जिल्लामा पनि सोलार प्लान्ट बनाउनका लागि सर्वेक्षण अनुमतिपत्र लिएको छ ।

प्रकाशित : मंसिर १९, २०७८ ०८:४५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

कांग्रेस पुनर्जागरणका लागि संकल्प

नैनसिंह महर

नेपाली कांग्रेस चौधौं महाधिवेशनको संघारमा छ । देशमा एउटा जनउत्तरदायी शासन व्यवस्था स्थापनाका लागि संघर्षमा होमिने उद्घोष गर्दै ७५ वर्षअघि स्थापित पार्टीको यस महाधिवेशनले नेतृत्व चयन मात्र नगरेर आम नेपाली राजनीति र कांग्रेसमाथि उठेका आजका प्रश्नहरूको उत्तर दिन सक्नुपर्छ । महाधिवेशनपश्चात् आउने नेतृत्व पार्टीभित्रका समस्याको हल खोज्दै आम नागरिकका पक्षमा सशक्त रूपले उभिनु आवश्यक छ । अतः यो महाधिवेशन सशक्त, जागृत, प्रस्ट र जनमुखि कांग्रेस बनाउने संकल्प गर्ने अवसर बन्नुपर्छ ।

आज राजनीतिक पार्टीप्रति नागरिक निराश मात्र छैनन् आक्रोशित पनि छन् । यो अवस्था लम्बिँदै जाँदा देशमा प्रतिगमनकारीहरू सलबलाउने र पार्टीहरूको असफलताको फाइदा उठाएर व्यवस्थाप्रति नै घृणा फैलाउने तत्त्वहरू प्रोत्साहित हुनेछन् । यो महाधिवेशनले जनतामा बढ्दै गएको निराशा र आक्रोशमा आशाको सञ्चार भर्न सक्नुपर्छ । मुलुकको लोकतान्त्रिक व्यवस्थाको जननी हुनुको नाताले यसलाई जोगाउने र समयअनुसार विकास गर्दै लग्ने जिम्मेवारी कांग्रेसकै हो । कम्युनिस्ट पार्टीका नेताहरूको विचारका कुनामा अझै पनि अधिनायकत्वको अंश कायमै छ भन्ने प्रमाणित अघिल्ला प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले नै गरिसकेका छन् । अतः देशलाई उन्नत लोकतन्त्रको पथमा डोर्‍याउनुपर्ने जिम्मेवारी कांग्रेसको काँधमा आएको छ ।

देशमा उदाएका सबै कम्युनिस्ट/गैरकम्युनिस्ट पार्टीलाई लोकतन्त्रको निर्विकल्प बाटोमा ल्याउन नेतृत्व गरेको पार्टीसित समाजलाई समुन्नत बनाउने दायित्व पनि छ । ‘गरिबीको नारा, कंगालीको वितरण समाजवाद होइन’ भन्ने बीपी कोइराला जीवनभर देशमा उत्पादन वृद्धिको पक्षमा उभिनुभयो । त्यसैले लोकतन्त्रको समय सान्दर्भिक विकास गर्दै कांग्रेसको अबको कार्यभार उत्पादन बढाएर समृद्ध नेपाल स्थापना गर्नु हो ।

युवाको कांग्रेस

विश्वका थुप्रै देश युवा नेतृत्वले कुशलतापूर्वक हाँकिरहेका छन् । राणा शासनविरुद्धको संघर्षलाई अधिकांश ३०–३५ वर्ष उमेरका कांग्रेस नेताहरूले नेतृत्व गरेका थिए । बीपी ३७ वर्षको उमेरमा गृहमन्त्री र ४५ वर्षको उमेरमा प्रधानमन्त्री भैसक्नुभएको थियो ।

आजभोलिकै कुरा गर्दा, न्युजिल्यान्डकी प्रधानमन्त्री जसिन्डा आर्डन ४१ वर्षकी छन् । फिनल्यान्डकी सन्ना मरिन ३५ वर्षकी छन् । फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुअल म्याक्रोन ४४ वर्षका छन् ।

यसपालि ३३ प्रतिशत १६ देखि ४० वर्ष उमेरका युवा क्रियाशील सदस्य हुनुले अब कांग्रेस तन्नेरीहरूको पार्टी बन्ने पथमा गैसक्यो भन्ने संकेत दिन्छ । अधिवेशनबाट ठूलो संख्यामा वडा, नगर, क्षेत्र, जिल्ला र प्रदेशमा युवा चुनिएका छन् । केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधिमा पनि ठूलो संख्यामा युवा छानिएका छन् । यसबाट कांग्रेसको पुनर्जागरण प्रक्रियामा सघाउ पुग्ने विश्वास गर्न सकिन्छ । यसका निम्ति पार्टीका सबै कार्यकर्ता आफ्नो पार्टीका विचार, सिद्धान्त र कार्यक्रमबारे प्रस्ट हुनुपर्छ । कार्यकर्तालाई अध्ययनशील र सृजनात्मक बनाउनुपर्ने चुनौती कांग्रेसको छ ।

एक व्यक्ति एक पद र दुई पटक

पार्टीमा अवसरको समानुपातिक वितरण अत्यन्त महत्त्वपूर्ण विषय हो । लामो समयसम्म एउटै व्यक्तिले पद ओगटेर बस्ने परम्पराले योग्यता भएका थुप्रै व्यक्तिहरू पार्टी र देशका लागि योगदान दिन नपाउँदा निराश छन् । त्यसैले एक व्यक्ति एक पद, दुई पटकका लागिको प्रावधान पार्टीका सबै तहमा लागू गरिनुपर्छ ।

समृद्धिको मूद्दा

जनतालाई सम्पन्न र सुखी बनाउनु राजनीतिको उद्देश्य हो । तर जनसरोकारका मुद्दाले हाम्रा बैठकहरूमा ठाउँ पाइरहेका छैनन् । हाम्रो राजनीतिको समस्या पार्टीका छलफल एकातिर र नागरिकका समस्या अर्कातिर हुनु हो । गुणस्तरीय शिक्षा र स्वास्थ्य, सार्वजनिक यातायात, रोजगारी, उद्यमशीलता, आत्मनिर्भरताजस्ता जनसरोकार विषयमा पार्टीहरूका बैठकमा गहन छलफल हुन सकेका छैनन् । यसले राजनीति कर्तव्यच्युत भएको आभास जनताले गरेका छन् । प्रत्येक वर्ष ५ लाख काम गर्ने उमेरका नयाँ व्यक्ति देशमा आउँछन् । तर ती युवालाई स्वरोजगार बनाउने वा रोजगारीको ग्यारेन्टी दिने हामीसँग योजना छैन । पढे–लेखेका युवा अमेरिका–अस्ट्रेलिया जाने र अलिकति कम पढेका युवा ५० डिग्रीको तापक्रममा काम गर्न खाडी जानुपर्ने अवस्था अन्त्य गर्ने जिम्मेपारी राजनीतिक पार्टीको हो । नेपाली कांग्रेसमा आउने नयाँ नेतृत्वले यी विषयमा ठोस योजना बनाउनुपर्छ । 

नागरिकलाई गुणस्तरीय शिक्षा र स्वास्थ्यको प्रत्याभूति दिलाउनु राज्यको कर्तव्य हो । यसलाई हामीले मौलिक हकको रूपमा संविधानमा लिपिबद्ध गरेका छौं । संविधानका ती अक्षरलाई कार्यान्वयन गरेर संविधानलाई जीवन्त बनाउन नेतृत्वदायी दायित्व कांग्रेसको हो । सरकारी शिक्षामाथि उठेका प्रश्नको समाधान सरकारले दिनुपर्छ । महँगा शिक्षण संस्थामा पढेका विद्यार्थीसँग सरकारी शिक्षण संस्थामा पढेका विद्यार्थीले प्रतिस्पर्धा गर्न नसक्नुको कारण पत्ता लगाएर त्यसको उपचार खोजिनुपर्छ । यस्तै, सरकारी अस्पतालको संख्या र गुणस्तरमा व्यापक सुधार गरेर सबैको पहुँचमा गुणस्तरीय स्वास्थ्यको सुनिश्चितता गर्नु राज्यको जिम्मेवारी हो, कांग्रेसले यसका लागि नेतृत्वदायी भूमिका खेल्नुपर्छ । यसै गरी कृषि र उद्योग विकासमार्फत आत्मनिर्भर देश बनाउन कांग्रेसले अग्रसरता लिनुपर्छ ।

परिवर्तन अपरिहार्य

कांग्रेसले संस्थागत निर्णय नगरी नेतृत्वले गल्ती गर्दा सार्वजनिक रूपमा आलोचित हुनुपरेका उदाहरण छन् । संविधानसभाबाट नयाँ संविधान घोषणा गरेर यसको जगमा समृद्धिको उत्साहजनक यात्रामा सिंगो पार्टी प्रतिबद्ध हुनुपर्ने बेला जिम्मेवार नेताबाट सार्वजनिक रूपमा फरक मत जाहेर गरिँदा पनि पार्टीमाथि प्रश्न उठेका छन् । अन्य नेताले त्यसको प्रस्टीकरण दिनुपरेका उदाहरण छन् । कैयौं सार्वजनिक मुद्दामा निर्णय दिन ढिला गर्दा पनि कांग्रेसलाई सुस्त पार्टीका रूपमा टिप्पणी गर्ने मौका मानिसले पाएका छन् । विधानसम्मत रूपमा नचल्दा पार्टीको आन्तरिक जीवनमा समस्या देखिएका छन् । क्रियाशील सदस्यता वितरण र नवीकरणमा हरेक महाधिवेशन अगाडि देखापर्ने समस्याको दीर्घकालीन समाधान गर्नुपर्नेछ ।

समग्रमा, कांग्रेसको इतिहास गर्विलो छ तर आजको पुस्ताको रित्तो गोजी इतिहासको रटानले भरिन्न । उसलाई वर्तमानको आर्थिक सुरक्षाको ग्यारेन्टी चाहिएको छ । यसका निम्ति कांग्रेसले गौरवशाली इतिहासबाट सिक्दै वर्तमानमा यथार्थको धरातलमा टेक्दै भविष्यमुखी यात्रा तय गर्नुपर्नेछ ।

प्रकाशित : मंसिर १९, २०७८ ०८:४५
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×