'सभापतिलाई छाड्नुहोस भन्न मिलेन । लड्ने, नलड्ने उहाँको अधिकारको कुरा हो । तर, मेरो यो घोषणा राजनीतिमा एउटा सन्देश दिनकै लागि हो । पार्टीभित्र पनि अब युवाहरूले नेतृत्व लिनुपर्छ भनेर संस्थापन पक्षबाटै २५ भाइको समूहमा छु ।'-राजन केसी, कांग्रेस नेता
What you should know
काठमाडौँ — पूर्वमन्त्री तथा तत्कालीन संसद्का सदस्य रहेका कीर्तिपुर निवासी राजन केसी(६७) ले आफ्नो संसदीय राजनीतिको यात्रालाई पूर्णविराम लगाएको घोषणा गरेका छन् । केसी काठमाडौं-१० कीर्तिपुरबाट निर्वाचित तत्कालीन सांसद हुन् ।
०६४ बाट संसदीय राजनीतिका लागि चुनावी मैदानमा उत्रिएका केसीले भने आफू प्रत्यक्षतर्फ मात्रै नभएर राष्ट्रिय सभा, समानुपातिक कतै पनि र कहिल्यै पनि चुनावी मैदानमा नउत्रिने बताए । यसै सन्दर्भमा नेता राजन केसीसँग कान्तिपुरका लागि कुलचन्द्र न्यौपानेले गरेको कुराकानी :
तपाईंले संसदीय राजनीतिबाट अलग हुने घोषणा किन गर्नुभयो ?
०६४ देखि नै म चुनाव लड्दै आएको हो । ७० देखि अहिलेसम्म तीनपटक जितेर सांसद भएर काम गरिसकेँ । ०७४ को अन्तिमतिर शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको सरकारमा मन्त्री पनि भएँ । अब, एउटै व्यक्ति किन बारम्बार चुनाव लड्ने ? मैले आफ्नो ठाउँलाई जे दिनुपर्दथ्यो, त्यो दिइसकेको छु, अब जति भएपनि त्यस्तै हो । अर्कोतर्फ जेनजी आन्दोलनको भावनाको पनि सम्बोधन होस र नयाँ पुस्ताहरु आउन भनेर बाटो खोल्ने काम गरेको हो ।
जेन-जी आन्दोलनपछि चुनाव जितिँदैन भन्ने हिसाबले गर्नुभएको घोषणा त होइन ?
होइन, अहिले पनि कीर्तिपुरमा मैले हार्ने सम्भावना छैन । तर, यो घोषणा मैले जेन-जी आन्दोलन हुनुअगाडि नै गरेको हो । ०७९ को चुनाव जित्नेबित्तिकै क्षेत्रका सबै साथीहरूलाई राखेर अब तपाईंहरू तयार हुनुहोस्, म मात्रै हुने कुरा हुन्न । म अबको चुनाव लड्दिनँ भनेर त्यतिबैले भनेको थिएँ । अहिले आएर सार्वजनिक मात्रै गरेको हो । पार्टीभित्र पनि पढेलेखेका साथीहरू हुनुहुन्छ । बीसौँ बर्ष काम गरिरहनु भएको छ । झ्यालढोका थुनेर युवाहरू आउनुपर्छ भनेर मात्रै भएन । त्यसैले ढोका खोल्न नसकेपछि झ्याल खोल्ने काम गरेको हो ।
तपाईं अब राजनीतिबाटै सन्न्यास लिनु भएको हो ?
०५१ सालदेखि नै वडाध्यक्ष भए । त्यसपछि जिल्ला विकास समितिको सभापति, पार्टीमा इकाई सभापति हुँदै, क्षेत्रीय सभापति र केन्द्रीय सदस्यमा निर्वाचित भएको हो । पार्टी सुधार गर्न प्रविधिमा पकड भएका र जोस जाँगरले भरिएका युवाहरू हुनुहुन्छ । उहाँहरूलाई ठाउँ दिनुपर्छ भनेर मैले ०७९ को चुनाव जितेपछि नै यो मेरो अन्तिम कार्यकाल हो भन्दै आएको हो ।
कीर्तिपुर कुनै बेला एमालेको लालकिल्ला थियो । अहिले कीर्तिपुरका तीनवटै नगरपालिकामा कांग्रेसले जितेको छ । कीर्तिपुरका दसवटै वडाहरू कांग्रेसले जितेको हो । फेरि पनि कीर्तिपुरमा कांग्रेसले जित्ने हो । मैले यता सांसद मात्रै नभएर निरन्तर वडा, गाउँदेखि नै संगठनको काम गर्दै आए । अब मैले मात्रै बाटो छेकेर बस्न हुन्न ।यसरी नयाँ नेतृत्व आउन सक्दैन भनेर नै छोड्ने निर्णयमा पुगेको हो ।
सभापति शेरबहादुर देउवा ८० वर्षको उमेरमा चुनाव लड्ने भनेर भन्दै आउनु भएको छ, अनि तपाईं भने छाड्न घोषणा गर्नुभयो, यो प्रेरणा कसरी आयो ?
मैले पार्टीभित्र र देशकै लागि एउटा सन्देश दिन खोजेको हो । म एउटाले चाहेर मात्रै तात्विक परिवर्तन हुँदैन होला । तर, यसले सकारात्मक सन्देश नै जानेछ भन्ने मैले ठानुको छु । धेरै अघिदेखि नै समाजको मनोविज्ञान बुझेको छु । समाज कतातिर जाँदैछ अनुभव गरेको छु । राजनीतिक परिस्थिति कसरी बिग्रँदै छ भन्ने अनुभव छ । यी सबैको आधारमा मैले बाटो छाड्ने निर्णय लिएको हो । त्यसमा जेन-जी मुमभेन्टले अझ प्रभाव पार्यो।
सभापतिले पनि चुनाव लड्न हुन्न भन्ने तपाईंको भनाइ हो ?
सभापतिलाई छाड्नुहोस भन्न मिलेन । लड्ने, नलड्ने उहाँको अधिकारको कुरा हो । तर, मेरो यो घोषणा राजनीतिमा एउटा सन्देश दिनकै लागि हो । पार्टीभित्र पनि अब युवाहरूले नेतृत्व लिनुपर्छ भनेर संस्थापन पक्षबाटै २५ भाइको समूहमा छु । नारा आफूले अघि सार्ने र व्यवहारमा आफैंले हडप्ने कुरा हुँदैन ।
तपाईंको निर्वाचन क्षेत्रमा कस्तो व्यक्ति अब सांसद देख्न चाहनुहुन्छ ?
युवा पुस्ता आउनुपर्छ । त्यस्तो युवा, जसले जनताको लोकप्रियता हासिल गरेको छ, सुखदुःखमा काम गरेको छ र पार्टीमा पनि योगदान गरिरहेको छ, यस्तो व्यक्ति अघि सरिदिए हुन्थ्यो भन्ने लागेको छ ।
तपाईंले छाड्दै गर्दा सैद्धान्तिक रूपमा पार्टीले लिनुपर्ने केही मान्यतालाई पनि अघि सार्नु भएको छ कि ?
दुई कार्यकालभन्दा बढी सांसद रहनु हुन्न भन्ने मेरो सैद्धान्तिक मान्यता हो । म जहिल्यै कीर्तिपुरबाट एकल सिफारिस भएर उम्मेदवार भएको व्यक्ति हो । अहिले पनि साथीहरूले कुनै पनि हालतमा हुन्न भनेर सिफारिस रोकेर राखिरहेका छन् । तर, मैले घोषणा गरेपछि अब फर्कने कुरा हुन्न । मेरो मान्यता सभापतिजस्तै सांसद, मन्त्री र प्रधानमन्त्रीसमेत दुई कार्यकालभन्दा बढी हुनुहुन्न भन्ने हो ।
तपाईंले संसदीय राजनीति मात्रै छाड्नु भएको हो कि, पार्टीबाट पनि अलग हुन खोज्नु भएको हो ?
पार्टीमा भने काम गर्छु । अहिले केन्द्रीय सदस्य छ । आउँदो अधिवेशनमा पनि म केन्द्रीय सदस्यमै उठ्छु । केन्द्रीय सदस्यमा नै उठेर केन्द्रीय स्तरमा रहेर पार्टीका काम गर्ने चाहना छ । तर, संसदीय फाँटमा फेरि राष्ट्रिय सभा, समानुपातिक कतै पनि म जान्नँ ।
सबैले लोभ गरिरहँदा तपाईंलाई पनि कुनै बेला नछाडौँ भएन ?
भएन । मूलतः पार्टीमा नयाँ पुस्ता नै आओस् भन्ने चाहना पहिल्यैदेखिको हो । अर्कोतर्फ पार्टी जुन किसिमले सञ्चालन भइरहेको छ, त्यसप्रति मेरो असन्तुष्टि पनि छ । त्यसैले मैले यो घोषणा गरेको हुँ ।
गठबन्धनका नाममा पार्टी नीति र सिद्धान्तबाट विचलित हुँदै गएको छ । पार्टीले जुन ढंगले लिएर जानुपर्दथ्यो । त्यो भएन । निर्वाचनमा गठबन्धन गर्नु ठूलो गल्ती भयो । यद्यपि मैले कीर्तिपुरमा गठबन्धन गर्न दिइनँ । व्यक्तिगत रूपमा एउटा सांसद जित्नका लागि गठबन्धन गर्दा राम्रो होला तर पार्टीको सिद्धान्त र नीतिका दृष्टिले यो सर्वदा गलत थियो । अब त्यस्तो दोहोरिन दिन हुन्न ।
